III SA/Po 799/12
PostanowienieWSA w Poznaniu2013-04-26
Skład orzekający: Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych jest uzasadniony, biorąc pod uwagę zwolnienie ustawowe od tych kosztów?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych jest bezprzedmiotowy, ponieważ strona skarżąca jest z mocy prawa zwolniona z ponoszenia tych kosztów. Natomiast wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu jest uzasadniony, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, co zostało wykazane w niniejszej sprawie.Stan faktyczny
W. B. złożył skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek. Po oddaleniu skargi przez WSA, W. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawca wykazał trudną sytuację finansową i zdrowotną.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla W. B. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P. i oddalono wniosek w pozostałym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych).Pełny tekst orzeczenia
Dnia 26 kwietnia 2013 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi W. B. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek postanawia ustanowić dla W. B. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P. i oddalić wniosek w pozostałym zakresie
Wyrokiem z dnia 9 kwietnia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę W. B. w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek.
Dnia 15 kwietnia 2013 roku W. B. złożył wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Z zawartych we wniosku informacji wynika, że W. B. prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe i utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w wysokości [...] zł brutto. Wnioskodawca nie posiada żadnych nieruchomości, ani ruchomości o wartości przekraczającej 3000 euro, a także żadnych zasobów pieniężnych (oszczędności, papierów wartościowych, itp.). Wnioskodawca powołał się na nierzetelność kontrahenta, na rzecz którego świadczył usługi budowlane, przez co jego firma utraciła płynność finansową, co z kolei spowodowało zaległości w płaceniu składek ZUS, a w dalszej konsekwencji egzekucję administracyjną. Wnioskodawca poinformował o swoich problemach zdrowotnych (opisanych we wniosku), będących konsekwencją kłopotów finansowych. Zastrzegł, że do momentu zawieszenia egzekucji na skutek złożonego wniosku o umorzenie zaległości utrzymywał się częściowo dzięki pomocy życzliwych osób, którzy znali jego sytuację.
Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. t.j. z 2012 r., poz. 270), dalej jako P.p.s.a., nie mają obowiązku uiszczenia kosztów sądowych: strona skarżąca działanie lub bezczynność z zakresu ubezpieczeń społecznych.
W tych okolicznościach na wnioskodawcy nie ciąży obowiązek uiszczenia kosztów sądowych, a żądanie przyznania prawa pomocy w tym zakresie jest bezprzedmiotowe. Strona nie ma bowiem interesu prawnego w uzyskaniu orzeczenia o zwolnieniu od kosztów sądowych. Rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlega zatem wniosek o przyznanie prawa pomocy jedynie w części dotyczącej ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
Zgodnie z przepisem art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca znajduje się w sytuacji, która umożliwia prowadzenie jednoosobowego gospodarstwa domowego na poziomie zapewniającym podstawowe potrzeby życiowe. Niekorzystnie na sytuację wnioskodawcy wpływają jego problemy zdrowotne, które mogą dodatkowo utrudniać dodatkowe zarobkowanie. Wnioskodawca nie ma obecnie możliwości poniesienia dodatkowych kosztów związanych z wynagrodzeniem pełnomocnika z wyboru. W efekcie oznacza to, że sytuacja wnioskodawcy nie pozwala na poniesienie pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Należy zatem przyjąć, że wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu jest uzasadniony.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 w związku z art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 239 pkt 1 lit e P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło