III SAB/Po 10/08
PostanowienieWSA w Poznaniu2009-01-29
Skład orzekający: Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, 93-letnia wdowa z niską emeryturą i znacznymi wydatkami na utrzymanie, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni, 93-letnia wdowa z emeryturą w wysokości 1.158,46 zł brutto, która przeznacza większość środków na bieżące utrzymanie i nie posiada oszczędności, znajduje się w tak trudnej sytuacji materialnej, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. W związku z tym jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, jest zasadny.Stan faktyczny
J.B., J. B. i T. B. wnieśli skargę na bezczynność Wójta Gminy L. w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości. Postanowieniem z dnia 16 grudnia 2008 roku WSA w Poznaniu odrzucił skargę J.B. oraz T. B. Następnie J. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, wskazując na swoją trudną sytuację materialną jako 93-letnia wdowa z niską emeryturą.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla J. B. adwokata oraz zwolniono J. B. od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 29 stycznia 2009 roku. Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku J. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi J. B., J. B. i T. B. na bezczynność Wójta Gminy L. w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości postanawia 1. ustanowić dla J. B. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P., 2. zwolnić J. B. od kosztów sądowych. /-/ R. Talaga
Dnia 9 kwietnia 2008 roku J.B., J. B. i T. B. wnieśli skargę na bezczynność Wójta Gminy L. w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości. Postanowieniem z dnia 16 grudnia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę J.B. oraz T. B.
Dnia 6 stycznia 2009 roku J. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
We wniosku J.B. wskazała, że jest wdową, która ukończyła 93 lata, prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a jedyne źródło jej dochodów stanowi emerytura wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym w wysokości 1.158,00 zł brutto. Z tej kwoty miesięcznie wydaje około 920, 00 zł. na jedzenie lekarstwa ubrania środki czystości, środki chemii domowej, opiekę i pomoc innych osób, rehabilitację, przejazdy itp. Natomiast pozostałe koszty to – energia elektryczna, ogrzewanie mieszkania (węgiel, gaz, drzewo, podatek od nieruchomości, ciepła i zimna woda, sprzątanie mieszkania, drobne remonty. Wnioskodawczyni jest inwalidką i porusza się na wózku i tzw. balkoniku oraz o kulach. Wnioskodawczyni posiada zabudowaną działkę o powierzchni 1288 m² oraz mieszkanie przedwojenne wymagające remontu. Nie posiada natomiast oszczędności, a ni przedmiotów wartościowych o wartości przekraczającej 3000 euro.
Zgodnie z art. 245 §1 i §2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1) cytowanej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Z powołanych powyżej przepisów wynika, że instytucja prawa pomocy stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie są w stanie ponieść kosztów sądowych oraz uiścić wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Wskazana konstrukcja cytowanych przepisów oznacza jednak, że prawo pomocy ma charakter wyjątkowy, a korzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w ciężkiej sytuacji finansowej.
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i rodzinnym wynika że, sytuacja wnioskodawcy jest rzeczywiście trudna. J. B. jest niepełnosprawną emerytką, która utrzymuje się ze świadczenia z ubezpieczenia społecznego, które wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym wynosi 1.158,46 zł. Cała ta kwota jest przeznaczana na bieżące utrzymanie, gdyż wnioskodawczyni nie posiada żadnych oszczędności. W takiej sytuacji poniesienie dodatkowych wydatków przez nią jest niemożliwe, a uiszczenie kosztów honorarium profesjonalnego pełnomocnika z wyboru jest wręcz wykluczone. Tym samym należy uznać, że J.B. nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co czyni zasadnym jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §2, art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) orzeczono jak w sentencji postanowienia.
/-/ R. Talaga
D.W.d
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło