III SA/Po 801/10

Dnia 11 maja 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak (spr.) Sędziowie WSA Marzenna Kosewska WSA Szymon Widłak Protokolant: stażysta Anna Zys – Ruszkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2011 roku przy udziale sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] października 2010 r., nr [...] w przedmiocie określenia kwoty ostatecznego cła antydumpingowego oddala skargę Naczelnik Urzędu Celnego w [...], decyzją z dnia [...] czerwca 2010 roku, skierowaną do "A" Sp. z o.o., na podstawie art. 20 ust. 1 i 2, art. 67, art. 201, art. 214 ust. 1, art. 218 ust. 3 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 19.10.1992 ze zm.), art. 1 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1472/2006 z dnia 05.10.2006r. nakładającego ostateczne cło antydumpingowe oraz stanowiącego o ostatecznym poborze cła tymczasowego nałożonego na przywóz niektórych rodzajów obuwia ze skórzanymi cholewkami pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej i Wietnamu (Dz. U. L 275 z 06.10.2006r.), art. 1 ust 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 388/2008 z dnia 29.04.2008r. rozszerzającego ostateczne cło antydumpingowe, nałożone rozporządzeniem (WE) nr 1472/2006 na przywóz niektórych rodzajów obuwia ze skórzanymi cholewkami pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej oraz na przywóz tego samego produktu wysyłanego ze Specjalnego Regionu Administracyjnego Makau, zgłoszonego lub niezgłoszonego jako pochodzący z Regionu Administracyjnego Makau (Dz. U. L 117 z 01.05.2008r.), określił kwotę ostatecznego cła antydumpingowego w łącznej wysokości 91.554zł odnoszącego się do towarów objętych procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu według następujących zgłoszeń celnych: [...] z dnia 18 września 2007r., [...] z dnia 28 września 2007r., [...] z dnia 28 września 2007r., [...] z dnia 28 września 2007r., [...] z dnia 30 października 2007r., [...] z dnia 30 października 2007r., [...] z dnia 27 listopada 2007r., [...] z dnia 27 listopada 2007r. oraz [...] z dnia 27 listopada 2007r. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że podstawą postimportowej kontroli zgłoszeń celnych był art. 78 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, który stanowi, że po zwolnieniu towaru organy celne mogą z urzędu lub na wniosek zgłaszającego dokonać sprostowania zgłoszenia celnego. Natomiast zgodnie z art. 201 WKC w wyniku dopuszczenia do obrotu towaru podlegającego należnościom przywozowym powstaje dług celny. Powstaje on w chwili przyjęcia przez organ celny zgłoszenia celnego o objęcie towaru procedurą i ciąży na zgłaszającym. Według wyszczególnionych zgłoszeń celnych procedurą dopuszczenia do obrotu objęto różnego rodzaju obuwie męskie i damskie o podeszwie z gumy i z tworzyw sztucznych oraz cholewkach wykonanych ze skóry (nubuku), klasyfikowane do kodów TARIC: 6403 91 16 95, 6403 91 98 95,, 6403 9936 91, 6403 00 38 91, 6403 99 96 95 i 6403 99 98 95 pochodzące z Makau; wcześniej towar objęty był procedurą składu celnego. Powyższe zgłoszenia celne zostały przyjęte przez organ celny w czasie obowiązywania rozporządzenia Komisji (WE) nr 1028/2007 z dnia 05.09.2007r., a oznaczone powyżej kody TARIC zostały wymienione w załączniku do rozporządzenia. Zatem sprowadzone towary podlegały rejestracji na mocy art. 2 tegoż rozporządzenia, a następnie z dniem wejścia w życie rozporządzenia Rady (WE) nr 388/2008 z dnia 29.04.2008r. stosownie do treści art. 1 – należało obciążyć je cłem antydumpingowym w wysokości 16,5% ceny netto towaru na granicy Wspólnoty, przed ocleniem. Odnosząc się do treści pisma strony organ wyjaśnił, że kluczowym momentem dla wymiaru należności przywozowych jest data powstania długu celnego, którą w rozpatrywanym przypadku jest data przyjęcia przez organ celny zgłoszenia celnego o objęcie towarów procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu. Fakt, że towary znacznie wcześniej zostały fizycznie wprowadzone na teren Wspólnoty nie ma znaczenia, ponieważ wówczas towary zostały objęte procedurą celną nie skutkującą powstaniem długu celnego. Organ nie zgodził się ze stanowiskiem Strony, jakoby przepisy dotyczące rejestracji przywozu, a następnie poboru z mocą wsteczną rozszerzonego cła antydumpingowego od przywozu zarejestrowanego, miały zastosowanie do fizycznego wprowadzenia towarów na obszar Wspólnoty. Organ wyjaśnił w tym zakresie, że postępowanie antydumpingowe jest jednym z mechanizmów ochrony przemysłu wspólnotowego przed szkodami wynikającymi z importu produktów z państw trzecich po cenach dumpingowych lub subsydiowanych. Zasady ogólne postępowania antydumpingowego reguluje rozporządzenie Rady (WE) nr 384/96 z dnia 22 grudnia 1995r. w sprawie ochrony przed przywozem produktów po cenach dumpingowych z krajów niebędących członkami Wspólnoty Europejskiej (Dz. U. nr L 56/1 z dnia 6 marca 1996r.). Zgodnie z art. 1 ust. 1 rozporządzenia cło antydumpingowe może zostać nałożone na każdy produkt przywieziony po cenach dumpingowych, którego wprowadzenie do wolnego obrotu we Wspólnocie powoduje szkodę. W konsekwencji wszelkie działania ochronne wprowadzone rozporządzeniami odnoszącymi się do poszczególnych towarów, a odwołującymi się do rozporządzenia podstawowego, mają zastosowanie do towarów wprowadzonych do obrotu, bowiem właśnie sprzedaż takich towarów na rynku wspólnotowym zagraża interesom unijnych producentów. Objęcie produktów procedurą składu celnego tym interesom nie zagraża. Zatem wbrew stanowisku Strony, objęcie towarów wcześniej złożonych w składzie celnym procedurą dopuszczenia do obrotu po dniu 06 września 2007r. skutkuje nałożeniem na nie cła antydumpingowego zgodnie z art. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1472/2006. Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu, działając na skutek odwołania, decyzją z dnia 26 października 2010 roku utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy uznał, że ustalenia faktyczne i argumentacja prawna organu I instancji, są prawidłowe. Spółka "A" skorzystała z prawa wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Skarżąca zażądała uchylenia decyzji Dyrektora Izby Celnej w całości i wskazała, że organy celne dokonały błędnej interpretacji prawa unijnego W uzasadnieniu skargi przedstawiono następującą argumentację. Postępowania celne i podatkowe wszczęte postanowieniami z dnia 20 sierpnia 2009 roku dotyczyły towarów objętych procedurą składu jeszcze przed datą wprowadzenia rozporządzeniem Komisji WE 1028/2007 z dnia 05 września 2007r. obowiązku rejestracji obuwia przywożonego na terytorium Wspólnoty. Zgodnie z brzmieniem art. 67 Wspólnotowego Kodeksu Celnego "Jeżeli szczególne przepisy nie stanowią inaczej, datą, którą należy uwzględnić przy stosowaniu wszelkich przepisów regulujących procedurę celną, do której zgłaszane są towary, jest data przyjęcia zgłoszenia celnego przez organy celne. Tymczasem zgłoszenia celne towarów, co do których postępowanie zakończono przedmiotową decyzją miały miejsce przed datą 5 września 2007r., czyli datą wprowadzenia rozporządzenia Komisji WE 1028/2007. Z powyższego Skarżąca wyprowadziła wniosek, że zastosowanie przepisów rozporządzenia Komisji WE nr 388/2008 do zdarzeń mających miejsce przed opublikowaniem ww. rozporządzenia narusza fundamentalną zasadę nie tylko prawa polskiego, ale również kontynentalnego, mówiącą, iż prawo nie działa wstecz. Strona powołała się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 listopada 1993r. K 18/92, w którym wyrażono pogląd, że "Zasada niedziałania prawa wstecz stanowiła wielokrotnie przedmiot rozważań Trybunału Konstytucyjnego. Trybunał Konstytucyjny wypowiadał się o jej znaczeniu, jako istotnym składniku konstytucyjnej zasady demokratycznego państwa prawnego (...). Trybunał Konstytucyjny wyjaśnił, że ustawa działa z mocą wsteczną, kiedy początek jej stosowania ustalony został na czas wcześniejszy, aniżeli ten, w którym ustawa stała się obowiązująca, tj., w którym została prawidłowo ogłoszona. Treścią zasady "lex retro non agit" jest bowiem zakaz nadawania prawu mocy wstecznej. Zakaz ten dotyczy zwłaszcza przepisów normujących prawa i obowiązki obywateli, jeżeli prowadzi to do pogorszenia ich sytuacji w stosunku do stanu poprzedniego. Przyjmując tę zasadę za podstawę porządku prawnego, Trybunał Konstytucyjny nie wyklucza jednak możliwości odstąpienia od niej w szczególnie uzasadnionych okolicznościach". Skarżąca zarzuciła także naruszenie art. 210 §1pkt 6 Ordynacji podatkowej, gdyż organy celne nie odniosły się do uwag Strony podnoszonych w piśmie z dnia 28 lutego 2010 roku, lecz ograniczyły się jedynie do wspomnienia, iż takie pismo zostało złożone. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej powtórzył argumentację prezentowaną w sprawie przez organy celne obu instancji i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie ma uzasadnionych podstaw. Dokonując oceny zarzutów składających się na podstawy skargi w pierwszej kolejności należy rozważyć je pod kątem naruszenia przepisów postępowania w zakresie legalności ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia. Dopiero wówczas, gdy stan faktyczny przyjęty przez organy nie nasuwa wątpliwości, możliwe jest dokonanie oceny legalności zaskarżonych aktów z punktu widzenia właściwej wykładni i prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego. Stwierdzić należy, że objęcie towarów procedurą celną dopuszczenia do obrotu nastąpiło w oparciu o zgłoszenia złożone w dniu 18 września, 28 września, 30 października i 27 listopada 2007 roku. Niemniej towary objęte wskazanymi zgłoszeniami zostały wprowadzone na obszar Wspólnoty przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Komisji (WE) nr 1018/2007. Wówczas zostały one objęte procedurą składu celnego według zgłoszeń celnych z dnia 20 września 2006 roku oraz kolejnych z dnia 03 października, 12 marca, 27 marca, 26 kwietnia, 06 czerwca i 27 sierpnia 2007 roku. Powyższe okoliczności znajdują potwierdzenie w aktach sprawy, a do tego są bezsporne pomiędzy Skarżącą a Dyrektorem Izby Celnej. Z tego względu Sąd uznał, że wskazane ustalenia nie budzą wątpliwości, co do zgodności z rzeczywistością. W konsekwencji należy, je przyjąć jako prawidłowe dla oceny prawidłowości wykładni i zastosowania prawa materialnego. Odnosząc się do zarzutu błędnej wykładni prawa materialnego oraz zastosowania prawa materialnego z naruszeniem zasady lex retro non agit wyjaśnić należy, że rzeczywiście jest tak, iż art. 67 WKC nakazuje przyjmować, że data zgłoszenia celnego rozstrzyga o tym, które przepisy mają zastosowanie do oceny skutków prawnych regulujących daną procedurę. Zgodnie z treścią art. 67 WKC datą, którą należy uwzględniać przy stosowaniu wszelkich przepisów regulujących procedurę celną, do której zgłaszane są towary, jest data przyjęcia zgłoszenia przez organy celne. Jednak wbrew stanowisku Skarżącej organy celne nie naruszyły powyższego przepisu ani przez błędną wykładnię, ani przez błędne jego zastosowanie. Z akt sprawy wynika bowiem, że organy w zgodzie z powołanym przepisem określiły dług celny według przepisów regulujących procedurę dopuszczenia do obrotu na dzień przyjęcia zgłoszenia o objęcie importowanych towarów procedurą celną dopuszczenia do swobodnego obrotu. Stwierdzić należy, że Skarżąca w sposób nieuprawniony pomija, iż inne skutki prawne wywołuje zgłoszenie celne dopuszczenia od swobodnego obrotu, a inne konsekwencje prawne ma zgłoszenie celne dotyczące objęcia towaru procedurą składu celnego. Wyjaśnić należy, że towary niewspólnotowe umieszczone w składzie wolnocłowym mogą podczas ich pozostawania w składzie wolnocłowym zostać dopuszczone do swobodnego obrotu na warunkach przewidzianych przez tę procedurę i art. 178 (art. 173 lit. a WKC). Z kolei dług celny w przywozie powstaje w wyniku dopuszczenia do swobodnego obrotu towaru podlegającego należnościom celnym przywozowym, w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego (art. 201 pkt 1 lit. a i pkt 2 WKC). Ponadto dług celny w przywozie powstaje w wyniku nielegalnego wprowadzenia na obszar celny Wspólnoty towaru podlegającego należnościom przywozowym lub nielegalnego wprowadzenia na pozostałą część obszaru celnego Wspólnoty towaru podlegającego należnościom przywozowym i znajdującego się w wolnym obszarze celnym lub składzie wolnocłowym. Nielegalnym wprowadzeniem towaru w rozumieniu niniejszego artykułu jest każde wprowadzenie dokonane z naruszeniem przepisów art. 38-41 i art. 177 tiret drugie (art. 202 pkt 1 lit. a i b WKC). W przypadku nielegalnego wprowadzenia towaru na obszar celny Wspólnoty dług celny powstaje z chwilą nielegalnego wprowadzenia towaru (art. 202 pkt 2 WKC). Powyższe uregulowania nakazują przyjąć, iż Skarżąca niesłusznie nadaje terminowi "przywóz" znaczenie przynależne na gruncie Wspólnotowego Kodeksu Celnego terminowi "wprowadzenie towarów na obszar celny wspólnoty". W konsekwencji Skarżąca błędnie przyjmuje, że na gruncie kontrolowanej sprawy stan faktyczny uzasadniający rejestrację przywozu w rozumieniu art. 2 rozporządzenia Komisji WE nr 1028/2007 z dnia 05 września 2007 roku wystąpił z dniem wprowadzenia towaru do składu celnego znajdującego się na terenie Wspólnoty, a nie z dniem zgłoszenia zaimportowanego obuwia do procedury dopuszczenia do swobodnego obrotu. Skutkiem takich założeń są niezgodne z prawem wnioski, że przepisy rozporządzenia Komisji WE nr 388/2008 z dnia 29 kwietnia 2008 roku zastosowano do zdarzeń mających miejsce przed opublikowaniem rozporządzenia Komisji WE nr 1028/2007 z dnia 05 września 2007 roku. Wyjaśnić należy, że towary niewspólnotowe umieszczone w składzie wolnocłowym są traktowane do celów stosowania należności celnych przywozowych i obowiązujących w przywozie środków polityki handlowej jako nieznajdujące się na obszarze celnym Wspólnoty (art. 166 lit. a WKC). Zatem w okolicznościach kontrolowanej sprawy dopiero przyjęcie zgłoszenia celnego o dopuszczenie do swobodnego obrotu otworzyło możliwość zastosowania środków polityki handlowej, zaktualizowało obowiązek wypełnienia innych formalności wymaganych przy przywozie towarów oraz zaktualizowało obowiązek pobrania należności celnych. Wbrew stanowisku Skarżącej stan faktyczny sprawy nie uzasadnia twierdzenia, że dług celny powstał w chwili wprowadzenia towarów na obszar Wspólnoty, czyli objęcia ich procedurą składu celnego. Taki wniosek jest nieuprawniony z uwagi na treść przepisu art. 166 lit a WKC. Z powyższych względów Sąd w całości podziela stanowisko organów celnych zaprezentowane w uzasadnieniu kwestionowanych decyzji, że towary niewspólnotowe umieszczone w składzie celnym nie podlegały należnościom celnym przywozowym ani środkom polityki handlowej. Sąd nie stwierdził naruszenia art. 210 §1 pkt 6 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu kwestionowanych decyzji znajduje się zgodna z prawem ocena, z której wynika, iż rejestracja przywozu oraz pobór rozszerzonego cła antydumpingowego od przywozu zarejestrowanego nie odnosiły się do fizycznego wprowadzenia towarów na obszar Wspólnoty, lecz dotyczyły przywozu, jako prawnego kierunku przepływu towarów. Takie znaczenia ma termin "przywóz" w rozumieniu art. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1472/2006. Mając powyższe na względzie, na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji wyroku.