III SA/Po 985/15

WyrokWSA w Poznaniu2017-05-31

Skład orzekający: Marzenna Kosewska, Marek Sachajko, Izabela Paluszyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obowiązek zapłaty opłaty paliwowej może być ustalony w sytuacji, gdy decyzja określająca wysokość zobowiązania w podatku akcyzowym, od którego uzależniony jest obowiązek zapłaty opłaty paliwowej, została uchylona prawomocnym wyrokiem sądu?
Ratio decidendi
Obowiązek zapłaty opłaty paliwowej jest ściśle powiązany z istnieniem obowiązku podatkowego w zakresie podatku akcyzowego od paliw silnikowych. Skoro decyzja ustalająca wysokość podatku akcyzowego została uchylona prawomocnym wyrokiem sądu, to nie można samodzielnie określić wysokości i zasadności obciążenia skarżącego opłatą paliwową. W takiej sytuacji należy uchylić decyzję w przedmiocie opłaty paliwowej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Celnej utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego określającą skarżącemu opłatę paliwową za wrzesień 2010 roku. Skarżący kwestionował zasadność nałożenia opłaty, wskazując na błędną wykładnię przepisów i brak podstaw do uznania go za wprowadzającego paliwo na rynek. Kluczowe dla sprawy okazało się uchylenie prawomocnym wyrokiem sądu decyzji ustalającej wysokość podatku akcyzowego, od którego uzależniony był obowiązek zapłaty opłaty paliwowej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w K. i zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w P. na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 31 maja 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska (spr.) Sędziowie WSA Marek Sachajko WSA Izabela Paluszyńska Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Zys-Ruszkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2017 roku przy udziale Ze skargi A. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] lipca 2015r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty paliwowej za wrzesień 2010 roku I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] września 2012 roku, nr [...], II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w P. na rzecz skarżącego kwotę 717,- (słownie: siedemset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania Uzasadnienie. Decyzją z dnia [...] września 2012, nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w K. określił A. M. opłatę paliwową za wrzesień 2010 roku w kwocie 2126,00 zł. W uzasadnieniu, powołano się na treść art. 37 h ustawy z dnia 27 października 1994 - O autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (Dz.U. z 2004, Nr 256, poz. 2571 ze zm.), który stanowi, że wprowadzenie na rynek krajowy paliw silnikowych oraz gazu wykorzystywanych do napędu pojazdów w rozumieniu ustawy z dnia 20 czerwca 1997 Prawo o ruchu drogowym podlega opłacie paliwowej. Dalej organ uznał, że obowiązek opłaty paliwowej ciąży na podmiocie podlegającym, na podstawie przepisów o podatku akcyzowym obowiązkowi podatkowemu w zakresie podatku akcyzowego, a obowiązek ten powstaje z dniem, w którym podmiot ten jest obowiązany do zapłaty podatku akcyzowego. Wysokość opłaty paliwowej wyliczono w ten sposób, że przyjęto ilość oleju opałowego, od jakiego podmiot był zobowiązany zapłacić podatek akcyzowy na podstawie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] lipca 2012 r. ( wynosiła ona 21.000 l ). W odwołaniu od powyższej decyzji strona podniosła zarzut naruszenia art. 37 h ust. 1, ust. 2 i ust. 3 pkt. 4, art. 37 j ust. 1 pkt. 4, art. 37 k ust. 1, art. 37 l ust. 1, art. 37 m, art. 37 n, art. 37 o ust. 1 pkt. 1, art. 37 q ustawy z dnia 27 października 1994 - o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że w stanie faktycznym sprawy na stronie ciąży jakikolwiek obowiązek w zakresie opłaty paliwowej. Strona wniosła o uchylenie decyzji. Decyzją z dnia [...] lipca 2015 roku nr [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W rozstrzygnięciu przywołał art. 37 h ust. 1 i ust. 2, art. 37 j ust.1 pkt 4, art. 37 k ust.1 ustawy z dnia 27 października 1994 - o autostradach płatnych oraz Krajowym Funduszu Drogowym. Organ stwierdził w uzasadnieniu decyzji, że ustawodawca wyraźnie wskazał, iż nie tylko samo użycie, ale także posiadanie lub sprzedaż olejów opałowych ze zbiornika podłączonego do odmierzacza paliw uznawane jest za użycie niezgodne z przeznaczeniem. Natomiast powstanie obowiązku podatkowego na gruncie powyższych stanów prawnopodatkowych stwierdzone zostało decyzją z dnia 26 lipca 2012 r. o określeniu zobowiązania podatkowego. Decyzja organu I instancji została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...]. Tym samym organ II instancji przyjął za udowodnioną tezę, że podatnik zużywał olej opałowy niezgodnie z przeznaczeniem. W skardze do WSA w Poznaniu strona wniosła o uchylenie decyzji organu II instancji z dnia [...] lipca 2015 r. Wskazała, że wniosła skargę również na decyzję organu II instancji w zakresie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym. Strona podniosła zarzut naruszenia : - art. 37 h ust. 1, ust. 2 i ust. 3 pkt. 4, art. 37 j ust. 1 pkt. 4, art. 37 k ust. 1, art. 37 l ust. 1, art. 37 m, art. 37 n, art. 37 o ust. 1 pkt. 1, art. 37 q ustawy z dnia 27 października 1994 - o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że skarżący wprowadził na rynek paliwa silnikowe co spowodowało obowiązek uiszczenia opłaty paliwowej, podczas gdy zużycie oleju opałowego niezgodnie z przeznaczeniem w rozumieniu art. 88 ust. 4 ustawy o podatku akcyzowym nie może być uznane za wprowadzenie na rynek paliw wskazanych w art. 37 h ust. 1 w zw. z ust. 4 ustawy z dnia 27 października 1994 - o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym - art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez wydanie decyzji na podstawie nierzetelnych informacji i po niewłaściwym rozpatrzeniu materiału dowodowego. Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 20 stycznia 2016 r. Sąd zawiesił postępowanie do czasu prawomocnego rozpatrzenia skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...]. Postanowieniem z dnia 29 marca 2017 r. podjęto zawieszone postępowanie sądowe. Na rozprawie w dniu 31 maja 2017 r. pełnomocnik skarżącego podniósł, że decyzja ustalająca wysokość podatku akcyzowego została uchylona prawomocnym wyrokiem , co powoduje bezzasadność określenia wobec skarżącego należności tytułem opłaty paliwowej , której obowiązek uiszczenia bezpośrednio związany jest z zobowiązaniem w zakresie podatku akcyzowego .Zwrócił także uwagę , że organy w zaskarżonej decyzji nie określiły ,od którego produktu wskazanego w art. 37 ustawy o autostradach płatnych oraz Krajowym Funduszu Drogowym naliczono opłatę paliwową . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga okazała się zasadna. Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2004 Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz.U. 2014, poz.1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art.1 tej ustawy). Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – dalej p.p.s.a. (t.j.Dz.U. 2016, poz. 718) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie z art. 37 ustawy z dnia 27 października 1994 - o autostradach płatnych oraz Krajowym Funduszu Drogowym (t.j. Dz.U. z 2015, poz. 641 ze zm.), wprowadzenie na rynek krajowy paliw silnikowych oraz gazu, z wyłączeniem biokomponentów w rozumieniu przepisów ustawy z 25 sierpnia 2006 – O biokomponentach i biopaliwach ciekłych stanowiących samoistne paliwa, wykorzystywanych do napędu pojazdów w rozumieniu art. 2 pkt 31 ustawy – Prawo o ruchu drogowym podlega opłacie, zwanej dalej "opłatą paliwową" (ust.1) . Przez wprowadzenie na rynek krajowy paliw silnikowych oraz gazu, o których mowa w ust.1 rozumie się czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem akcyzowym, których przedmiotem są te paliwa silnikowe oraz gaz ( ust. 2 ). Stosownie do treści art. 37 j ust. 1 pkt 4 ustawy, obowiązek zapłaty opłaty paliwowej od paliw silnikowych oraz gazu, o których mowa w art. 37 h ciąży na: innym podmiocie polegającym na podstawie przepisów o podatku akcyzowym obowiązkowi podatkowemu w zakresie podatku akcyzowego od paliw silnikowych lub gazu. Obowiązek zapłaty opłaty paliwowej powstaje z dniem powstania zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym od paliw silnikowych oraz gazu, o których mowa w art. 37 h (art. 37 k ust.1 ustawy), a podstawą obliczenia wysokości opłaty paliwowej jest ilość paliw silnikowych, od jakich podmioty, o których mowa w art. 37 j ust. 1 są obowiązane zapłacić podatek akcyzowy (art. 37 l ust.1 ). Z przytoczonych przepisów wynika, że obowiązek zapłaty opłaty paliwowej jest konsekwencją istnienia obowiązku podatkowego w zakresie podatku akcyzowego od paliw silnikowych. Przepisy cytowanej wyżej ustawy samodzielnie nie określają momentu powstania obowiązku zapłaty opłaty paliwowej , ale wiąż go z zasadami powstania obowiązku zapłaty podatku akcyzowego , a także określają podmiot zobowiązany do zapłaty opłaty paliwowej z podmiotem obowiązanym do zapłaty podatku akcyzowego dotyczącego paliw silnikowych .Postępowanie w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym za wrzesień 2010 r. zostało zakończone ostateczną decyzją Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...], która została zaskarżona do tutejszego Sądu, a Sąd prawomocnym wyrokiem dnia 8 listopada 2016, o sygn. III SA/Po 622/16 uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd podniósł w tym wyroku, że w sprawie dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym zachodziła przesłanka do wznowienia postępowania z art. 240 § 1 pkt. 11 Ordynacji podatkowej, wynikająca z wyroku TS UE z dnia 2 czerwca 2016 r. sygn. C-418-14. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien zdaniem WSA w Poznaniu zbadać rzeczywiste przeznaczenie produktu - czy służył on do celów opałowych, i w razie stwierdzenia istnienia takiej okoliczności winien rozważyć odstąpienie od zastosowania podwyższonej stawki podatkowej. Organ winien ponadto uzupełnić materiał dowodowy sprawy o dokumenty dotyczące kwestii odmierzacza paliw. W tej sytuacji uwzględniając treść przepisów ustawy o autostradach płatnych oraz Krajowym Funduszu Drogowym przyjąć należy, iż w niniejszym postępowaniu nie można samodzielnie określić wysokości i zasadności obciążenia skarżącego opłatą paliwową za wrzesień 2010 r. W odrębnie prowadzonym postępowaniu w zakresie opłaty paliwowej konieczne jest uwzględnienie czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem akcyzowym, których przedmiotem jest olej oraz ilości tego oleju, od których podatnik był zobowiązany zapłacić podatek akcyzowy. W przedmiotowej sprawie okoliczności te nie zostały ustalone definitywnie w ramach postępowania dotyczącego określenia skarżącemu wysokości zobowiązania w podatku akcyzowym. Skoro w wyroku z dnia 8 listopada 2016 roku Sąd stwierdził, że uchylić należało decyzję organu II instancji określającą zobowiązanie podatkowe, to konsekwentnie należało uchylić decyzję zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w niniejszym postępowaniu, w którym obciążono skarżącego opłatą paliwową. Aktualnie nie ma bowiem w obrocie prawnym ostatecznej ( a tym bardziej prawomocnej ) decyzji określającej stronie zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za wrzesień 2010 roku. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien uwzględnić powyżej przedstawione stanowisko Sądu. Jednocześnie Sąd zauważa , że obowiązkiem organu określającego stronie zobowiązanie w zakresie opłaty paliwowej poza ustaleniami dotyczącymi momentu powstania obowiązku w odniesieniu do zobowiązania z tytułu podatku akcyzowego jest wskazanie jakie produkty określone w treści art. 37h ust. 4 ustawy z dnia 27 października 1994 roku spełniają wymogi wskazane w art. 37h ust. 1 ustawy . Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł, jak w punkcie I wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a p.p.s.a. Rozstrzygając o kosztach postępowania w pkt . II wyroku miał na uwadze treść art. 200 p.p.s.a. , art. 205 § 2 i § 4 p.p.s.a. w zw. z § 3 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 roku w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu ( Dz. Z 2011 r. Nr. 31 , poz. 153 ) .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło