III SA/Po 747/16
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-09-06
Skład orzekający: Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której świadczenie emerytalne jest pomniejszane w ramach zajęcia egzekucyjnego, a pozostałe dochody ledwo wystarczają na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowionego z urzędu radcę prawnego?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego pomniejszanego w ramach zajęcia egzekucyjnego, a której dochody netto wystarczają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych na poziomie minimum socjalnego, nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. W takiej sytuacji zasadne jest przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Stan faktyczny
M. P. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. dotyczącą solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe. Wnioskodawczyni prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a jej świadczenie emerytalne jest pomniejszane w ramach zajęcia egzekucyjnego. Pozostałe dochody są niewystarczające na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, a wnioskodawczyni nie posiada majątku ani oszczędności. Wydatki na utrzymanie domu znacząco obciążają jej budżet.Rozstrzygnięcie
1. zwolniono M. P. od kosztów sądowych, 2. ustanowiono dla M. P. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w P.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 6 września 2016 roku Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 6 września 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Dyrektor Izby Celnej w P. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności ze zaległości podatkowe w podatku akcyzowym i opłacie paliwowej postanawia 1. zwolnić M. P. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla M. P. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w P.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 500,00 zł M. P. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, a w następstwie kolejnego wezwania przedłożyła wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.
Z informacji zawartych we wniosku wynika, że wnioskodawczyni prowadzi samodzielne, jednoosobowe gospodarstwo domowe. Należne jej świadczenie emerytalne w wysokości [...] zł jest pomniejszane w ramach zajęcia egzekucyjnego o kwotę [...] zł z uwagi na istniejące względem Miasta P. zaległości z tytułu czynszu i innych opłat. W rezultacie M.P. uzyskuje i utrzymuje się jedynie ze świadczenia w wysokości [...] zł. Wnioskodawczyni nie posiada żadnych nieruchomości, ani oszczędności zgromadzonych na rachunkach bankowych i w gotówce. Nie posiada również żadnych papierów wartościowych i innych praw majątkowych (udziałów, polis inwestycyjnych, jednostek uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych), ani przedmiotów o wartości przekraczającej 5.000,00 zł (np. pojazdów, maszyn, biżuterii). Wydatki związane z eksploatacją zajmowanego domu wnioskodawczyni oszacowała w następujący sposób: opłata za energię elektryczną – ok. [...] zł, opłata za gaz – ok. [...] zł, opłata za czynsz – [...] zł, opłata za telefon – [...] zł, abonament telewizyjny – [...] zł. Wnioskodawczyni oświadczyła, że pozostałe wydatki na utrzymanie są realizowane w miarę możliwości finansowych i często jest zmuszona korzystać z pomocy najbliższej rodziny (głównie syna J. P.) oraz z pomocy organizacji CARITAS.
Prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w myśl art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), dalej jako "P.p.s.a.".
Z przedłożonego oświadczenia majątkowego wynika, że M.P. samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego, które jest pomniejszane ze względu na zajęcie egzekucyjne. Z uwagi na swój wiek oraz stan zdrowia wnioskodawczyni nie jest w stanie podjąć dodatkowego zatrudnienia. Uzyskiwane przez nią dochody w wysokości [...] zł netto wystarczają na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych na poziomie minimum socjalnego. Same wydatki związane z utrzymaniem mieszkania oscylują w granicach [...] zł. Natomiast pozostałe wydatki związane ze zwykłym funkcjonowaniem, takie jak np. wydatki na żywność, pozostają uzależnione od kwot, które pozostają wnioskodawczyni po zaspokojeniu innych zobowiązań i wydatków związanych z zakupem leków, środków higienicznych, środków czystości oraz ubrań itp. Sytuacja materialna wnioskodawczyni jest zatem trudna, a dodatkowe wydatki, choćby dla niej niezbędne, stanowią olbrzymie obciążenie. Takie okoliczności wykluczają możliwość wygospodarowania przez wnioskodawczynię środków finansowych na pokrycie kosztów postępowania sądowego oraz uiszczenie honorarium profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. W konsekwencji oznacza, to, że wnioskodawczyni nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co czyni zasadnym jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §2, art. 246 §1 pkt 1 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło