III SA/Po 949/14

PostanowienieWSA w Poznaniu2014-10-08

Skład orzekający: Sebastian Michalski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego lub ponieść ich bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ oświadczenie majątkowe skarżącej było niepełne i budziło wątpliwości co do rzeczywistych możliwości finansowych. Przedłożone dokumenty podważyły deklaracje skarżącej dotyczące zamieszkiwania córki i ponoszenia kosztów jej studiów, a także dochodów męża z działalności gospodarczej, co uniemożliwiło prawidłową ocenę sytuacji finansowej.
Stan faktyczny
Skarżąca K. O. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Skarżąca podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem, dwiema córkami i teściową, a jej miesięczne dochody wynoszą 1.680 zł, męża 210 zł, a córki 305 zł. Koszty utrzymania rodziny oszacowała na 1.741 zł. Sąd uznał oświadczenie majątkowe za niepełne i budzące wątpliwości, wskazując na rozbieżności dotyczące zamieszkiwania córki, finansowania jej studiów oraz dochodów męża z działalności gospodarczej.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 08 października 2014 roku Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 08 października 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi K. O. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] czerwca 2014 roku nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego; postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżąca K. O. wystąpiła z zażądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wpis od skargi wynosi 100 zł. W uzasadnieniu żądania Wnioskodawczyni podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem, córką, synem i teściową. Według oświadczenia, dzięki uprzejmości teściowej Skarżąca zamieszkuje wraz z rodziną pod adresem [...]. Wnioskodawczyni ponosi opłaty za energię elektryczną i dokłada do czynszu 300 zł. Teściowa ponosi opłaty za gaz. Pomimo wspólnego zamieszkiwania z teściową, rodzina skarżącej prowadzi oddzielny budżet domowy. Skarżąca oświadczyła, że na jej utrzymaniu pozostaje studiująca córka (lat 23) i syn – uczeń liceum (lat 17). Dochody wnioskodawczyni, jej męża i córki zostały zadeklarowane na kwotę 2.195 zł brutto miesięcznie (1.680 zł - wynagrodzenie za pracę wnioskodawczyni, 210 zł – wynagrodzenie za pracę męża wnioskodawczyni, 305 zł – wynagrodzenie córki z tytułu umowy zlecenia). Mąż skarżącej współprowadzi z Wnioskodawczynią gospodarstwo domowe, lecz posiada oddzielny majątek (samochód osobowy Chrysler PT Cruiser z 2002 roku, zakupiony z majątku osobistego męża). Koszty utrzymania rodziny zostały określone na kwotę 1.741 zł (600 zł – wyżywienie, 480 zł – czesne za studia córki, 41 zł – bilet miesięczny dla syna, 100 zł - opłata za energię elektryczną, 60 zł – rata kredytu, 300 zł – dopłata do czynszu, 132 zł – opłaty za Internet). Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub też wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oświadczenie majątkowe Skarżącej jest niepełne, budzi wątpliwości, a przez to nie stanowi prawidłowej podstawy do oceny rzeczywistych możliwości finansowych odnośnie obowiązku poniesienia kosztów postępowania sądowego. Dokumenty przedłożone w trybie art. 255 p.p.s.a. podważają deklaracje skarżącej, że córka J. O. zamieszkuje wspólnie z wnioskodawczynią oraz, że czesne za studia córki obciąża dochody skarżącej. Zgodnie z wyciągami z rachunków bankowych, dowodami opłaty czesnego za studia oraz zeznaniami podatkowymi, córka skarżącej zamieszkuje pod innym adresem – [...]. Czesne za studia jest uiszczane z rachunku bankowego córki. Jednocześnie na rachunku bankowym córki w okresie dnia 01 marca 2014 roku do 01 września 2014 roku odnotowano wpłaty bez określenia tytułów prawnych na łączną kwotę ponad 9.400 zł (6.200 zł - wpłata własna, 1.700 zł – babcia D. O., 1.515,61 zł – R. Ch.). Wątpliwości budzą pisemne wyjaśnienia (k. 46 akt sądowych), wedle których środki pieniężne wpłacone na rachunek bankowy J. O. opisane jako "wpłata własna" oraz "R. Ch." należały do R. Ch., a "posiadaczka rachunku bankowego nie miała żadnych korzyści z tych pieniędzy". Posiadacz rachunku z chwilą wpłaty środków na rachunek bankowy może swobodnie z nich korzystać z wyłączeniem innych osób. Zgodnie z art. 725 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku Kodeks cywilny (Dz.U. 214, poz. 121) przez umowę rachunku bankowego bank zobowiązuje się względem posiadacza rachunku, na czas oznaczony lub nieoznaczony, do przechowywania jego środków pieniężnych oraz, jeżeli umowa tak stanowi, do przeprowadzania na jego zlecenie rozliczeń pieniężnych. Ponadto z wyciągów z rachunku bankowego wynika jednoznacznie, że J. O. zaspokajała własne potrzeby ze środków pochodzących z wpłat dokonanych przez R. Ch. Przy saldzie rachunku bankowego minus 4,92 zł. Wpłata od R. Ch. to 490 zł, a następnie, tego samego dnia, przelew czesnego za studia w kwocie 480 zł (operacje z dnia 11 kwietnia 2014 roku). W oświadczeniu majątkowym Skarżąca pominęła fakt, że jej mąż czerpie dochody także z prowadzenia działalności gospodarczej. Pomimo wezwania Wnioskodawczyni nie udokumentowała ani wysokości dochodu, ani wysokości kosztów uzyskania przychodu z tej działalności. Rozpoczęcie wykonywania działalności nastąpiło z dniem 20 sierpnia 2001 roku. Niewiarygodne są pisemne wyjaśnienia (k. 45 akt sądowych), że do dnia dzisiejszego z działalności gospodarczej męża nie ma żadnych przychodów. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2, art. 255 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło