III SA/Po 771/16

Dnia 18 sierpnia 2016 roku Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A. F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A. F. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek postanawia 1. ustanowić dla A. F. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P. 2. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych A. F. wraz ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Z wniosku wynika, że A. F. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną. Ich wspólne miesięczne dochody obejmują rentę inwalidzką wnioskodawcy w wysokości [...] zł, jego zasiłek pielęgnacyjny w wysokości [...] zł oraz emeryturę żony wnioskodawcy w wysokości [...] zł. Ich wspólne zobowiązania i stałe wydatki zostały określone w następujący sposób: koszty utrzymania domu – [...] zł, środki czystości – [...] zł, zakup leków – [...] zł, telefon stacjonarny – [...] zł, ubezpieczenie PZU – [...] zł, opłata za samochód – [...] zł, ubranie – [...] zł, jedzenie – [...] zł. Wnioskodawca nie posiada żadnych oszczędności zgromadzonych na rachunkach bankowych i w gotówce, ani żadnych papierów wartościowych i innych praw majątkowych (udziałów, polis inwestycyjnych, jednostek uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych), ani przedmiotów o wartości przekraczającej 5.000,00 zł (np. pojazdów, maszyn, biżuterii). Wnioskodawca posiada natomiast dom o powierzchni [...] m², który wymaga kapitalnego remontu (wnioskodawca oświadczył, że nie zna jego wartości) oraz działkę pod istniejącym domem o powierzchni [...] ha, a także budynek gospodarski o powierzchni [...] m². Ponadto wnioskodawca posiada samochód osobowy Nissan Primera z 1993 roku (wartość ok. [...] zł) i samochód dostawczy Ford Transit z 1996 roku (wartość ok. [...] zł), a także sprzęt AGD i RTV (wnioskodawca oświadczył, że posiada on wartość złomu). A. F. powołał się we wniosku na problemy zdrowotne i wyliczył we wniosku cały szereg posiadanych dolegliwości. W szczególności zaznaczył, że w 2015 roku przybył udar mózgu, który spowodował prawostronny niedowład. Zaznaczył również, że pozostaje całkowicie niezdolny do pracy i posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności. Natomiast jego żona posiada umiarkowany stopień niepełnosprawności. Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. tj. z 2016 r., poz. 718), dalej jako "P.p.s.a.", nie mają obowiązku uiszczenia kosztów sądowych: strona skarżąca działanie lub bezczynność z zakresu ubezpieczeń społecznych. W rozpoznawanej sprawie A. F. wniósł skargę na decyzję w przedmiocie ubezpieczeń społecznych. W przypadku złożonego przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy (obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych) należy uwzględnić, że w świetle przytoczonego przepisu pozostaje on zwolniony z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych. Strona nie ma zatem interesu prawnego w uzyskaniu orzeczenia o przyznaniu prawa pomocy w tym zakresie. Na skarżącym nie ciąży bowiem obowiązek poniesienia kosztów sądowych. W tej sytuacji prowadzenie postępowania w zakresie przyznania prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych jest zbędne i podlega ono umorzeniu w myśl art. 249a P.p.s.a. Rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlega zatem wniosek o przyznanie prawa pomocy jedynie w części dotyczącej ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Zgodnie z przepisami art. 245 §1 i §3 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przepis art. 246 §1 pkt. 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z informacji zgromadzonych w sprawie wynika, że gospodarstwo domowe, jakie prowadzi wnioskodawca wraz z żoną jest utrzymywane wyłącznie ze świadczenia rentowego, emerytalnego oraz świadczenia z pomocy społecznej. Wnioskodawca nie jest w stanie podjąć obecnie zajęcia zarobkowego ze względu na zły stan zdrowia. Sytuacja wnioskodawcy nie pozwala zatem na poniesienie przez niego pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. W konsekwencji za uzasadniony należy uznać jego wniosek o ustanowienie adwokata. Wobec powyższego na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 w związku z art. 249a oraz art. 239 pkt 1 lit e, a także w związku z art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.