III SA/Po 74/12

Dnia 5 lipca 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska ( spr.) Sędziowie NSA Maria Lorych-Olszanowska WSA Mirella Ławniczak Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska - Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2012 roku przy udziale prokuratora Prokuratury Okręgowej w Poznaniu Hieronima Mazurka sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdem . oddala skargę Decyzją z dnia 19 lipca 2011 r. Starosta, na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 z późn. zm.), cofnął M. P. uprawnienia kategorii B dokument nr [...] druk nr [...] wydane dnia 22 lutego 2000 r. przez Starostę. Z kolei na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. nadano niniejszej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Po rozpoznaniu odwołania M. P., decyzją z dnia 8 sierpnia 2011 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organy obu instancji orzekały w następującym stanie faktycznym. Prokurator Rejonowy pismem z dnia 6 sierpnia 2010 r. wystąpił do Starosty o skierowanie M. P. na badanie lekarskie w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. W uzasadnieniu wniosku podano, że u M. P. po badaniach psychiatrycznych rozpoznano dolną granicę upośledzenia umysłowego w stopniu lekkim z towarzyszącymi zaburzeniami adaptacyjnymi- reakcjami depresyjnymi, sytuacyjnymi. Starosta decyzją z dnia 2 września 2010 r. skierował M. P., posiadającego uprawnienia do kierowania w zakresie prawa jazdy kategorii B, na badanie lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy, w terminie 30 dni od dnia otrzymania prawomocnej decyzji. Zobowiązany odwołał się od powyższej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 27 września 2010 r., nr [...] utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Następnie wyrokiem z dnia 17 marca 2011 r., w sprawie o sygn. akt IV SA/Po 936/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę M. P. na decyzję SKO z dnia 27 września 2010 r. w przedmiocie skierowania go na badanie lekarskie. Powyższy wyrok stał się prawomocny od dnia 5 maja 2011 r. Organy obu instancji ustaliły, że M. P. do dnia 19 lipca 2011 r. nie poddał się badaniu lekarskiemu, na które został skierowany decyzją Starosty z dnia 2 września 2010 r. W związku z powyższym, wobec treści art. 140 ust. 1 pkt 4b ustawy– Prawo o ruchu drogowym, Starosta był zobowiązany do wydania decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B (prawa jazdy). W końcowej części swojego uzasadnienia Kolegium informacyjnie podało, że zgodnie z art. 140 ust. 2 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, starosta wydaje decyzję o przywróceniu kierowcy uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym po ustaniu przyczyn, które spowodowały jego cofnięcie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. P. wniósł o uchylenie w całości decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 sierpnia 2011 r. i umorzenie postępowania jako niedopuszczalnego z mocy samego prawa. Skarżący podniósł, że jako osoba kierująca samochodem przez wiele lat nie spowodował najmniejszej kolizji drogowej, a nawet nie był karany mandatem karnym. Powołując się na art. 51 pkt 3 Konstytucji RP wniósł o doręczenie kopii wniosku Prokuratora Rejonowego, na podstawie którego wszczęto przedmiotowe postępowanie. W pismach procesowych z dnia 25 stycznia 2012 r., 4 lutego 2012 r. i 9 lutego 2012 r. skarżący podniósł ponadto zarzut naruszenia przez organy administracji wynikającej z art. 32 ust. 1 Konstytucji zasady równego traktowania, a ponadto art. 51 ust. 3 Konstytucji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Na rozprawie w dniu 5 lipca 2012 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej działający w ramach pomocy prawnej za Prokuratora Rejonowego wniósł o oddalenie skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest bezzasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn, zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) - zwanej w dalszej części p.p.s.a, stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c ustawy o p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem badania legalności jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 sierpnia 2011 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty z dnia 19 lipca 2011 r. w przedmiocie cofnięcia skarżącemu M. P. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B. Oceniając z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów zaskarżoną oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, Sąd stwierdził, że zostały one wydane zgodnie z prawem materialnym i procesowym. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia organów obu instancji stanowił art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 z późn. zm.) – w dalszej części p.r.d. Zgodnie z powołanym przepisem decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydanej starosta w razie niepoddania się badaniu lekarskiemu w trybie określonym w art. 122 ust. 1 pkt 3-5. Z kole stosownie do art. 122 ust. 1 pkt 4 p.r.d. badaniu lekarskiemu przeprowadzonemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Z powołanych przepisów wynika, że postępowanie w przedmiocie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami sprowadza się do ustalenia, czy strona wykonała swoje obowiązki wynikające z odrębnej decyzji o skierowaniu na badania lekarskie, kończącej odrębne postępowanie. Jeśli organ stwierdzi, że skierowany na badania nie zgłosił się do ośrodka mającego te badania przeprowadzić, zobowiązany jest wszcząć oraz przeprowadzić nowe postępowanie kończące się wydaniem decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi. W orzecznictwie podkreśla się, że sankcyjny charakter omawianego przepisu daje organowi narzędzie do dyscyplinowania osób uchylających się od uczestnictwa w badaniach. Tak znaczne kompetencje organu administracyjnego umożliwiają realizację podstawowego celu - zapewnienia bezpieczeństwa w ruchu drogowym, któremu służyć ma kierowanie na badania weryfikujące istnienie przeciwwskazań do kierowania pojazdami mechanicznymi. Dopuszczenie do udziału w ruchu osoby wobec której istnieją przeciwwskazania do kierowania pojazdem zagrażałoby bowiem, co oczywiste, innym uczestnikom ruchu drogowego. Bez znaczenia jest tu wewnętrzne przekonanie strony, że takowe przeciwwskazania nie istnieją. Skoro bowiem wydanie decyzji o skierowaniu na badania nastąpić może dopiero w razie uzasadnionych wątpliwości co do pełnej sprawności kierującego, to istnienie, bądź też nieistnienie tych okoliczności może nastąpić jedynie w specjalistycznym badaniu przeprowadzonym przez wykwalifikowany personel. Ponadto, w postępowaniu o cofnięcie uprawnień na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b p.r.d. nie ma konieczności ponownego dokonywania ustaleń, czy istotnie istnieją przesłanki do skierowania na badania lekarskie. Postępowanie to jest bowiem konsekwencją niestawienia się na badanie, na które skarżący został skierowany odrębną decyzją. Działanie organu w niniejszym postępowaniu ogranicza się zatem do stwierdzenia, czy decyzja o skierowaniu na badania lekarskie została doręczona zainteresowanemu, czy zawierała właściwe pouczenie, co do tego jak winien postąpić skarżący i czy skarżący stawił się na badania. W rozpatrywanej sprawie decyzją z dnia 2 września 2010 r. Starosta skierował skarżącego na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy, pouczając, że na badania te należy zgłosić się w terminie 30 dni od dnia otrzymania prawomocnej decyzji. Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 27 września 2010 r. utrzymało zaskarżoną decyzję Starosty w mocy. Następnie wyrokiem z dnia 17 marca 2011 r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Po 936/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę M. P. na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wyrok Sądu stał się prawomocny od dnia 5 maja 2011 r., a zatem od tego dnia skarżący – zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzji z dnia 2 września 2010 r. – zobowiązany był w terminie 30 dni zgłosić się na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy. Organy obu instancji prawidłowo ustaliły, że skarżący do dnia 19 lipca 2011 r. nie poddał się kontrolnemu badaniu lekarskiemu. W konsekwencji niewykonania przez skarżącego obowiązku poddania się badaniom lekarskim, organ był zobowiązany, zgodnie z art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b p.r.d. wydać decyzję o cofnięciu stronie uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym. Wobec powyższego, Sąd stwierdził, że działania podejmowane przez organy obu instancji w toku przedmiotowego postępowania, jak i wydane rozstrzygnięcia odpowiadają prawu. Treść zarzutów podniesionych w skardze wskazuje, że zastrzeżenia skarżącego dotyczą głównie prawidłowości skierowania na badania decyzją Starosty z dnia 2 września 2010 r. Jak wskazano natomiast wyżej, postępowanie w przedmiocie skierowania na badania lekarskie było objęte odrębnym postępowaniem, które zostało skontrolowane przez Sąd, powołanym wyżej wyrokiem z dnia 17 marca 2011 r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Po 936/10. Odnosząc się natomiast do zarzutu skargi dotyczącego nieprzesłania skarżącemu kopii wniosku Prokuratora Rejonowego o skierowanie skarżącego na badania lekarskie, należy wyjaśnić, że wniosek ten nie był podstawą wszczęcia przedmiotowego postępowania, gdyż zostało ono wszczęte przez Starostę z urzędu. Analiza akt administracyjnych sprawy wskazuje jednak, że organ I instancji w piśmie z dnia 5 lipca 2011 r. pouczył skarżącego o prawie zapoznania się z materiałami zgromadzonymi w aktach sprawy, wśród których znajduje się również wniosek Prokuratora o skierowanie na badanie lekarskie. W tym stanie rzeczy, uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), oddalił skargę.