III SA/Po 776/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Maciej Busz po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu Prokuratora na decyzję Kurator Oświaty z dnia 29 grudnia 2025 r., nr [...] w przedmiocie zezwolenia na założenie publicznego przedszkola postanawia: odrzucić sprzeciw. Kurator Oświaty decyzją z dnia 29 grudnia 2025 r., nr [...] uchylił decyzję Burmistrza [...] z dnia 23 października 2024 r., nr [...], odmawiającą [...] sp. z o.o. z siedzibą w Ś., udzielenia zezwolenia na założenie, na terenie gminy Ś. , publicznego przedszkola i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Decyzja została doręczona spółce w dniu 2 stycznia 2026 r. (k. 60 akt adm.). Prokurator, pismem z dnia 25 czerwca 2026 roku, skorzystał z prawa do wniesienia sprzeciwu do sądu administracyjnego od ww. decyzji. Skarżący podkreślił, że zgodnie z art. 53 § 3 p.p.s.a. prokurator może wnieść sprzeciw w terminie sześciu miesięcy od dnia doręczenia stronie decyzji w sprawie indywidualnej. Prokurator wskazał również, że art. 50 § 1 p.p.s.a. upoważnia go do zaskarżenia: "niniejszej uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego". W odpowiedzi na sprzeciw organ wniósł o odrzucenie "skargi w całości jako dotyczącej sprawy, która jest w toku". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 64a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej w skrócie "P.p.s.a.") od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. W świetle art. 64c § 1, § 2, § 3 P.p.s.a., sprzeciw od decyzji wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skarżącemu decyzji. Jest on wnoszony za pośrednictwem organu, którego rozstrzygnięcie jest przedmiotem sprzeciwu. Wyznaczony czternastodniowy termin uważa się za zachowany także wtedy, gdy przed jego upływem strona wniosła sprzeciw wprost do sądu administracyjnego. Sąd orzekający w niniejszej sprawie w całości podziela stanowisko zaprezentowane w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 grudnia 2023 roku o sygn. akt I OSK 2608/23. Legitymację do złożenia sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej posiada także prokurator, który nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym, na podstawie art. 8 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 50 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 64b § 1 P.p.s.a. Uwzględniając jednak treść i wzajemną relację przepisów art. 64c § 1 P.p.s.a., art. 53 § 3 P.p.s.a. i art. 64b § 1 P.p.s.a. przyjąć należy, że żaden przepis ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje dla prokuratora osobnego terminu do wniesienia sprzeciwu, zaś w postępowaniu ze sprzeciwu przepisy dotyczące skargi stosuje się jedynie odpowiednio i to pod tym dodatkowym warunkiem, że ustawa nie stanowi inaczej. Przyjmować zatem należy, że przepis art. 53 § 3 P.p.s.a. należy do tej grupy przepisów która, nie może mieć zastosowania w postępowaniu w sprawie sprzeciwu. Termin do wniesienia sprzeciwu został bowiem w sposób wyczerpujący uregulowany odrębnie od skargi, w dedykowanym przepisie art. 64c § 1 P.p.s.a. i brak podstaw do stosowania w tym zakresie przepisów o skardze. Przepis ten ma charakter kompleksowy w takim sensie, że określa termin do złożenia sprzeciwu dla wszystkich podmiotów uprawnionych ("sprzeciw od decyzji wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skarżącemu decyzji"). Zauważyć przy tym należy, że gdyby intencją ustawodawcy było ustanowienie dla prokuratora dłuższego terminu do złożenia środka zaskarżenia, uczyniłby to w drodze przepisu wprowadzającego lex specialis w stosunku do regulacji ogólnej, w taki sposób jak art. 53 § 3 P.p.s.a. stanowi lex specialis w stosunku do art. 53 § 1 i 2 P.p.s.a. Nielogiczną konstrukcją byłoby natomiast wprowadzenie wyjątku od zasady przewidzianej w art. 64c § 1 P.p.s.a. nie w drodze dedykowanego przepisu, ale generalnego odesłania do przepisów o skardze, w sytuacji gdy przepisy regulujące postępowanie ze sprzeciwu stanowią już lex specialis w stosunku do przepisów dotyczących skargi. Brak odniesienia do sprzeciwu w art. 53 § 3 P.p.s.a. oraz nie wprowadzenie w przypadku sprzeciwu analogicznej do ww. przepisu konstrukcji stanowi celowy zabieg ustawodawcy, który przewidział dla prokuratora dłuższy termin do złożenia skargi, ale nie sprzeciwu. Jest to tym istotniejsze, że przepis art. 64b § 1 P.p.s.a. przewiduje stosowanie przepisów o skardze wyłącznie w przypadku gdy ustawa nie stanowi inaczej. Kompleksowe uregulowanie terminu wniesienia sprzeciwu w art. 64c § 1 P.p.s.a., przy jednoczesnym braku w przepisach ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jakichkolwiek wyjątków w tym zakresie, oznacza że przepis art. 53 § 3 P.p.s.a. jako sprzeczny z art. 64c § 1 P.p.s.a. nie nadaje się do zastosowania w postępowaniu ze sprzeciwu. O ile sama legitymacja dla prokuratora do wniesienia sprzeciwu jest uzasadniona ze względów celowościowych, o tyle przyjęcie sześciomiesięcznego terminu na wniesienie sprzeciwu stałoby w oczywistej sprzeczności z ratio legis wprowadzenia tej instytucji. Jak bowiem wskazano już powyżej, podstawowym celem wprowadzenia instytucji sprzeciwu było przyspieszenie postępowań dotyczących decyzji kasatoryjnych. Zakwestionowanie możliwości zastosowania w sprawie art. 53 § 3 P.p.s.a. nie oznacza pozbawienia prokuratora uprawnień w postępowaniu, albowiem na skutek wydanej decyzji kasatoryjnej sprawa wraca do rozpoznania przez organ I instancji. Prokurator będzie mógł przystąpić do tego postępowania i w nim uczestniczyć, broniąc interesu społecznego poprzez zaprezentowanie organom administracyjnym odpowiednich twierdzeń i wniosków co do merytorycznego sposobu załatwienia sprawy, wnosić środki odwoławcze od wydanych rozstrzygnięć oraz ewentualnie zaskarżyć orzeczenia organów do sądu administracyjnego, jak również uczestniczyć w postępowaniu sądowym. Dodatkowo należy zwrócić uwagę na fakt, że celem postępowania sądowoadministracyjnego jest doprowadzenie do zgodności działania organów administracji publicznej z prawem. Jeżeli ten sam cel może zostać osiągnięty w sposób szybszy i prostszy poprzez ewentualne wyeliminowanie naruszenia prawa w drodze rozstrzygnięcia organu administracji publicznej, to szansa ta powinna zostać wykorzystana, również dlatego, że weryfikacja aktu na drodze administracyjnej ma pierwszeństwo przed weryfikacją w trybie postępowania sądowoadministracyjnego. Powyższe prowadzi to do wniosku, że termin do złożenie sprzeciwu również dla prokuratora wynosił czternaście dni od dnia doręczenia stronie decyzji kasatoryjnej i w kontrolowanej sprawie upłynął z końcem dnia 16 stycznia 2026 roku. W konsekwencji uznać należało, że sprzeciw został wniesiony z ponad pięciomiesięcznym uchybieniem ustawowego terminu, gdyż korespondencja zawierająca ten środek zaskarżenia został złożona w placówce pocztowej operatora publicznego w dniu 25 czerwca 2026 roku. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 § 3 w zw. z art. 64b § 1 i art. 64c § 1 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.