III SA/Po 920/11
WyrokWSA w Poznaniu2012-02-29
Skład orzekający: Beata Sokołowska, Barbara Koś, Małgorzata Górecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej zasadnie odmówił przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych, gdy strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminowi?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy obu instancji zasadnie odmówiły przywrócenia terminu do uzupełnienia wniosku. Strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminowi, co jest warunkiem koniecznym do przywrócenia terminu zgodnie z art. 58 § 1 kpa. Trzykrotne wezwania do uzupełnienia braków, niepoparte konkretną argumentacją dotyczącą obiektywnych przeszkód, nie mogły stanowić podstawy do przywrócenia terminu.Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2007, który zawierał braki formalne w postaci niepodpisanych załączników graficznych do działek ewidencyjnych. Pomimo trzykrotnych wezwań do uzupełnienia tych braków, strona nie dopełniła obowiązku. Po wydaniu decyzji merytorycznej, strona wniosła o przywrócenie terminu do usunięcia braków, twierdząc m.in. o rzekomym sfałszowaniu załączników przez pracowników Agencji. Organy obu instancji odmówiły przywrócenia terminu, a WSA w Poznaniu oddalił skargę strony.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 29 lutego 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Sokołowska ( spr.) Sędziowie WSA Barbara Koś WSA Małgorzata Górecka Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Skrocka – Nerka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lutego 2012 roku przy udziale sprawy ze skargi R. R. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia r. nr w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych we wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2007 oddala skargę
Decyzją z dnia 14 grudnia 2010r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał R płatności do gruntów rolnych na rok 2007 (jednolitą płatność obszarową, uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni upraw podstawowych oraz uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę) w łącznej kwocie 5227,62 zł.
W uzasadnieniu decyzji Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wyjaśnił, że R był wzywany do usunięcia braków wniosku o płatności na rok 2007. Ostateczne wezwanie było skierowane do strony w dniu 21 lipca 2010 r. W odpowiedzi na nie wnioskodawca złożył korektę, ale nadal nie podpisał załączników graficznych dotyczących działek ewidencyjnych nr ... .
W tej sytuacji R zawyżył zadeklarowaną powierzchnię w ramach JPO do 11,15 ha (zamiast stwierdzonych 9,50 ha), w ramach UPO do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę do 5,15 ha (zamiast 3,50 ha). Stwierdzona różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną powodowała konieczność odpowiedniego obniżenia wnioskowanych dopłat.
W odwołaniu od powyższej decyzji strona wniosła o częściowe uchylenie zaskarżonej decyzji w związku z brakiem podpisania załączników graficznych do działek nr ... , albowiem ich powierzchnia nie zmieniła się od kilku lat. Do odwołania załączono podpisane załączniki graficzne dla działek ... .
Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z dnia 6 czerwca 2011 r. uchylił decyzję organu I instancji, przekazując mu sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że z treści odwołania wynika, iż był to w istocie wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braków wniosku o dopłaty poprzez podpisanie przedmiotowych załączników. Koniecznym jest więc rozpatrzenie tego wniosku w trybie art. 59 § 1 kpa – przed wydaniem decyzji w kwestii przyznania płatności na rok 2007.
Po rozpatrzeniu powyższego wniosku Kierownik Biura Powiatowego ARiMR postanowieniem z dnia 21 lipca 2011r., , na podstawie art. 58 § 1 i 2 i art. 59 § 1 kpa, odmówił przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie płatności na 2007 rok.
W uzasadnieniu postanowienia organ stwierdził, iż we wniosku zadeklarowano działki ewidencyjne nr ... . Wezwano stronę w trybie art. 64 § 2 kpa pismem doręczonym w dniu 2 lipca 2007 r. do usunięcia braków wniosku. W odpowiedzi strona nie przedłożyła wymaganych podpisanych załączników graficznych. W dniu 11 lipca 2007r. wysłano do niej kolejne wezwanie, wskazując na brakujące załączniki. Strona nie dostarczyła wymaganych dokumentów. W dniu 23 lipca 2010 r. doręczono stronie ostateczne wezwanie do usunięcia wskazanych braków wniosku o płatności do gruntów rolnych na 2007 r. W dniu 30 lipca 2010 r. wpłynęła do organu korekta wniosku z załącznikami graficznymi. Załącznik do działki nr ... nie został jednak podpisany. Pismem z dnia 17 sierpnia 2010 r., ... , organ I instancji pozostawił wniosek bez rozpoznania w części. W uzasadnieniu organ wskazał, że wnioskodawca nie podpisał załączników graficznych dotyczących działek ... .
Odnosząc się do samego wniosku o przywrócenie terminu Kierownik Biura Powiatowego ARiMR stwierdził, iż strona nie uprawdopodobniła w żaden sposób braku winy w uchybieniu temu terminowi, co przesądzało o braku przesłanek z art. 58 kpa. R był w sumie aż trzykrotnie wzywany do usunięcia braków wniosku poprzez podpisanie załączników do wskazanych działek. Pomimo tego dokumenty te zostały wniesione dopiero wraz z odwołaniem od decyzji merytorycznej organu I instancji.
W zażaleniu na powyższe postanowienie strona wniosła o jego uchylenie, podnosząc iż niepodpisane załączniki zostały sfałszowane przez pracowników Agencji, co mają potwierdzać rozbieżności pomiędzy załącznikami z 2006 i 2007 r. Poprawki naniesione na załączniki z 2006 r. nie zostały przez Agencję uwzględnione. Poza tym granice działek od dat ich powstania nie uległy zmianie.
Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR postanowieniem z dnia 14 września 2011 r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, podzielając generalnie jego ustalenia faktyczne i rozważania prawne w zakresie braku przesłanek z art. 58 kpa.
Zdaniem organu II instancji argumentacja wskazana przez R nie może stanowić podstawy do przywrócenia terminu w przedmiotowej sprawie.
W skardze na powyższe postanowienie R wniósł o uchylenie postanowień obu instancji, gdyż jego zdaniem uprawdopodobnił on brak winy w uchybieniu terminowi poprzez wskazanie na proceder fałszowania spornych załączników. Skarżący podał ponadto, że o nieprawidłowościach, jakie powstają w Agencji świadczy też protokół z kontroli na miejscu z dnia 12 sierpnia 2011 r.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumenty przedstawione w skarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądowa kontrola zaskarżonych decyzji sprawowana jest w oparciu o kryteria zgodności z prawem, a według art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia według powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga okazała się nieuzasadniona.
W niniejszej sprawie bezsporne jest to, iż wniosek skarżącego o przyznanie płatności do gruntów rolnych na 2007 r. z dnia 16 maja 2007 r. zawierał braki w postaci niepodpisanych załączników graficznych do określonych działek ewidencyjnych zgłoszonych w tym wniosku. Z tego też względu wzywano wnioskodawcę aż trzykrotnie do uzupełnienia wniosku w tym zakresie, powołując się prawidłowo na przepis art. 64 § 2 kpa, zgodnie z którym jeżeli podanie nie czyni zadość wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem o pozostawieniu podania bez rozpoznania w przypadku nieusunięcia tych braków.
Wskazać należy w tym miejscu, iż we wniosku o dopłaty zadeklarowano działki nr ... . Wezwano stronę (po raz pierwszy) w trybie art. 64 § 2 kpa pismem doręczonym w dniu 2 lipca 2007 r. do usunięcia braków wniosku. W odpowiedzi strona nie przedłożyła wymaganych podpisanych załączników graficznych. W dniu 11 lipca 2007r. wysłano do niej drugie wezwanie, wskazując na brakujące załączniki. Strona nie dostarczyła wymaganych dokumentów. W dniu 23 lipca 2010 r. doręczono stronie ostateczne (trzecie już) wezwanie do usunięcia wskazanych braków wniosku o płatności. W dniu 30 lipca 2010 r. wpłynęła do organu korekta wniosku z załącznikami graficznymi. Załącznik do działki nr ... nie został jednak podpisany. W dniu 17 sierpnia 2010 r. organ I instancji pismem pozostawił wniosek R bez rozpoznania w części- z powodu niepodpisania powyższych załączników dotyczących działek ewidencyjnych nr ....
Żądane dokumenty dostarczono dopiero wraz z "odwołaniem" strony od decyzji organu I instancji przyznającej płatności rolne na 2007 r.
Sąd po przeanalizowaniu akt sprawy stwierdził, iż organy obu instancji zasadnie uznały brak podstaw do przywrócenia terminu do uzupełnienia wniosku. Zgodnie z art. 58 § 1 kpa w razie uchybienia terminowi należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę w tym zakresie należy wnieść w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, jednocześnie dokonując określonej czynności procesowej (art. 58 § 2 kpa).
W ocenie Sądu skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminowi w rozumieniu art. 58 § 1 kpa. Chodzi bowiem o taką sytuację , w której dopełnienie danego obowiązku było obiektywnie niemożliwe z powodu przeszkody nie do pokonania. Przy ocenie winy należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Strona musi przy tym uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli winna ona uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją należytą staranność oraz fakt, że dana przeszkoda była od niej niezależna i istniała cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu (zob. m. in. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, s. 281-284).
W rozpoznawanej sprawie skarżący nie wykazał w jakikolwiek sposób, że nie mógł uzupełnić braków wniosku z powodu obiektywnych przeszkód nie do przezwyciężenia. Organ wzywał stronę aż trzykrotnie o dostarczenie wymaganych podpisanych załączników, a jedynymi argumentami podniesionymi przez R były okoliczności dotyczące rzekomego sfałszowania załączników przez pracowników organu I instancji, którego ma ponadto charakteryzować działanie "korupcyjne i lobbingowe". Tezy tego rodzaju, nie poparte żadną konkretną argumentacją, nie mogą stanowić w żaden sposób podstawy wskazanej w art. 58 § 1 kpa.
Skarżący nie przedkładając na trzykrotne wezwanie wskazanych dokumentów nie wykazał należytej staranności wymaganej od producenta rolnego starającego się o przyznanie płatności, tym bardziej, iż organ pouczał go o skutkach procesowych niewykonania wezwania organu.
Trzeba w tym miejscu wyraźnie podkreślić, iż uzyskanie dopłat jest prawem strony i określonym przywilejem o charakterze finansowym, wobec czego to w interesie danego producenta rolnego jest spełnienie wszystkich warunków wymaganych przez prawo dla otrzymania wnioskowanych płatności, a wszelkie zaniechania w tym zakresie wywołują dla niego negatywne skutki procesowe.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd uznał, iż skoro zaskarżone i poprzedzające je postanowienie organu I instancji odpowiadają prawu, skargę należało oddalić, o czym orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a. – jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło