III SA/Po 900/11
PostanowienieWSA w Poznaniu2011-12-15
Skład orzekający: Sebastian Michalski – referendarz sądowy
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych jest zasadny, jeśli strona jest już ustawowo zwolniona z tych kosztów?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych jest bezprzedmiotowy, ponieważ strona jest już ustawowo zwolniona z tych opłat na mocy art. 239 pkt 1 lit. e PPSA. Natomiast wniosek o ustanowienie adwokata może być zasadny, jeśli strona wykaże brak środków na jego wynagrodzenie.Stan faktyczny
Skarżący J. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję ZUS odmawiającą umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek. Skarżący utrzymuje się z emerytury, z której dokonywane są potrącenia egzekucyjne, posiada zaległości wobec ZUS i ponosi bieżące wydatki na mieszkanie, media i leczenie. Posiada również nieruchomość obciążoną hipoteką ZUS.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowił ustanowić dla J. M. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, oraz odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 15 grudnia 2011 roku Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 grudnia 2011 roku wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2011 roku nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek; postanawia 1. ustanowić dla J. M. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w [...], 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Skarżący J. M. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Na podstawie przekazanych informacji oraz dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy sądowej i administracyjnej ustalono, że Wnioskodawca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Utrzymuje się ze świadczeń emerytalnych w wysokości 1.671,96zł netto miesięcznie. Z zaopatrzenia emerytalnego prowadzona jest egzekucja (potrącenia miesięczne wynoszą 500zł). Zaległości na rzecz ZUS na dzień wydania zaskarżonej decyzji wynosiły około 29.200zł. Według oświadczenia Wnioskodawcy wydatki obejmujące czynsz za mieszkanie, rachunki za energię elektryczną, gaz oraz telewizję kablową i internet to kwota około 960zł miesięcznie. Na leczenie Skarżący wydatkuje około 100zł miesięcznie.
Wnioskodawca posiada mieszkanie o pow. 58mkw oraz udział ½ we własności budynku wiejskiego położonego w województwie [...] (zgodnie z oświadczeniem budynek nie nadaje się do użytkowania). Na nieruchomości lokalowej zabezpieczone zostały należności ZUS. Wnioskodawca nie posiada ani oszczędności ani wartościowych ruchomości.
Odnosząc się do żądania wniosku w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych wyjaśnić należy, że strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczania opłat sądowych – art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych - co oznacza całkowite zwolnienie strony z obowiązku wnoszenia, zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Tym samym w okolicznościach niniejszej sprawy żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowe. Dlatego, bez względu na sytuację majątkową i rodzinną Wnioskodawcy, należało odmówić mu prawa pomocy w tym zakresie.
Natomiast wniosek o ustanowienie pełnomocnika ma usprawiedliwione podstawy. Skarżący wykazał, że uzyskiwane dochody w całości wydatkuje na bieżące podstawowe potrzeby życia codziennego i nie ma możliwości wygospodarowania środków pieniężnych na wynagrodzenie pełnomocnika z wyboru.
Z powyższych względów, stosownie do treści art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2 w związku z art. 239 pkt 1 lit e oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło