III SA/Po 889/13
WyrokWSA w Poznaniu2013-11-21
Skład orzekający: Maria Lorych-Olszanowska, Marzenna Kosewska, Szymon Widłak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatku akcyzowego wygasa wraz z terminem przedawnienia zobowiązania podatkowego, a w konsekwencji, czy organ podatkowy może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie nadpłaty, jeśli wniosek został złożony po upływie terminu przedawnienia zobowiązania?Ratio decidendi
Prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasa po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. W przypadku złożenia wniosku po tym terminie, organ podatkowy ma podstawę do odmowy wszczęcia postępowania na podstawie art. 165a Ordynacji podatkowej, ponieważ przedawnienie zobowiązania podatkowego skutkuje jego wygaśnięciem.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o stwierdzenie nadpłaty i zwrot nadpłaconej akcyzy wraz z odsetkami w związku z nabyciem wewnątrzwspólnotowym samochodu w maju 2004 r. Naczelnik Urzędu Celnego odmówił wszczęcia postępowania, wskazując na przedawnienie zobowiązania podatkowego z końcem 2009 r. Dyrektor Izby Celnej utrzymał postanowienie w mocy, podkreślając, że prawo do złożenia wniosku o nadpłatę wygasa z upływem terminu przedawnienia zobowiązania. Skarżący zarzucił przerwanie biegu terminu przedawnienia wskutek zastosowania środka egzekucyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 21 listopada 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska Sędziowie WSA Marzenna Kosewska WSA Szymon Widłak ( spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Izabela Kaczmarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2013 roku przy udziale sprawy ze skargi W. K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia 26 kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania ze względu na przedawnienie terminu do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty oddala skargę
W dniu 24 września 2012 r. W. K. złożył w Urzędzie Celnym w Poznaniu wniosek o stwierdzenia nadpłaty i zwrot nadpłaconej akcyzy wraz z należnymi odsetkami w związku z nabyciem wewnątrzwspólnotowym w maju 2004 r. samochodu osobowego marki Opel Omega nr VIN [...].
Naczelnik Urzędu Celnego w Poznaniu postanowieniem nr [...] z dnia 6 lutego 2013 r., wydanym na podstawie art. 165 a § 1 Ordynacji podatkowej, odmówił wszczęcia postępowania.
W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie podatek akcyzowy z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego został ujęty w deklaracji dla podatku akcyzowego [...], złożonej w dniu 18.05.2004 r. Natomiast kwestia nadpłaty podatku w związku z nabyciem wewnątrzwspólnotowym ww. samochodu została rozstrzygnięta postanowieniem Naczelnika Urzędu Celnego w Poznaniu nr [...] z dnia 31.12.2010 r., utrzymanym w mocy postanowieniem Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu nr [...] z dnia 25.02.2011 r.
Ponadto organ podatkowy wskazał, że po upływie terminu przedawnienia nie jest możliwe dokonywanie jakichkolwiek zmian w wysokości zobowiązania, czy to przez podatnika przez złożenie korekty zeznania, czy przez organ podatkowy przez wydanie decyzji weryfikującej zeznanie podatnika, skoro w wyniku przedawnienia nastąpiło wygaśnięcie tegoż zobowiązania. W niniejszej sprawie zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego przedawniło się z końcem 2009 r.
Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu po rozpatrzeniu zażalenia skarżącego, postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2013 r., nr [...], działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1, art. 165 a § 1, art. 70 § 1 i art. 79 § 2 Ordynacji podatkowej, utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, nie znajdując podstaw do jego zmiany lub uchylenia.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podkreślił, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 28 września 2011 r., sygn. akt III SA/Po 375/11 oddalił skargę W. K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia 25.02.2011 r., nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w Poznaniu z dnia 31.12.2010 r., nr [...]. Organ powołał się na stanowisko Sądu zawarte w uzasadnieniu tego wyroku, że zgodnie z art. 79 § 2 Ordynacji podatkowej prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasa po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, a efektem złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 165a Ordynacji podatkowej.
W niniejszej sprawie wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku akcyzowym za 2004 rok z załączoną do niego korektą deklaracji został złożony przez podatnika dopiero w dniu 24.09.2012 r., czyli po upływie przewidzianego terminu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego W. K. podniósł, że bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego wynikający z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej został przerwany wskutek zastosowanego środka egzekucyjnego i w związku z tym zaczął biec na nowo od 2007 r., zatem termin do złożenia wniosku upływał dopiero z dniem 31 grudnia 2012 r. Skarżący dochował więc terminu, składając wniosek w dniu 28 grudnia 2010 r. i po raz drugi w 2012 r.
Dyrektor Izby Celnej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawione w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia pod względem jego zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że przedmiot postanowienia Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia 25.02.2011 r., nr [...], utrzymującego w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w Poznaniu z dnia 31.12.2010 r., nr [...] odmawiające wszczęcia postępowania z uwagi na uchybienie terminowi do żądania nadpłaty, od którego skarga została oddalona prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 28 września 2011 r., sygn. akt III SA/Po 375/11 (publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl), nie jest tożsamy z przedmiotem niniejszej sprawy. Jak wynika z treści wskazanych postanowień (znajdujących się w aktach administracyjnych niniejszej sprawy) oraz ww. wyroku sądowego (znanego Sądowi z urzędu) dotyczą one wniosku podatnika z dnia 22 grudnia 2010 r. o stwierdzenie i zwrot nadpłaty podatku akcyzowego uiszczonego na podstawie deklaracji [...] złożonej w dniu 11.08.2004 r. z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu marki Opel Omega nr VIN [...]. Tymczasem w niniejszej sprawie wniosek o stwierdzenie i zwrot nadpłaty dotyczy podatku akcyzowego uiszczonego na podstawie deklaracji [...] złożonej w dniu 18.05.2004 r. z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu marki Opel Omega nr VIN [...].
Niezależnie od powyższego Sąd stwierdził, że organy podatkowe zasadnie odmówiły wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie z uwagi na wygaśnięcie prawa strony do złożenia wniosku o zwrot nadpłaty.
Należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 79 § 2 Ordynacji podatkowej prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasa po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, które z kolei na podstawie art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej przedawnia się z upływem pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Na mocy art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, poz. 257 ze zm.), która miała zastosowanie w niniejszej sprawie, akcyzie podlegały samochody osobowe niezarejestrowane na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Z kolei podatnikiem akcyzy od samochodów, zgodnie z art. 80 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy, byli importerzy oraz podmioty dokonujące nabycia wewnątrzwspólnotowego. Wskazana ustawa regulowała następnie kwestie obowiązku podatkowego w akcyzie od samochodów osobowych, stwierdzając w art. 80 ust. 3 pkt 3, że powstaje on w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego – z chwilą nabycia prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel, nie później niż z chwilą jego rejestracji na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Normą ogólną dotyczącą terminu zapłaty podatku akcyzowego należnego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego wyrobów niezharmonizowanych był art. 76 ww. ustawy, zgodnie z którym podatnicy takiej zapłaty powinni dokonać w terminie 5 dni licząc od dnia powstania obowiązku.
Skoro zatem termin płatności podatku w stosunku do sprowadzonego przez Skarżącego samochodu upłynął w 2004 roku, mógł on wystąpić z wnioskiem o zwrot nadpłaty w podatku akcyzowym do dnia 31 grudnia 2009 roku. Z uwagi na fakt, że przedmiotowy wniosek został złożony w dniu 24 września 2012 r. Naczelnik Urzędu Celnego w Poznaniu słusznie odmówił wszczęcia postępowania podatkowego. Nie ulega bowiem wątpliwości, że prowadzenie postępowania w celu weryfikacji złożonego przez podatnika wniosku o nadpłatę wraz z korektą deklaracji podatkowej po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest niedopuszczalne, skoro w wyniku przedawnienia nastąpiło wygaśnięcie zobowiązania podatkowego (art. 59 § 1 pkt 9 Ordynacji podatkowej). Natomiast stosownie do art. 165 a § 1 Ordynacji podatkowej gdy żądanie, o którym mowa w art. 165 (tj. żądanie wszczęcia postępowania), zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.
Nie zasługiwały przy tym na uwzględnienie twierdzenia Skarżącego co do przerwania biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, którego dotyczył wniosek o stwierdzenie nadpłaty już z tego względu, że Skarżący nie wykazał, że postępowanie egzekucyjne było prowadzone co do zobowiązania objętego wnioskiem o nadpłatę, a więc wynikającego z deklaracji [...] złożonej w dniu 18.05.2004 r. z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu marki Opel Omega nr VIN [...]. Zarówno przedłożone przez Skarżącego, jak i znajdujące się w aktach administracyjnych kopie postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym dotyczą innych należności. Ponadto Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu w odpowiedzi na skargę jednoznacznie stwierdził, że w stosunku do zobowiązania określonego w deklaracji [...] z maja 2004 r. nigdy nie było prowadzone postępowanie egzekucyjne. Powyższe potwierdził ponownie pełnomocnik organu odwoławczego na rozprawie w dniu 21 listopada 2013 r. Natomiast Skarżący nie był w stanie tej okoliczności podważyć.
Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło