III SA/Po 793/16
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-12-08
Skład orzekający: Sędzia WSA Marek Sachajko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy, wydane na podstawie art. 249a PPSA, jest prawidłowe, gdy skarżący konsekwentnie nie ujawnia źródeł swoich dochodów i nie przedstawia dowodów potwierdzających pogorszenie jego sytuacji majątkowej?Ratio decidendi
Postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy zostało umorzone, ponieważ rozpoznanie kolejnego wniosku stało się zbędne w rozumieniu art. 249a PPSA. Skarżący konsekwentnie nie ujawniał źródeł swoich dochodów ani nie przedstawiał dowodów potwierdzających pogorszenie jego sytuacji majątkowej, co uniemożliwiało ocenę jego zdolności do ponoszenia kosztów postępowania. Wcześniejsze wnioski o prawo pomocy były już oddalane przez referendarza, WSA i NSA.Stan faktyczny
Skarżący R. P. złożył sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego o umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania mu prawa pomocy. Wniosek o prawo pomocy został złożony w związku z postępowaniem dotyczącym przyznania płatności na rok 2014. Skarżący twierdził, że jego sytuacja majątkowa uległa pogorszeniu, jednak nie przedstawił dowodów ani nie ujawnił źródeł swoich dochodów, co uniemożliwiło ocenę jego zdolności do ponoszenia kosztów postępowania. Wcześniejsze wnioski skarżącego o prawo pomocy były już oddalane przez różne instancje.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 8 grudnia 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marek Sachajko po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia [...] października 2016 r. w sprawie ze skargi R. P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] lipca 2014 roku, nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie dotyczącej przyznania płatności na rok 2014 postanawia: umorzyć postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy
Postanowieniem z dnia [...] października 2016 r. starszy referendarz sądowy postanowił umorzyć postępowanie w przedmiocie przyznania skarżącemu prawa pomocy, albowiem rozpoznanie kolejnego wniosku o prawo pomocy stało się zbędne w rozumieniu art. 249 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, ze zm.)., dalej p.p.s.a.
Pismem z dnia [...] listopada 2016 r. skarżący wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia, wnosząc o jego uchylenie jako niezgodnego ze stanem faktycznym i stanem prawnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozważył, co następuje :
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym, jeżeli nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
W niniejszym postępowaniu R. P. występował już z żądaniami przyznania prawa pomocy. W kwestii żądania zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu wypowiadał się referendarz sądowy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, a także Naczelny Sąd Administracyjny.
Oddalając zażalenie Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że twierdzenia zawarte w oświadczeniu majątkowym strony nie zostały poparte żadnymi dowodami, o które był wzywany wnioskodawca.
R. P. kolejny raz wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy wskazując na pogorszenie się jego sytuacji (pismo z dnia [...] sierpnia 2015 r. - k. 58 akt sądowych).
Oświadczenie złożone wraz z wnioskiem uniemożliwiało zidentyfikowanie źródła i wysokości dochodów skarżącego. Było one nie tylko niepełne i nierzetelne ale świadczyło o ukrywaniu rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej, nie stanowiąc tym samym rzeczywistej podstawy dla oceny zdolności płatniczych wnioskodawcy.
W opinii Sądu Skarżący ma świadomość, że składane przez niego oświadczenia majątkowe są niewystarczające i nie mogą stanowić podstawy do pełnego merytorycznego rozpoznania wniosku o prawo pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny już bowiem wielokrotnie (również w przedmiotowej sprawie) oddalał zażalenia wnoszone przez skarżącego na orzeczenia dotyczące odmowy przyznania prawa pomocy.
W ocenie Sądu wnioskodawca w dalszym ciągu nie ujawnia źródeł swoich dochodów. Konsekwentnie odmawiając wyjawienia źródeł dochodów uniemożliwia zbadanie, czy rzeczywiście uległy zmianie okoliczności i obecnie nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania i niezbędne jest ustanowienie mu pełnomocnika z urzędu.
Wobec powyższego stwierdzić trzeba, że wniosek skarżącego nie wskazuje na zmianę okoliczności przemawiającą za przyznaniem prawa pomocy, a jednocześnie wniosek ten nie zawiera pełnej informacji umożliwiającej ocenę zdolności strony skarżącej do poniesienia kosztów postępowania w niniejszej sprawie.
Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 249 a w zw. art. 260 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło