III SA/Po 780/15

Dnia 5 kwietnia 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marzenna Kosewska po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2016 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. na postanowienie Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu z dnia ... w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia na postanowienie dotyczącej podjęcia zawieszonego postępowania postanawia odmówić przyznania prawa pomocy Skarżąca spółka wystąpiła o przyznanie prawa pomocy. We wniosku złożonym na urzędowym formularzu wskazała, że nie posiada środków; w pozostałych rubrykach formularza zawarła określenie "brak". Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 27 stycznia 2016 r. zobowiązano wnioskodawczynię do uzupełnienia oświadczenia majątkowego poprzez przedłożenie szeregu wymienionych w wezwaniu dokumentów odnoszących się do sytuacji finansowej i majątkowej spółki. Skarżąca nie przedstawiła dokumentacji wskazanej w powyższym zarządzeniu. W piśmie procesowym z dnia 16 lutego 2016 r. spółka poinformowała, że nie posiada żadnych środków finansowych. Postanowieniem z dnia 29 lutego 2016 r. referendarz sądowy odmówił przyznania stronie prawa pomocy. Pismem z dnia 19 marca 2016 r. wnioskodawczyni wniosła sprzeciw od powyższego postanowienia, podnosząc, że orzeczenie to zostało wydane niezgodnie ze stanem faktycznym i prawnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2012, poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, może nastąpić, jeśli wykaże ona, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Okoliczności przytoczone we wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak również przedstawione dokumenty na ich poparcie, powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Zwolnienie z obowiązku uiszczenia opłat sądowych oraz ponoszenia kosztów zastępstwa procesowego stanowi bowiem wyjątek od reguły wykonania przez stronę tego obowiązku z art. 199 p.p.s.a., który sprzyja rozwadze w wyborze sądowej drogi dochodzenia swoich praw. W myśl art. 255 p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów. W rozpoznawanej sprawie wnioskodawczyni, pomimo wezwania, nie uzupełniła oświadczenia złożonego we wniosku poprzez przedłożenie dokumentów wskazanych w zarządzeniu referendarza sądowego z dnia 27 stycznia 2016 r. W związku z powyższym Sąd stwierdził, że skarżąca nie wykazała ani wysokości przychodu, ani kosztów, jakie ponosi w ramach prowadzonej działalności. Wyjaśnienia strony nie pozwalają na zidentyfikowanie źródła przychodów oraz kosztów funkcjonowania spółki w organizacji i świadczą o ukrywaniu rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej. W konsekwencji przekazane informacje nie stanowią właściwej podstawy dla oceny zdolności płatniczych strony postępowania. Należy wyjaśnić, że warunkiem koniecznym do przeprowadzenia oceny zdolności finansowych podmiotu wnioskującego o przyznanie prawa pomocy jest przedstawienie dokładnych i wiarygodnych danych o sytuacji majątkowej i dochodowej strony postępowania. Ogólnikowe oraz nieudokumentowane wskazania odnośnie do braku środków finansowych strony są bezużyteczne z punktu widzenia możliwości dokonania oceny tej sytuacji, gdyż nie pozwalają wnioskować o zdolnościach płatniczych strony postępowania. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 260 i art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.