III SA/Po 903/11
PostanowienieWSA w Poznaniu2011-11-25
Skład orzekający: Sebastian Michalski – referendarz sądowy
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może zostać zwolniony z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym na podstawie oceny jego sytuacji majątkowej i rodzinnej?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że pomimo deklarowanego niskiego dochodu, realne przychody i wydatki wnioskodawcy wskazują na możliwość pokrycia kosztów sądowych bez zagrożenia minimum socjalnego rodziny.Stan faktyczny
Skarżący J. P. złożył wniosek o częściowe przyznanie prawa pomocy, tj. zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie dotyczącej decyzji Dyrektora Izby Celnej o powstaniu obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym. Wnioskodawca wskazał niski miesięczny dochód rodziny (1.615 zł) i trudną sytuację materialną, podając szczegóły dotyczące wydatków i zobowiązań finansowych. Organ odmówił zwolnienia z kosztów, a sąd rozpatrujący wniosek ocenił dokumenty finansowe i uznał, że wnioskodawca ma zdolność do pokrycia kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 25 listopada 2011 roku Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 listopada 2011 roku wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] września 2011 roku nr [...] w przedmiocie stwierdzenia powstania obowiązku podatkowego i określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego; postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
Skarżący J. P. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu zgłoszonego żądania wyjaśnił, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z konkubiną. Na ich utrzymaniu pozostaje półtoraroczny syn. Jedynym źródłem utrzymania rodziny jest działalność gospodarcza wnioskodawcy. Według oświadczenia dochód miesięczny rodziny to 1.615zł (538zł na osobę).
Z dokumentów załączonych do wniosku wynika, że Skarżący wraz z rodziną zamieszkuje na wynajmowanej nieruchomości (budynek mieszkalny 130mkw. oraz budynek gospodarczy 80mkw.). Miesięczny czynsz za wynajem to 900zł. Wydatki na energię elektryczną od 01 sierpnia do 09 września 2011 roku zostały udokumentowane na kwotę 216zł. Skarżący jest obciążony z tytułu spłaty kredytu samochodowego (miesięczna rata - 335zł).
Przychód Wnioskodawcy z działalności gospodarczej oraz innych źródeł za 2010 rok wyniósł łącznie 95.174zł. Na rachunku bankowym na dzień 30 września 2011 roku widniało saldo ujemne w wysokości 13.766zł. Natomiast wpływy na rachunek bankowy w miesiącu wrześniu 2011 roku wyniosły łącznie 5.494,42zł. Z akt administracyjnych wynika także, że w kwietniu 2009 roku Wnioskodawca wydatkował równowartość 65.794zł na zakup samochodu VW Caravelle 2.5 z 2007 roku.
Odnosząc się do żądania wniosku wskazać należy, że określona przez wnioskodawcę wartość przedmiotu sporu to 12.238zł. Zatem wpis od skargi, zgodnie z par. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 roku w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu sądowoadministracyjnym (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.), wyniesie około 400zł. Ewentualne dalsze koszty sądowe to 100zł – opłata kancelaryjna za odpis wyroku wraz z uzasadnieniem oraz 200zł - wpis od skargi kasacyjnej.
Porównanie wysokość kosztów sądowych z osiąganymi przez wnioskodawcę przychodami (w 2010 roku średnio miesięcznie - 7.931zł, w miesiącu wrześniu 2011 roku - 5.494zł) nie pozwala przyjąć, iż realizowane przychody nie tworzą możliwości wygospodarowania środków finansowych na pokrycie w całości kosztów sądowych przedmiotowego postępowania.
Z kolei dochód deklarowany dla celów podatkowych (1.615zł miesięcznie) nie jest prawidłową podstawą oceny możliwości płatniczych Wnioskodawcy, albowiem ta wartość nie uwidacznia możliwości nabywczych Skarżącego. Wydatki tylko na energię elektryczną, ratę kredytu samochodowego oraz czynsz za wynajmowaną nieruchomość (1.450zł miesięcznie) prawie w całości wyczerpują deklarowanych miesięczny dochód, a według zasad doświadczenia życiowego nie są to wydatki, które wyczerpują listę koniecznych kosztów utrzymania rodziny.
Z kolei we wrześniu 2011 roku Wnioskodawca wydatkował z rachunku bankowego kwotę 9.566,62zł. Z przekazanych dokumentów wynika także, że w latach 2009-2010 jedynie tytułem zakupu samochodu (65.794zł) oraz kosztów uzyskania przychodu w pozarolniczej działalności gospodarczej (74.432zł) Skarżący wydatkował kwotę 140.226zł. Zatem bez uwzględnienia kosztów utrzymania rodziny za 2009 rok oraz tych kosztów za 2010 rok, a nadto także bez kosztów uzyskania przychodu za rok 2009, Skarżący przez dwa lata (2009-2010) wydatkował średnio miesięcznie około 5.800zł.
W tym stanie rzeczy dla oceny zdolności do uiszczenia kosztów sądowych przyjąć należało, że realizowane przez Wnioskodawcę wydatki obrazują wysokość środków pozostających w jego dyspozycji, czyli środków, które mogą zostać przeznaczone na koszty sądowe w myśl zasady równoważnego traktowania powinności finansowych.
Wysokość powołanych wydatków pozwala przyjąć, że uiszczenie kwoty 400zł wpisu od skargi, czy też 700zł tytułem całkowitych kosztów sądowych, nie spowoduje zachwiania sytuacji materialnej i bytowej rodziny Wnioskodawcy w taki sposób, iż nie będzie ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych.
Z powyższych względów, stosownie do treści art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło