III SA/Po 977/12

Dnia 12 grudnia 2012 roku Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi R. P. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] czerwca 2012 roku nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2005; postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący R. P. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego i adwokata. We wniosku złożonym na urzędowym formularzu Skarżący nie wskazał źródła przychodu, wysokości przychodu, kosztów uzyskania przychodu, ani też kosztów utrzymania koniecznego. Z kolei w uzasadnieniu żądania podał, że nie ma środków na życie i leczenie oraz, że jest bezdomny. Ponadto jest zadłużony na kwotę około 250.000 zł. Oświadczenie majątkowe Wnioskodawcy budziło wątpliwości w świetle okoliczności znanych z urzędu. Do dnia wydania orzeczenia w Wydziale III tutejszego Sądu rozpoznano już ponad czterdzieści wniosków o prawo pomocy składanych przez Skarżącego w innych sprawach. Posiadane informacje wskazują, że Wnioskodawca zgłosił do systemu dopłat działki rolne o łącznej powierzchni ponad 100ha. Natomiast przeszukanie internetowych baz danych ujawniło, że Skarżący pełni funkcję prezesa zarządu w "A" Sp. z o.o., a w dniu 23 maja 2012 roku zbył na rzecz M. P. (brat) 100 udziałów w tej Spółce o łącznej wartości 100.000 zł. Pismem z dnia 12 listopada 2012 roku zobowiązano Wnioskodawcę do uzupełnienia oświadczenia majątkowego poprzez: - udokumentowanie rodzaju posiadanych źródeł przychodu oraz wysokości przychodu i kosztów jego uzyskania za 2010, 2011 i 2012 rok, - przedłożenie spisu posiadanych rachunków bankowych oraz przedłożenie wyciągów bankowych dokumentujących operacje finansowe wykonane od dnia 01 czerwca 2012r., - określenie rozmiaru prowadzonej produkcji rolnej w latach 2010 i 2011 oraz udokumentowanie wielkość przychodu ze sprzedaży wytworzonych płodów rolnych za 2010 oraz 2011 rok, - określenie wysokość kosztów prowadzonej działalności rolniczej w 2010 oraz 2011 roku, - określenie wysokość średniomiesięcznych kosztów prowadzenia gospodarstwa domowego, - wykazanie źródła finansowania wydatków na zaspokojenie potrzeb życiowych oraz źródła finansowania kosztów działalności rolniczej, - udokumentowanie kto jest udziałowcem spółki "A" Sp. z o.o., określenie wysokość kapitału zakładowego Spółki, wskazanie źródła pochodzenia środków na kapitał zakładowy oraz udokumentowanie przychodów Wnioskodawcy z tytułu zajmowania stanowiska prezesa tej Spółki, - przedłożenia odpisu umowy dotyczącej zbycia udziałów spółki "A" Sp. z o.o. na rzecz M. P., - wskazanie czyją stanowią własność oraz podanie tytułu prawnego do zajmowania nieruchomości położonych pod adresami: [...], [...] (adres zamieszkania według aktu notarialnego złożonego do akt sprawy o sygn. akt III SA/Po 206/12), [...], [...] (adres dla doręczeń w sprawach o sygn. akt III SA/Po 621-622/09 i adres siedliska gospodarstwa rolnego), ul. [...] nr [...] lok. [...], [...] (adres siedziby spółki "A" Sp. z o.o.), - udokumentowanie czy przeciwko Wnioskodawcy prowadzone są postępowania egzekucyjne; wskazanie aktualnie egzekwowanych należności (przedłożenie zawiadomienia o wszczęciu postępowania egzekucyjnego oraz protokołów z ostatnio dokonanych czynności egzekucyjnych), a nadto udokumentowanie rodzaju zastosowanych środków egzekucyjnych, a także wysokości kwot przekazanych organom egzekucyjnym wskutek zastosowanych środków egzekucyjnych od początku 2012 roku. W piśmie z dnia 01 grudnia 2012 roku Skarżący poinformowała, że nie ma żadnych dokumentów, gdyż nie uzyskuje żadnych dochodów. Ponadto wskazał, że został wpisany do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych, co Sąd powinien ustalić z urzędu. Wnioskodawca zaprzeczył, że kiedykolwiek był udziałowcem spółki "A" Sp. z o.o., a stan zdrowia nie pozwala mu pracować na rzecz tego podmiotu (zaznaczył, że nie jest nawet "społecznym prezesem" tej Spółki). W kwestii czerpania dochodów z działalności rolniczej Skarżący zakomunikował, że ta działalność została zniszczona przez organy Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, bo od 2004 roku nie otrzymał żadnych dopłat. Aktualnie Skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w czternastu sprawach dotyczących skarg na rozstrzygnięcia Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (pięć postanowień dotyczących odmowy zawieszenia postępowania, siedem postanowień o stwierdzeniu niedopuszczalności zażalenia oraz dwie decyzje w przedmiocie umorzenia postępowania). Łączna kwota wpisów od skarg wynosi około 1.600 zł. Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wyjaśnić należy, że formuła "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na podmiocie wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek przedstawienia sytuacji majątkowej w sposób rzetelny i pełny. Natomiast ocena tego, czy wnioskodawca znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, należy do wyłącznej kompetencji sądu (referendarza sądowego) – art. 254 §1 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. Oceny sądu nie można, ani wykluczyć, ani zastąpić, zapewnieniami wnioskodawcy o wyczerpaniu zdolności płatniczych. Rozstrzygnięcie o udzieleniu prawa pomocy nie może być niezależne od rzeczywistej sytuacji majątkowej wnioskodawcy oraz niezależne od oceny sądu o spełnieniu przesłanek udzielania prawa pomocy. O przyznaniu prawa pomocy nie decyduje strona, lecz wojewódzki sąd administracyjny. Warunkiem koniecznym do przeprowadzenia oceny zdolności majątkowych osoby wnioskującej o przyznanie prawa pomocy jest przedstawienie dokładnych i wiarygodnych danych o sytuacji majątkowej i rodzinnej strony postępowania. Ogólnikowe oraz nieudokumentowane zapewnienia o trudnej sytuacji majątkowej są bezużyteczne z punktu widzenia możliwości dokonania oceny sytuacji majątkowej, albowiem nie pozwalają wnioskować o zdolnościach płatniczych strony postępowania. Wnioskodawca nie wykazał, ani wysokości przychodu, ani kosztów utrzymania koniecznego. Twierdzenia, że Skarżący nie ma majątku i nie ma dochodu, należy traktować jako równoważne z brakiem wyjawienia źródeł pozyskiwania środków na zapewnienie koniecznego utrzymania. Wyjaśnienia Skarżącego nie pozwalają na zidentyfikowanie źródła finansowania koniecznych kosztów utrzymania i świadczą o ukrywaniu rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej. W konsekwencji przekazane informacje nie stanowią właściwej podstawy dla oceny zdolności płatniczych strony postępowania. Z tych względów brak jest podstaw do przyjęcia stanowiska, że Skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych lub kosztów profesjonalnej pomocy prawnej. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.