III SA/Po 989/15

Dnia 30 maja 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Szymon Widłak (spr) Sędziowie WSA Walentyna Długaszewska WSA Małgorzata Górecka Protokolant: st. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi A. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty paliwowej za styczeń 2011 roku 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] września 2012 roku, nr [...], 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w P. na rzecz skarżącego kwotę [...]- (słownie: [...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania Decyzją z[...], Naczelnik Urzędu Celnego określił [...]opłatę paliwową za [...]roku w kwocie [...]zł. W uzasadnieniu powołano się na treść art. 37h ustawy z 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym, który stanowi, że wprowadzenie na rynek krajowy paliw silnikowych oraz gazu wykorzystywanych do napędu pojazdów w rozumieniu ustawy z 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym podlega opłacie paliwowej. Dalej organ podatkowy uznał, że obowiązek opłaty paliwowej ciąży na podmiocie podlegającym, na podstawie przepisów o podatku akcyzowym, obowiązkowi podatkowemu w zakresie podatku akcyzowego, a obowiązek ten powstaje z dniem, w którym podmiot ten jest obowiązany do zapłaty podatku akcyzowego. Wysokość opłaty paliwowej wyliczono w ten sposób, że przyjęto ilość oleju opałowego, od jakiego podmiot był zobowiązany zapłacić podatek akcyzowy na podstawie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z [...]r. – wynosiła ona [...] l. W odwołaniu od powyższej decyzji strona podniosła zarzut naruszenia art. 37h ust. 1, ust. 2 i ust. 3 pkt 4, art. 37j ust. 1 pkt 4, art. 37k ust. 1, art. 37l ust. 1, art. 37m, art. 37n, art. 37o ust. 1 pkt 1 oraz art. 37q ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym, przez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że w stanie faktycznym sprawy na stronie ciąży jakikolwiek obowiązek w zakresie opłaty paliwowej. Strona wniosła o uchylenie decyzji. Decyzją z[...], Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy stwierdził w uzasadnieniu decyzji, że ustawodawca wyraźnie wskazał, iż nie tylko samo użycie, ale także posiadanie lub sprzedaż olejów opałowych ze zbiornika podłączonego do odmierzacza paliw uznawane jest za użycie niezgodne z przeznaczeniem. Powstanie obowiązku zapłaty opłaty paliwowej i ustalenie jej wysokości jest przy tym konsekwencją dokonania ustaleń w zakresie podatku akcyzowego. Tymczasem Naczelnik Urzędu Celnego w decyzji określającej wobec strony zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym, jak i Dyrektor Izby Celnej w decyzji z [...]r. podtrzymującej to rozstrzygnięcie, wykazali, że strona w[...] roku dokonywała sprzedaży oleju opałowego za pomocą odmierzacza paliw. Organ podatkowy za udowodnioną uznał zatem przesłankę, że strona zużywała olej opałowy niezgodnie z przeznaczeniem, co stanowiło podstawę określenia opłaty paliwowej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu strona wniosła o uchylenie decyzji organu II instancji. Wskazała, że wniosła skargę również na decyzję w zakresie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym. Zarzuciła naruszenie: 1) art. 37h ust. 1, ust. 2 i ust. 3 pkt 4, art. 37j ust. 1 pkt 4, art. 37k ust. 1, art. 37l ust. 1, art. 37m, art. 37n, art. 37o ust. 1 pkt 1 oraz art. 37q ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym, przez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że skarżący wprowadził na rynek paliwa silnikowe, co spowodowało obowiązek uiszczenia opłaty paliwowej, podczas gdy zużycie oleju opałowego niezgodnie z przeznaczeniem w rozumieniu art. 88 ust. 4 ustawy o podatku akcyzowym nie może być uznane za wprowadzenie na rynek paliw wskazanych w art. 37h ust. 1 w zw. z ust. 4 ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym, 2) art. 121 § 1, art. 122, art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, przez wydanie decyzji na podstawie nierzetelnych informacji i po niewłaściwym rozpatrzeniu materiału dowodowego. Dyrektor Izby Celnej w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z 2 lutego 2016 r. tut. Sąd zawiesił postępowanie do czasu prawomocnego rozpatrzenia skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z [...]w przedmiocie stwierdzenia powstania obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym i określenia wysokości zobowiązania w tym podatku za [...]roku. Postanowieniem z 15 marca 2017 r. podjęto zawieszone postępowanie sądowe. Na rozprawie w dniu [...]r. pełnomocnik skarżącego podniósł, że brak jest aktualnie decyzji ustalającej wysokość podatku akcyzowego za poszczególne miesiące [...]roku, albowiem decyzje te zostały uchylone przez tut. Sąd. Tym samym, brak jest podstaw do określenia wysokości opłaty paliwowej za poszczególne miesiące w tych latach. Za poszczególne miesiące [...] roku WSA w Poznaniu uchylił również decyzje dotyczące opłaty paliwowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2004 – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz.1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 37h ust. 1 ustawy z 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2571 ze zm.) wprowadzenie na rynek krajowy paliw silnikowych oraz gazu, z wyłączeniem biokomponentów w rozumieniu przepisów ustawy z 25 sierpnia 2006 r. o biokomponentach i biopaliwach ciekłych stanowiących samoistne paliwa, wykorzystywanych do napędu pojazdów w rozumieniu art. 2 pkt 31 ustawy z 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym, podlega opłacie, zwanej dalej "opłatą paliwową". Przez wprowadzenie na rynek krajowy paliw silnikowych oraz gazu, o których mowa w ust. 1, rozumie się czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem akcyzowym, których przedmiotem są te paliwa silnikowe oraz gaz (ust. 2). Zgodnie zaś z treścią art. 37j ust. 1 pkt 4 cytowanej ustawy, obowiązek zapłaty opłaty paliwowej od paliw silnikowych oraz gazu, o których mowa w art. 37h, ciąży na innym podmiocie podlegającym na podstawie przepisów o podatku akcyzowym obowiązkowi podatkowemu w zakresie podatku akcyzowego od paliw silnikowych lub gazu. Obowiązek zapłaty opłaty paliwowej powstaje z dniem powstania zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym od paliw silnikowych oraz gazu, o których mowa w art. 37h (art. 37k ust. 1 ustawy), a podstawą obliczenia wysokości opłaty paliwowej jest ilość paliw silnikowych, od jakich podmioty, o których mowa w art. 37j ust. 1, są obowiązane zapłacić podatek akcyzowy (art. 37l ust.1 przywoływanej ustawy). Z przytoczonych powyżej przepisów wynika, że obowiązek zapłaty opłaty paliwowej jest konsekwencją istnienia obowiązku podatkowego w zakresie podatku akcyzowego od paliw silnikowych. Postępowanie w przedmiocie określenia skarżącemu zobowiązania w podatku akcyzowym za miesiąc [...]roku zostało zakończone ostateczną decyzją Dyrektora Izby Celnej z dnia [...]która to decyzja uchylona została prawomocnym wyrokiem tut. Sądu z 8 listopada 2016 r., sygn. akt III SA/Po 628/16. Sąd wskazał w tym wyroku m.in. na niekompletne akta administracyjne uniemożliwiające zweryfikowanie stanowiska skarżącego, a także powołał się na wyrok TSUE z 2 czerwca 2016 r., w sprawie C-418/14. W takiej sytuacji, uwzględniając treść przepisów ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym, przyjąć trzeba, że w niniejszym postępowaniu nie można samodzielnie określić wysokości i zasadności obciążenia skarżącego opłatą paliwową za [...] roku. W odrębnie prowadzonym postępowaniu w zakresie opłaty paliwowej konieczne jest uwzględnienie czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem akcyzowym, których przedmiotem jest olej oraz ilości tego oleju, od których podatnik był zobowiązany zapłacić podatek akcyzowy. W rozpatrywanym przypadku okoliczności te nie zostały ustalone definitywnie w ramach postępowania dotyczącego określenia skarżącemu wysokości zobowiązania w podatku akcyzowym za wskazany okres. Skoro w wyroku z 8 listopada 2016 r. tut. Sąd stwierdził, że uchylić należało decyzję organu II instancji określającą zobowiązanie podatkowe, to konsekwentnie należało uchylić decyzję zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w niniejszym postępowaniu, w którym obciążono skarżącego opłatą paliwową. Aktualnie nie ma bowiem w obrocie prawnym ostatecznej (a tym bardziej prawomocnej) decyzji określającej stronie skarżącej zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za [...] roku. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien uwzględnić powyżej przedstawione stanowisko Sądu i wynikające stąd wskazania co do dalszego postępowania. Sąd skargę uznał za zasadną i orzekł, jak w punkcie 1. wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Miarkując wysokość wynagrodzenia pełnomocnika skarżącego sąd kierował się dyspozycją art. 206 P.p.s.a., zgodnie z którym, sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części. Ustalając, czy w danej sprawie zachodzi uzasadniony przypadek w rozumieniu ww. przepisu zbadać należy m.in., nakład pracy pełnomocnika oraz stopień zawiłości sprawy. Zasądzając wynagrodzenie pełnomocnika sąd wziął pod uwagę znany mu z urzędu fakt, że do sądu wniesiono wiele analogicznej treści skarg w tożsamych rodzajowo sprawach, pełnomocnik przystąpił do postępowania dopiero na etapie rozprawy, a także, że wynik niniejszego postępowania jest w znacznej części pochodną postępowania dotyczącego określenia wysokości podatku akcyzowego od paliw za tożsame okresy. Przy tym zarzuty oraz argumentacja wniesionych skarg są zbieżne, co wynika z powtarzalności danego rodzaju spraw. Powyższe uzasadnia przyznanie wynagrodzenia w wysokości 1/2 części stawki podstawowej, należnej na podstawie § 3 ust. 1 pkt 1 lit. c) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. 2011. nr 31, poz. 153).