III SAB/Po 16/17

WyrokWSA w Poznaniu2017-12-14

Skład orzekający: Marek Sachajko, Walentyna Długaszewska, Izabela Paluszyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, pomimo skomplikowanego stanu faktycznego związanego z podejrzeniem stworzenia sztucznych warunków do uzyskania płatności?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania, uznając, że działania organu, mimo długiego czasu trwania sprawy, były uzasadnione złożonością stanu faktycznego związanego z podejrzeniem stworzenia sztucznych warunków do uzyskania płatności. Organ podejmował niezbędne czynności dowodowe zmierzające do wyjaśnienia sprawy, a czas trwania postępowania nie nosił znamion przewlekłości w rozumieniu przepisów.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie pomocy finansowej na rok 2014. W trakcie postępowania pojawiły się podejrzenia o stworzenie sztucznych warunków w celu uzyskania dopłat, co skutkowało koniecznością przeprowadzenia kontroli, analizy powiązań między podmiotami oraz gromadzenia dodatkowych dowodów. Pomimo wielokrotnych wezwań i przedłużeń terminu, sprawa nie została zakończona, co skłoniło skarżącego do wniesienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania. Organ pierwszej instancji wydał decyzję odmowną, która została uchylona przez organ odwoławczy i przekazana do ponownego rozpoznania. Skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania, zarzucając organowi naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących terminów załatwiania spraw.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 14 grudnia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Sachajko Sędziowie WSA Walentyna Długaszewska WSA Izabela Paluszyńska (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi M. W. na przewlekłe prowadzenie postępowania Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w przedmiocie przyznanie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2014 oddala skargę M. W. (dalej strona lub skarżący) pismem z dnia [...].08.2017r. wniósł do sądu administracyjnego za pośrednictwem Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez w/w organ w sprawie dotyczącej przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2014. Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco. W dniu [...] maja 2014 r. do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. (dalej Biuro Powiatowe ARiMR) wpłynął wniosek o przyznanie płatności na rok 2014, w którym skarżący ubiegał się o przyznanie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. W przedmiotowym wniosku zadeklarowano do płatności ONW strefa nizinna I działki rolne o łącznej powierzchni 164,48 ha. Następnie, w dniu [...] czerwca 2014r. skarżący złożył w Biurze Powiatowym ARiMR w K. za pośrednictwem poczty, formularz zmiany do wniosku o przyznanie płatności na rok 2014. W dniu [...] czerwca 2014r. wystosowano do pełnomocnika strony informację o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Pismo doręczono w dniu 11 czerwca 2014 r. W międzyczasie pełnomocnik strony pismem z dnia [...] czerwca 2014r. zwrócił się z prośbą o wyznaczenie nowego maksymalnego kwalifikowanego obszaru PEG dla działek będących w posiadaniu skarżącego. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR z K. w dniu [...] lipca 2014 r. ponownie wystosował do strony działającej przez pełnomocnika informację o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W piśmie z dnia [...] lipca 2014 r. organ I instancji poinformował o aktualnej powierzchni ewidencyjno - gospodarczej (PEG) 22 działek ewidencyjnych. Do Biura Powiatowego ARiMR w dniu [...] października 2014 r. wpłynęło pismo zawierające anonimowe zawiadomienie o podejrzeniu wystąpienia nieprawidłowości w spółkach [...] oraz skarżącego, polegające na stworzeniu sztucznych warunków w przedmiotowych gospodarstwach w celu otrzymania dopłat bezpośrednich. Pismami z dnia [...] prowadzona była korespondencja w sprawie ww. zawiadomienia pomiędzy Biurem Powiatowym ARiMR w N. S. i Biurem Powiatowym ARiMR w K.. W związku z zaistniałymi podejrzeniami gospodarstwo rolne skarżącego skierowano w dniu [...] listopada 2014 r. do kontroli na miejscu. Następnie, w dniu [...] listopada 2014 r. skarżący złożył pismo, w którym wycofał część wniosku o przyznanie płatności. Czynności kontrolne w gospodarstwie strony przeprowadzono w okresie [...] luty 2015 r. – [...] luty 2015 r. Z przeprowadzonej inspekcji terenowej został sporządzony raport z czynności kontrolnych nr [...]. [...] kwietnia 2015r. zostały złożone zastrzeżenia do raportu. Pismami z dnia [...] (t. III akt administracyjnych) zawiadamiano stronę o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy na podstawie § 5 ust. 6 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11.03.2009r. (Dz.U. z 2009r., poz. 329). W międzyczasie do organu wpływały pisma w dniach [...] W dniu [...] lipca 2015 r. Kierownik BP ARiMR w K. wystosował wezwanie nr [...] do złożenia wyjaśnień w kwestii podejrzenia wystąpienia w przedmiotowej sprawie sztucznych warunków, wzywając skarżącego do złożenia szczegółowych wyjaśnień i dokumentów mogących mieć znaczenie dla zakończenia prowadzonego postępowania. Odpowiedź na powyższe wezwanie wraz z dokumentacją wpłynęła do siedziby organu w dniu [...] sierpnia 2015 r. Następnie ponownie zawiadomiono stronę o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy pismami z dnia [...] na podstawie w/w § 5 ust. 6 rozporządzenia (t. III akt administracyjnych). W ramach prowadzonego postępowania organ skierował do strony postanowienie z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w sprawie włączenia dowodu do sprawy dotyczące dopuszczenia poniżej wymienionych dokumentów, jako dowodów w sprawie, tj.: - Wniosek o przyznanie płatności na rok 2014 [...] - Wniosek o wpis do ewidencji producentów [...] - Wniosek o przyznanie płatności na rok 2014 [...] - Wniosek o wpis do ewidencji producentów [...] Wniosek o przyznanie płatności na rok 2014 [...] - Wniosek o wpis do ewidencji producentów [...] - Odpis aktu oskarżenia Prokuratury Okręgowej w Z. G. II Wydział Karny (sygnatura akt II K [...]) oraz dokumenty zgromadzone w toku przeprowadzonego postępowania prokuratorskiego i sądowego sygn.. akt II K [...], które były gromadzone w toku postępowania. Dążąc do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy organ poddał także analizie kwestie pełnomocnika, wspólników, adres siedziby/zameldowania, daty powstania spółek, okoliczność ich powstania, przesłane pisma, wnioski i wszelkie dokumenty dotyczące sprawy przesyłane przez stronę, powiązania osobowe, stan posiadania działek ewidencyjnych oraz ich położenie (sąsiedztwo). Po analizie ww. okoliczności w dniu [...] stycznia 2016 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. wydał decyzję nr [...] o odmowie przyznania płatności pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowanie na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Wnioskodawca skorzystał z prawa wniesienia odwołania, które wpłynęło do siedziby organu w dniu [...] lutego 2016 r. Odwołanie zostało przesłane zgodnie z kompetencjami do Dyrektora W. Oddziału Regionalnego ARiMR w P.. W dniu [...] maja 2016 r. po rozpatrzeniu odwołania strony Dyrektor W. Oddziału Regionalnego ARiMR wydał decyzję nr [...] o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania. W ocenie organu odwoławczego sprawa wymagała dalszych wyjaśnień oraz doprecyzowania. Akta sprawy zostały zwrócone do organu I instancji w dniu [...] lipca 2016 r. Następnie pismami z dnia [...] sierpnia 2016 r. (t. III akt administracyjnych), [...] września 2016 r. (t. IV akt administracyjnych) poinformowano stronę o niezałatwieniu sprawy w terminie. Pismami z dnia [...] r. organ wezwał stronę do złożenia wyjaśnień w związku z koniecznością ustalenia rzeczywistego posiadacza gruntów wskazywanych we wniosku oraz wezwał stronę do osobistego stawiennictwa w siedzibie organu w celu złożenia zeznań w sprawie. Dnia [...] grudnia 2016 r. pełnomocnik strony przesłał dokumenty w odpowiedzi na wezwanie z [...] listopada 2016 r. do złożenia wyjaśnień. W dalszej kolejności dnia [...] grudnia 2016 r. skarżący stawił się w siedzibie organu i złożył zeznania na okoliczność ustalenia faktycznego posiadacza (użytkownika) gruntów rolnych objętych wnioskiem o przyznanie płatności na rok 2014. W ramach prowadzonego postępowania organ pismami z dnia [...] grudnia 2016 r. , [...] stycznia 2017 r., [...] stycznia 2017 r. zwracał się do strony o udzielenie wyjaśnień w sprawie. Ponadto w dniu [...] grudnia 2016r Kierownik Biura Powiatowego w K. zwrócił się do Kierownika Biura Powiatowego w S. z wnioskiem o przesłuchanie świadka T. J. w ramach pomocy prawnej. Świadka przesłuchano w dniu [...] lutego 2017r. po uprzednich dwukrotnych wezwaniach w dniu [...]. w Biurze Powiatowym ARiMR w P.. Protokół z przesłuchania tego świadka został przesłany do organu w dniu [...].02.2017r. W związku z prowadzonym postępowaniem dotyczącym wystąpienia sztucznych warunków w sprawie skarżącego oraz spółkach [...], Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. w dniu [...] grudnia 2016 r. zwrócił się do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w N. S. z/s w K. z prośbą o przekazanie dokumentów, które mogłyby mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowych spraw. Dokumenty przesłano w dniu [...] stycznia 2017 r. i [...] marca 2017 r. W dniu [...] lutego 2017 r. skarżący przesłał dodatkowe dokumenty, do których przekazania zobowiązał się na przesłuchaniu w dniu [...] grudnia 2016 r. [...] marca 2017 r. skarżący złożył oświadczenie o zapoznaniu się z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie. Pismem z dnia [...] maja 2017 r. skarżący złożył zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie i przewlekłe prowadzenie postępowania. W przedmiotowym piśmie zarzucił, że postępowanie prowadzone przez organ I instancji jest przewlekłe i nieudolne, a organ I instancji mimo bardzo długiego trwania postępowania, ani razu nie zawiadomił strony o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie i nie wyznaczał nowego terminu załatwienia sprawy. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2017r. nr [...]/2017 Dyrektor W. Oddziału Regionalnego ARiMR w P. uznał zażalenie za nieuzasadnione. Uzasadniając swoje stanowisko organ podkreślił charakter skomplikowania sprawy, obszerność dowodów i dokumentów jak i konieczność współpracy z innymi Biurami Powiatowymi ARiMR w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Dodał, że przekroczenie maksymalnego terminu załatwienia sprawy nie oznacza, ze organ dopuścił się bezczynności lub że postępowanie było prowadzone w sposób przewlekły. Przekroczenie terminu załatwienia sprawy było w ocenie organu związane z postawą strony i z koniecznością weryfikacji czy w sprawie nie doszło do stworzenia sztucznych warunków w celu uzyskania płatności. Postanowienie to zostało doręczone stronie [...] lipca 2017r. Następnie, skarżący działając przez pełnomocnika w dniu [...].08.2017r. złożył skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania. W skardze zarzucono obrazę przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy: 1. art. 35 i art. 36 k.p.a. poprzez rażące przekroczenie terminów załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym, 2. art. 12 k.p.a. polegające na jego niezastosowaniu, skutkującym niewnikliwym i powolnym postępowaniu i nie posługiwaniu się najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy. Skarżący wnosił o: zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku i wydania decyzji w sprawie przyznania pomocy finansowej ONW na rok 2014, w terminie dwóch tygodni od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem i zasądzenie kosztów postępowania. Uzasadniając swoje stanowisko skarżący wskazał, że postępowanie jest przewlekłe, jest prowadzone od 2014 r. i do dnia wniesienia skargi nie zostało ukończone. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. dopuścił się wielokrotnie naruszenia przepisów załatwiania spraw, i nie podejmował aktywnych czynności zmierzających do jej załatwienia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując że podtrzymuje stanowisko wyrażone w postanowieniu Dyrektora W. Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] lipca 2017 r. Podał, że sprawa przedmiotowa, w której rozważania wymaga zarzut stworzenia sztucznych warunków jest skomplikowana i wymaga ustalenia więzi miedzy trzema spółkami i skarżącym a także zamierzonej koordynacji między tymi podmiotami. W przedmiotowej sprawie rozpatrywana jest skarga na przewlekłe prowadzenie sprawy przez organ. Skarga na bezczynność rozpatrywana jest pod syg.III SAB/Po [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Przepis art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r., poz. 1369 , dalej: p.p.s.a) stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, między innymi w sprawach podlegających rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej. Zgodnie z obowiązującym od 1 czerwca 2017r. art. 53 § 2b p.p.s.a skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Natomiast zgodnie z art. 17 ust. 2 ustawy zmieniającej z dnia 7 kwietnia 2017r. (Dz.U. Dz.U.2017.935) przepisy art. 52 i art. 53 ustawy zmienianej w art. 9, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, (..)stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy. Skarżący wyczerpał więc obligatoryjny tryb do wniesienia skargi na przewlekłość organu I instancji. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie dotyczy przewlekłego prowadzenia postępowania przez Kierownika BP ARiMR w K. w sprawie dotyczącej wydania decyzji w przedmiocie wniosku skarżącego o przyznanie płatności ONW na 2014 rok, złożony [...] maja 2014r. Rozstrzygnięcia wymagało czy w dacie wniesienia skargi istniała zarzucona organowi przewlekłość, a jeśli tak, to czy miała ona charakter rażący. (art. 149 § 1 i 1a p.p.s.a.) Skarga na przewlekłość i bezczynność organu nie wykluczają się wzajemnie. Jak bowiem wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 listopada 2016 r. sygn. akt I OSK 3096/15 (dostępny na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl), konstatacja, że pozostawanie przez organ administracji w bezczynności wyklucza przewlekłość, jest błędem, gdyż bezczynność może być wynikiem przewlekłości, stąd organ może być i przewlekły, i bezczynny. Bezczynność jest odróżniania od przewlekłości. Pojęcie "bezczynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt. 8 i art. 149 p.p.s.a. sprowadza się obecnie do badania kwestii ewentualnego naruszenia "terminowości" działania organów administracyjnych – niezałatwienia sprawy w terminie Chodzi w tym przypadku o przekroczenie terminu określonego na podstawie art. 35 k.p.a., lub w przepisach szczególnych, względnie przedłużonego zgodnie z art. 36 k.p.a. lub z przepisami szczególnym bez podejmowania żadnych istotnych czynności zmierzających do rozstrzygnięcia sprawy. W tym ujęciu, dochowanie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy względnie aktów staranności przewidzianych art. 36 k.p.a. wyklucza możliwość skutecznego postawienia organowi zarzutu bezczynności ( zob. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 26.10.2016 r., sygn.. akt III SAB/Po 9/16, orzeczenia. nsa.gov.pl/doc.).Bezczynność organu ma zatem miejsce wtedy, gdy organ nie podejmuje w prawnie nakazanym terminie żadnych czynności, lub po przeprowadzeniu postępowania nie kończy go wydaniem stosownego aktu czy podjęciem określonej czynności. Z kolei przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywaniu czynności pozornych powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2012, s. 44; J. Drachal, J. Jasielski, R. Stankiewicz [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, s. 69–70), ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy (J. Borkowski [w]: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, s. 238).Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (zob. wyrok NSA z dnia 5 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1031/12, CBOSA). Przedmiotem niniejszego postępowania była zarzucana przez skarżącego organowi przewlekłość. Oceniając zwłokę organu w załatwieniu konkretnej sprawy administracyjnej nie można abstrahować od jej indywidualnego charakteru. Rozsądny termin postępowania musi zostać określony w świetle wszystkich okoliczności danej sprawy oraz w oparciu o następujące kryteria: złożoność sprawy, postawę samego skarżącego i właściwych organów, znaczenie przedmiotu postępowania dla skarżącego (por. wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z dnia 22 stycznia 2013 r., w sprawie 28940/08, Lex Omega nr 1252838). W sprawach o skomplikowanym stanie faktycznym, w których zachodzi konieczność przeprowadzenia wielu dowodów, obowiązkiem organu jest sprawne, co nie oznacza, że zawsze szybkie, prowadzenie postępowania dowodowego, zmierzające do ustalenia stanu faktycznego pozwalającego na prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy. Przyczyną przedłużającego się postępowania, ale nie jego przewlekłości w rozumieniu art. 149 Ppsa, może być też ujawnianie się w toku postępowania dowodowego kolejnych dowodów, nieznanych organowi na początku postępowania. Od organów administracji nie można wymagać, aby wszczynając postępowanie posiadały pełen plan postępowania dowodowego i w toku sprawy już go nie rozszerzały. W sprawach skomplikowanych pod względem dowodowym, sam czas trwania postępowania nie może świadczyć o jego przewlekłości. Dodatkowo podkreślić należy, że w postępowaniu wywołanym skargą na przewlekłość postępowania organu, sąd nie może wnikać w merytoryczną działalność organu. Stąd też, rozpatrując skargę w niniejszej sprawie, sąd nie jest władny ocenić, czy podejmowane przez organ czynności (w tym zwracanie się do konkretnych podmiotów) były podejmowane zasadnie, a jedynie, czy w ramach obranego kierunku postępowania organ rzeczywiście podejmował działania zmierzające (przynajmniej w jego przekonaniu) do zakończenia sprawy, czy też pozostawał bezczynny lub jego czynności nosiły jedynie pozory działania. W ocenie Sądu, działania podjęte przez Kierownika BP ARiMR w K. nie pozwalają przyjąć, by organ ten działał przewlekle w załatwieniu sprawy dotyczącej przyznania skarżącemu płatności ONW na rok 2014. Termin do załatwienia sprawy zgodnie z § 5 ust. 6 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U.2009.40.329) upływał 1 marca 2015r. Skarżący wniosek z [...] maja 2014r. zmienił [...] czerwca 2014r. a następnie zwrócił się z prośbą o wyznaczenie nowego maksymalnie kwalifikowanego obszaru PEG dla działek będących w jego posiadaniu. Postępowanie skomplikował zarzut stworzenia sztucznych warunków do otrzymania płatności, co zgodnie z obowiązującym w tym zakresie prawodawstwem unijnym w przypadku potwierdzenia skutkuje odmową przyznania płatności. Organ powziął więc wątpliwość co do zasadności wniosku. Potwierdzenie bądź wykluczenie zarzutu stworzenia sztucznych warunków wymaga dokonania szczegółowych analiz wzajemnych powiązań między podmiotami, którym się to zarzuca. W przedmiotowej sprawie, jak wskazał organ były to trzy spółki ( [...] oraz Skarżący. W toku postępowania organ uznał, że istotne jest również przeanalizowanie dokumentacji osób, które jak zeznały zostały wykorzystane do procederu stworzenia sztucznych warunków. O tym, czy wątpliwości organu były rzeczywiście uzasadnione, Sąd władny jest orzec dopiero podczas kontroli decyzji merytorycznej. Natomiast na etapie niniejszej skargi, w ocenie Sądu istniała rzeczywista potrzeba pozyskania określonego materiału dowodowego. Podkreślić przy tym trzeba, że to organ, jako gospodarz postępowania, decyduje jakie dowody mają być przeprowadzone w celu załatwienia sprawy. Okoliczność, że zdaniem skarżącego przedłużanie postępowania nie było celowe, nie uprawnia do stwierdzenia przewlekłości postępowania. Organ potrzebował informacji szczegółowych aby ustalić czy między skarżącym a innymi podmiotami istniał zamiar stworzenia sztucznych warunków w celu uzyskania korzyści i musiał wyjaśnić postawiony zarzut, w tym celu zwracał się do Kierownika BP w N. S. i prokuratury o nadesłanie dokumentów, gromadził je we własnym zakresie, podejmował decyzje o przesłuchaniu skarżącego, świadka, co nie budziło wątpliwości sądu. Organ wskazał szereg czynności, które podjął w zakresie gromadzenia materiału dowodowego. Czynności te następowały w krótkich odstępach czasu. W ocenie Sądu czynności te miały na celu rozwianie wątpliwości co do stawianego zarzutu stworzenia sztucznych warunków. Skarżący zdaje się oczekiwać, że złożenie dokumentów wymaganych przy wnioskowaniu o płatność ONW eliminuje prawo organu przyznającego płatność do ich weryfikacji poprzez gromadzenie dodatkowych dowodów w sprawie. Tak jednak nie jest. W myśl art. 75 § 1 Kpa jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Żaden przepis prawa nie wyklucza możliwości gromadzenia przez organ dodatkowych dowodów w postępowaniu o przyznanie płatności. Przyznanie płatności ONW nie była sprawą typową ze względu na zarzut stworzenia sztucznych warunków w powiązaniu z innymi podmiotami. W rozpoznawanej sprawie nie można więc stwierdzić, by organ w ramach obranego kierunku postępowania nie podejmował działań zmierzających do zakończenia sprawy, czy też pozostawał bezczynny lub jego czynności nosiły jedynie pozory działania. W przekonaniu organu pojawiły się poważne wątpliwości co do zarzutu stworzenia sztucznych warunków, które musiały zostać rozstrzygnięte. Wszystkie podejmowane przez organ czynności (wnioski o udzielenie informacji, przesłanie dokuemntów) dotyczyły wyłącznie tych kwestii. Nie można więc stwierdzić braku należytego zaangażowania organu w załatwienie sprawy indywidualnej na etapie poprzedzającym formalny upływ terminu do jej załatwienia. Nie można zarzucić organowi, że mając do czynienia z zarzutem stworzenia sztucznych warunków, który skutkuje koniecznością odmowy płatności, postanowił podjąć czynności mające na celu jego wyjaśnienie. Organ nie ma obowiązku przyznania płatności tylko dlatego, że zdaniem wnioskodawcy wszystkie wymagane dokumenty zostały przedłożone. W sytuacji, w której pojawił się zarzut stworzenia sztucznych warunków z innymi podmiotami, nie można od organu wymagać aby - jak oczekuje tego skarżący - naczelną dyrektywą orzekania było jak najszybsze wydanie decyzji. Zakończenie postępowania bez uprzedniego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego spowodowałoby bowiem narażenie organu na zarzut naruszenia w tym postępowaniu przepisów określonych w Kpa, m.in. art. 6 (zasady praworządności), art. 7 (zasady prawdy obiektywnej) i art. 77 § 1 (obowiązku zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego). W świetle powyższego, w okolicznościach niniejszej sprawy, mając na uwadze jej nietypowy charakter, czynności podejmowane przez Kierownika BP ARiMR w K., ich częstotliwość i regularność, działania podmiotów, do których zwrócono się o udzielenie istotnych dla sprawy okoliczności, czynności podejmowane przez samego skarżącego co w sposób obiektywny wpłynęło na czas prowadzenia postępowania, nie można uznać, aby postępowanie to nosiło znamiona przewlekłości. W ocenie Sądu organowi nie można przedstawić zarzutu niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie. O tym, że organ dopuścił się przewlekłości postępowania nie świadczy również uchylenie przez organ II instancji jego decyzji z dnia [...] stycznia 2016 r. Dyrektor WOR ARiMR wydał bowiem decyzję kasacyjną na podstawie art. 138 § 2 Kpa. Przepis ten upoważnia organ odwoławczy do uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy nie orzekł zatem zgodnie z wnioskiem strony – o przyznaniu płatności. Formułując natomiast wytyczne dla organu I instancji wskazał, iż organ ten winien rozpoznając sprawę ponownie wyjaśnić sprawę i doprecyzować w wielu kwestiach. W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę - Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 Ppsa

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło