III SA/Po 777/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Grossmann po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. N. na decyzję Wójta Gminy z dnia 3 czerwca 2026 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia odrzucić skargę. Pismem z 17 lipca 2026 r. M. N. (dalej: Skarżący) wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Wójta Gminy z dnia 3 czerwca 2026 r. nr [...] o warunkach zabudowy. W uzasadnieniu skargi jej autor przedstawił swoje wątpliwości co do trybu zaskarżenia, wyjaśniając jednak, że przy wnoszeniu skargi na decyzję organu pierwszej instancji kierował się pouczeniem zawartym w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Zgodnie art. 52 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, z późn. zm.; w skrócie: p.p.s.a.) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Natomiast przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. W myśl art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, której wniesienie z innych (niż wymienione w pkt 1-5) przyczyn jest niedopuszczalne. W niniejszej sprawie Skarżący wniósł skargę na decyzję wydaną przez organ pierwszej instancji – Wójta Gminy (zwanego dalej: Wójtem lub organem I instancji) – od której obiektywnie przysługiwała Skarżącemu możliwość wniesienia odwołania. Zgodnie bowiem z art. 127 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691; w skrócie: k.p.a.) od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy (art. 127 § 2 k.p.a.). Stosownie zaś do art. 129 § 1 i 2 k.p.a. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, zasadniczo w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Jak z powyższego wynika, co do zasady skargę do sądu administracyjnego można wnieść na decyzję wydaną przez organ drugiej instancji po rozpatrzeniu przezeń odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Z tych względów przedmiotowa skarga na decyzję Wójta jawi się jako niedopuszczalna. Albowiem treść samej skargi oraz analiza przedłożonych Sądowi akt administracyjnych sprawy pokazują, że Skarżący przed wniesieniem skargi do Sądu nie wyczerpał przysługującego mu obiektywnie środka zaskarżenia (a zarazem nie zaszedł szczególny przypadek przewidziany w art. 127 § 1a k.p.a.). Stwierdzenia tego nie zmienia fakt, że organ I instancji błędnie pouczył strony o trybie i terminie wniesienia środka zaskarżenia od jego decyzji – podając, że służy od niej "prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu". Natomiast zastosowanie się przez Skarżącego do wadliwego pouczenia będzie miało kluczowe znaczenie przy ocenie ewentualnego wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji Wójta – jeżeli z takowym Skarżący zdecyduje się wystąpić do organu odwoławczego, za pośrednictwem organu I instancji, na co będzie miał co do zasady 7 dni od otrzymania niniejszego postanowienia (por. art. 58 § 2 k.p.a.). W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.