III SA/Po 780/15
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-11-28
Skład orzekający: Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać umorzony w przypadku braku rzetelnego przedstawienia sytuacji majątkowej przez wnioskodawcę, mimo wcześniejszych wezwań i postępowań w tej sprawie?Ratio decidendi
Postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy zostało umorzone, ponieważ skarżąca spółka nie przedstawiła rzetelnie swojej sytuacji majątkowej, mimo wielokrotnych wezwań i wcześniejszych postępowań w tej sprawie. Strona świadomie uchylała się od złożenia pełnego oświadczenia majątkowego, co uniemożliwiło dokonanie oceny jej zdolności płatniczych. Brak należytej staranności w wykazaniu niemożności poniesienia kosztów postępowania uzasadnia umorzenie wniosku.Stan faktyczny
Skarżąca spółka A złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wskazała na brak dochodów i zadłużenie. W przeszłości sąd administracyjny oraz Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrywały już wnioski tej spółki o przyznanie prawa pomocy, które nie zostały uwzględnione z powodu braku rzetelnych oświadczeń majątkowych. Mimo kolejnych wezwań, spółka nadal nie przedstawiła pełnej i udokumentowanej informacji o swojej sytuacji finansowej.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy skarżącej spółce.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 28 listopada 2016 roku Robert Talaga – starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi Spółka A na postanowienie Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia na postanowienie dotyczące podjęcia zawieszonego postępowania postanawia umorzyć postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy skarżącej spółce
Pismem z dnia 26 sierpnia 2016 roku R. P., działając w imieniu skarżącej spółki A, wystąpił ponownie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (k. 98 akt sądowych), a na wezwanie sądu przedłożył wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
W uzasadnieniu wniosku strona wnioskująca stwierdziła, że Spółka nie ma żadnego dochodu i jest zadłużona z winy strony przeciwnej. Spółka wskazała, że wysokość kapitału zakładowego wynosi [...] zł, a straty za ubiegły rok obrotowy wyniosły [...] zł. Spółka nie posiada ani kapitału zakładowego, ani środków trwałych, a jej rachunek bankowy został zlikwidowany z powodu braku wpływów.
Z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy wynika, że jedynym wspólnikiem skarżącej spółki jest osoba fizyczna R.P. Natomiast kapitał zakładowy spółki na mocy uchwały wspólników może zostać podwyższony w terminie do 31 grudnia 2021 roku do łącznej kwoty [...] zł. Przy czym podwyższenie kapitału zakładowego w ciągu pięciu lat od dnia założenia spółki nie stanowi zmiany aktu założycielskiego.
W niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym zapadły już rozstrzygnięcia w przedmiocie żądań spółki A, którymi domagała się ona przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. W tej kwestii wypowiadał się referendarz sądowy (k. 59 akt sądowych) oraz orzeczenie wydał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (k. 68 akt sądowych). Natomiast Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącego na rozstrzygnięcia w przedmiocie przyznania mu prawa pomocy (k. 81 akt sądowych). Na żadnym etapie toczących się postępowań w przedmiocie przyznania prawa pomocy Skarżący nie złożył oświadczenia majątkowego o treści pozwalającej dokonać rzetelnej i rzeczowej oceny jego zdolności płatniczych mimo uprzedniego wezwania do uzupełnienia wniosku.
W okolicznościach niniejszej sprawy nie budzi wątpliwości, że wnioskodawca nie przedstawił rzetelnie swojej sytuacji majątkowej. Strona świadomie uchyla się od złożenia pełnego oświadczenia majątkowego. Wnioskodawca ma świadomość braków składanych oświadczeń majątkowych. Wnioskodawca nie dokłada jednak należytej staranności w wykazaniu, że nie może ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Kolejne ogólnikowe oraz nieudokumentowane zapewnienia o trudnej sytuacji majątkowej nie pozwalają jednoznacznie wnioskować o zdolnościach płatniczych strony postępowania. Skarżący powinien mieć świadomość tego, że podnoszonym przez niego dotychczas żądaniom w zakresie przyznania prawa pomocy nie towarzyszyły niezbędne elementy wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach oraz oświadczenie osoby fizycznej o jej stanie rodzinnym. Niezbędnym elementem ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy jest natomiast wykazanie zmiany okoliczności sprawy, co wynika z art. 165 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 roku, poz. 718), dalej jako P.p.s.a.
Złożenie ponownego żądania przyznania prawa pomocy w takiej sytuacji ma ten skutek, że zbędne jest prowadzenie postępowania wyjaśniającego na okoliczność pogorszenia się sytuacji majątkowej wnioskodawcy. W takiej sytuacji ponowne żądanie przyznania prawa pomocy nie aktualizuje obowiązku w zakresie ponownego wzywania skarżącego do uzupełniania informacji dotyczących jego bieżącej sytuacji. Skoro strona postępowania, wbrew swoim obowiązkom prawnym, nie przedstawia informacji dotyczących jej sytuacji majątkowej i osobistej, to należy przyjąć, że brak jest ustaleń faktycznych, które mogą stanowić tło dla weryfikacji sytuacji majątkowej wnioskodawcy.
Wobec powyższego na podstawie art. 249a oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło