III SA/Po 81/06

Dnia 14 kwietnia 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędziowie WSA Barbara Koś ( spr.) WSA Beata Sokołowska Protokolant: st. sekr. sąd. Kamila Perkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2009 roku przy udziale sprawy ze skargi S. S. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia 2 grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie obciążenia kosztami postępowania celnego I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu na rzecz skarżącego kwotę 100,- (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane. /-/ B. Sokołowska /-/ W. Długaszewska /-/ B. Koś Postanowieniem z dnia 24 sierpnia 2004r. Nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w Poznaniu, na podstawie art. 265 § 2, art.269, art. 267 § 1 pkt 5 lit c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 1997r., Nr 137, poz. 926 ze zm.), art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne ( Dz. U. Nr 68, poz. 623), art. 71 § 4 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny ( tekst jednolity, Dz. U. z 2001 r., Nr 75, poz. 802 ze zm.) obciążył Zakład [...] S. S. [...] kosztami postępowania celnego w wysokości [...] PLN powstałymi w związku z weryfikacją zgłoszenia celnego SAD nr [...] z dnia 8 sierpnia 2002 r. Koszty te obejmują wynagrodzenie za wykonaną przez Centrum [...] w P. ekspertyzę dotyczącą określenia wartości celnej objętej zgłoszeniem celnym tekstyliów. W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wyjaśnił, że w dniu 16 września 2002 r. Zakład [...] S. S. zgłosił na podstawie dokumentu SAD nr [...], celem objęcia procedurą dopuszczenia do obuwie. Zgłoszenie to poddano weryfikacji. W związku z koniecznością ustalenia wartości obuwia na rynku polskim zostały pobrane próbki przedmiotowego towaru celem przesłania go do ekspertyzy mającej dostarczyć informacji potrzebnych do ustalenia wartości zgłoszonego towaru. Czynność ta zakończona wydaniem wyceny skutkowała powstaniem kosztów w podanej wyżej wysokości. Koszty te wynikły z winy strony, która dołączyła do zgłoszenia celnego fakturę niewiarygodną w części dotyczącej ceny transakcyjnej. Przeprowadzony dowód potwierdził zaniżenie ceny transakcyjnej. W zażaleniu na powyższe postanowienie strona zarzuciła, iż jego wydanie nastąpiło w sytuacji braku uzasadnionych przyczyn kwestionowania deklarowanej przez stronę wartości celnej towaru. Ponadto podniosła, że dowód z opinii biegłego powinien zostać przeprowadzony zgodnie z art. 190 Ordynacji podatkowej, a przeprowadzony został bez udziału strony, w związku z czym naruszono prawo czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania wyrażone w art. 123 Ordynacji podatkowej. Strona wskazała też, iż z przedmiotowej opinii nie wynika, że sporne zgłoszenie celne zostało dokonane nieprawidłowo, dlatego też krzywdzące jest i niezgodne z prawem żądanie od niej pokrycia kosztów ekspertyzy towaroznawczej. Postanowieniem z dnia 2 grudnia 2005 r., Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 pkt 2 lit. a w związku z art. 239, art. 265 § 2, art. 267 § 1 pkt 4, art. 269 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz art. 262 i art. 71 § 4 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. - Kodeks celny (tekst jednolity Dz. U. z 2001r., Nr 75, poz. 802 ze zm.) oraz.), art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz. U. z 2004r. Nr 68, poz. 623) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji wyjaśnił, że organ celny wysłał próbki towaru do Centrum [...] w P., celem ustalenia na rynku krajowym wartości hurtowej identycznych lub podobnych towarów jak te importowane przez stronę. W dniu 11 października 2002 r. wydano ekspertyzę, którą następnie uzupełniono pismem z dnia 6 kwietnia 2004 r. Zdaniem organu odwoławczego przedmiotowa ekspertyza jest miarodajnym dowodem w sprawie, pozwalającym w pełni na określenie wartości celnej towaru w trybie art. 29 Kodeksu celnego. Na podstawie w.w. ekspertyzy organ celny I instancji w decyzji nr [...] z dnia 24 sierpnia 2004 r. dokonał ustalenia wartości celnej zgłoszonego przez stronę do odprawy celnej towaru. Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu po analizie zgromadzonego materiału dowodowego, decyzją nr [...], powyższe rozstrzygnięcie Naczelnika Urzędu Celnego utrzymał w mocy. Uwzględniając zatem dyspozycję zawartą w art. 71 § 4 ustawy kodeks celny należało stwierdzić, że koszty związane z przeprowadzeniem ekspertyzy wykonanej przez Centrum [...] w P. powinny obciążać zgłaszającego. W skardze na powyższe postanowienie skarżący wniósł o uchylenie postanowień organów celnych obu instancji, podnosząc argumenty podobne jak te w zażaleniu tj. naruszenie art. 123, 190,191 i 192 Ordynacji podatkowej, podkreślając, że strona nie może ponosić kosztów związanych z ekspertyzą, która nie wniosła do sprawy wystarczających dowodów służących do zakwestionowania wartości celnej towarów. Dodatkowo strona zarzuciła, że w świetle przepisów art. 264 i 267 § 1 Ordynacji podatkowej koszty postępowania w tej sprawie winny obciążać Skarb Państwa. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Ponadto wskazał, ze zgodnie z art. 267 § 1 Ordynacja podatkowa stronę obciążają koszty przewidziane w odrębnych przepisach, do których zalicza się m. in. przepis art. 71 § 4 kodeksu celnego, na podstawie którego obciążono stronę kosztami postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Dokonana przez Sąd kontrola legalności zaskarżonego postanowienia prowadzi do wniosku, że skarga jest zasadna. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest obciążenie skarżącego kosztami postępowania tj. kosztami ekspertyzy z dnia 11 października 2002r. roku, uzupełnionej aneksem z dnia 6 kwietnia 2004 r., wykonanej przez Centrum [...] w P., której wyniki stanowiły podstawę do przeprowadzenia kalkulacji ustalenia wartości sprowadzonego do Polski obuwia metodą ostatniej szansy określoną w art. 29 Kodeksu celnego. W aktach administracyjnych znajduje się kserokopia faktury VAT Nr [...] z dnia 28.10.2002 r. według której koszt wyceny obuwia na podstawie zlecenia nr [...] wynosi [...] PLN ( por. k. 60 i 52 akt administracyjnych). Zgodnie z art. 40 § 1 i § 2 Kodeksu celnego po przedstawieniu towarów, a przed nadaniem tym towarom właściwego przeznaczenia celnego, mogą one, za zgodą organu celnego zostać zbadane, a ryzyko i koszty badania nie obciążają organów celnych. Po przyjęciu zgłoszenia celnego organ celny może przystąpić do jego weryfikacji, polegającej w szczególności na kontroli samego zgłoszenia i dołączonych do niego dokumentów, bądź też na rewizji celnej towarów z możliwością pobrania próbek w celu przeprowadzenia ich dalszej analizy lub dokładniejszej kontroli ( art. 70 pkt. 1 i 2 ustawy ). Art. 71 § 4 Kodeksu celnego stanowi zaś, że jeżeli w wyniku wykonanych analiz i badań stwierdzono, że towar został zgłoszony nieprawidłowo, koszty związane z przeprowadzeniem badań i analiz ponosi zgłaszający. Istotnym więc jest ustalenie, czy towar stanowiący przedmiot zgłoszenia celnego został faktycznie nieprawidłowo zgłoszony. W ocenie Sądu przeprowadzona przez Centrum [...] w P. ekspertyza - wycena z dnia 11 października 2002 roku uzupełniona pismem z dnia 6 kwietnia 2004 roku nie pozwoliła na prawidłowe ustalenie wartości celnej spornej odzieży sprowadzonej przez skarżącego. W związku z tym nie można zgodzić się z twierdzeniem organów celnych, iż wartość celna przedstawionego do odprawy celnej towaru została zaniżona, co w konsekwencji spowodować miało nieprawidłowość zgłoszenia. Aby móc obciążyć stronę kosztami postępowania, w tym wypadku kosztami opinii biegłego należałoby z całą pewnością stwierdzić, iż przedstawiona przez Centrum [...] w P. wycena jest miarodajna i jej wyniki pozwalają na uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe. W rozpatrywanej sprawie tak nie jest, bowiem Sąd doszedł do przekonania, że organy celne nie ustaliły w sposób jednoznaczny, iż strona skarżąca dokonała w dniu 16 września 2002 roku nieprawidłowego zgłoszenia celnego zaniżając cenę transakcyjną towaru w stosunku do jego rzeczywistej wartości. Konsekwencją dokonanych ustaleń było uchylenie, przez Sąd w tym samym składzie wyrokiem z dnia 14 kwietnia 2009 roku decyzji Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu nr [...] z dnia 2 grudnia 2005 roku w przedmiocie określenia długu celnego oraz podatku od towarów i usług ( sygn. akt III SA/PO 80/06). Mając na uwadze całokształt zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz treść powołanego wyżej art. 71 § 4 Kodeksu celnego należało uznać, iż przesłanka zawarta w niniejszym przepisie nie została spełniona. W ocenie Sądu przeprowadzona na zlecenie organów celnych ekspertyza nie pozwoliła na stwierdzenie w sposób nie budzący wątpliwości, że towar został zgłoszony nieprawidłowo w zakresie wartości celnej. W związku z tym obciążenie skarżącego kosztami postępowania było przedwczesne, niezależnie od nietrafności zarzutu skargi co do tego, że w świetle przepisów art. art. 264 i 267 § 1 Ordynacji podatkowej to Skarb Państwa winny obciążać w każdym wypadku koszty ekspertyzy wykonanej w sprawie celnej. Samodzielna regulacja tej kwestii w Kodeksie celnym wyklucza taką interpretację. Organ celny rozpoznając ponownie sprawę winien wziąć pod uwagę, czy uzupełniony materiał dowodowy - zebrany bez naruszenia przepisów i zasad postępowania zgodnie z wytycznymi zawartymi w uzasadnieniu wyroku w sprawie sygn. akt III SA/Po 80/06 - pozwoli na przyjęcie, że w dniu 16 września 2002 roku S. S. nieprawidłowo zgłosił towar zaniżając jego wartość celną . Dodatkowo należy zwrócić uwagę, że część decyzji organu pierwszej instancji zawierająca rozstrzygnięcie błędnie określa numer i datę SAD-u oraz sprowadzony towar, na podstawie którego dokonano zgłoszenia obuwia ( a nie tekstyliów ) co winno zostać sprostowane, jako oczywista omyłka, bowiem w świetle treści uzasadnienia decyzji organu pierwszej i drugiej instancji przedmiot sprawy nie budzi wątpliwości. Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c, art. 200 i art. 152 ustawy z dnia 30.08.2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji wyroku. /-/ B. Sokołowska /-/ W. Długaszewska /-/ B. Koś D.W.d