III SA/Po 747/16

PostanowienieWSA w Poznaniu2017-02-24

Skład orzekający: Robert Talaga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu przysługuje zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w tym podatek VAT, w przypadku oddalenia skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny?
Ratio decidendi
Radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu przysługuje zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, obejmujący wynagrodzenie ustalone według przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości oraz podatek od towarów i usług, nawet w przypadku oddalenia skargi przez sąd administracyjny. Koszty te ponosi Skarb Państwa.
Stan faktyczny
Skarżąca M. P. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. dotyczącą solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę. W trakcie postępowania skarżącej ustanowiono pełnomocnika z urzędu – radcę prawnego M. B. Po oddaleniu skargi, radca prawny złożył wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu M. B. od Skarbu Państwa kwotę tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, w tym podatek od towarów i usług.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 24 lutego 2017 roku. Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2017 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe w podatku akcyzowym i opłacie paliwowej postanawia przyznać radcy prawnemu M. B. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu kwotę [...] zł ([...]), w tym podatek od towarów i usług w kwocie [...] zł ([...]). Postanowieniem z dnia 6 września 2016r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zwolnił skarżącą M.P. od kosztów sądowych oraz ustanowił dla niej radcę prawnego, jako pełnomocnika z urzędu. Osobę radcy prawnego w osobie M. B. wyznaczyła Okręgowa Izba Radców Prawnych w P. Pismem z dnia 17 stycznia 2017 roku pełnomocnik substytucyjny L. S. przedstawiła stanowisko w sprawie podtrzymując twierdzenia zawarte w przedmiotowej skardze i wniosła o przyznanie pełnomocnikowi z urzędu kosztów nieopłaconej nawet w części pomocy prawnej według norm przepisanych. Z protokołu rozprawy wyznaczonej na dzień 25 stycznia 2017r. wynika, że M. H. w zastępstwie za pełnomocnika substytucyjnego strony skarżącej stawiła się na rozprawie i podtrzymała stanowisko zawarte w skardze. Wyrokiem z dnia 25 stycznia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił przedmiotową skargę. Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r., poz. 780, ze zm., dalej "P.p.s.a.") do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu (...) za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków. Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") wyznaczony adwokat lub radca prawny (...) otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach i opłatach za czynności adwokatów lub radców prawnych (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu reguluje obecnie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 03 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715), które obowiązuje od dnia 2 listopada 2016 roku. W § 22 powyższego rozporządzenia wskazano, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, t.j. przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. W myśl przepisu § 2 rozporządzenia z 2015 roku koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz 2) niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata. W myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia opłatę, rozumianą jako wynagrodzenie pełnomocnika, ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. W myśl zaś § 4 ust. 3 rozporządzenia opłatę, o której mowa w ust. 1 i 2, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. Zgodnie z treścią § 21 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji a) w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – opłatę maksymalną obliczoną na podstawie § 8, b) za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego – 1.200 zł c) w innej sprawie – 480 zł. Przedmiotowa sprawa kwalifikuje się do spraw opisanych w § 21 ust. 1 pkt 1 c), gdyż przedmiot sprawy nie stanowi należności pieniężnej. Opłata maksymalna wynosi zatem 480 zł. W rozpoznawanej sprawie, wyznaczony pełnomocnik konsultował się ze skarżącą, sporządził i złożył pismo procesowe popierające stanowisko strony skarżącej w sprawie i stawił się na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu w dniu 25 stycznia 2017 roku. Zgodnie zatem z § 4 ust. 1 rozporządzenia, należało ustalić opłatę za czynności radcy prawnego w wysokości ½ opłaty maksymalnej wskazanej w § 21 ust. 1 pkt 1 c) rozporządzenia, czyli w wysokości ½ opłaty maksymalnej wynoszącej [...] zł. Uwzględniając rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz nakład pracy poniesiony przez pełnomocnika z urzędu (§ 4 ust. 2 rozporządzenia), należało przyznać za udzieloną skarżącemu nieopłaconą pomoc prawną opłatę w wysokości [...] zł. Opłatę za udzielenie pomocy prawnej skarżącemu w kwocie [...] zł. podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach, tj. o kwotę [...] zł. Z tych względów, na podstawie art. 250 § 1 P.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 1 lit c) oraz § 4 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia, orzeczono, jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło