III SAB/Po 4/08

Dnia 17 lipca 2008 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 lipca 2008 roku wniosku H.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi H. P. na bezczynność Wójta Gminy G. w przedmiocie wytyczenia drogi gminnej postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych /-/ R. Talaga W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu w wysokości 100,00 zł, H. P. zwrócił się o zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych, a następnie przesłał wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. We wniosku H. P. wskazał, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną oraz czwórką niepełnoletnich dzieci (córka i trzech synów), które jest utrzymywane z dochodów uzyskiwanych z prowadzenia gospodarstwa rolnego. Ponadto skarżący oświadczył, że jest właścicielem domu o powierzchni 122m², mieszkania o powierzchni 122m², nieruchomości rolnej o powierzchni 10,79 ha, a także budynków gospodarczych (stodoła, garaż, obora, chlewnia). Skarżący nie posiada innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych, ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3000,00 euro. Zaznaczył również, że osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym nie posiadają żadnego majątku. W uzasadnieniu złożonego wniosku H.P. wyjaśnił, że jego trudna sytuacja materialna uniemożliwia mu wydatkowanie nawet najniższej kwoty na uiszczenie opłat sądowych, gdyż cały uzyskiwany przez niego dochód z ledwością pokrywa koszty utrzymania mieszkania i bieżące potrzeby rodziny i nie jest on w stanie uiścić kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego. W celu wyjaśnienia rzeczywistej sytuacji skarżącego został on wezwany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy pod rygorem jego rozpoznania na podstawie dotychczas złożonych informacji, poprzez udokumentowanie wszystkich źródeł i wysokości przychodów, z których utrzymuje się jego rodzina, przedłożenie oświadczenia o wszystkich formach wsparcia finansowego uzyskiwanych przez wnioskodawcę w latach 2006 – 2007 (w tym między innymi z dopłat bezpośrednich z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa i Agencji Rynku Rolnego), udokumentowanie miesięcznych wydatków związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego za ostatnie 6 miesięcy, złożenie oświadczenia o posiadanych przez wnioskodawcę rachunkach bankowych, w tym kontach i lokatach oraz przedłożenie wyciągów z tych rachunków za ostatnie 6 miesięcy, złożenie oświadczenia o posiadanych przez wnioskodawcę rachunkach kredytowych i przedłożenie zestawień operacji finansowych z nimi związanych, a także operacji związanych z posiadanymi kartami kredytowymi, złożenie oświadczenia o posiadanych pojazdach samochodowych podlegających obowiązkowi rejestracji (z wyszczególnieniem marki, roku produkcji i pojemności silnika), a także przedłożenie kopii rocznych zeznań podatkowych wnioskodawcy i jego żony za 2006r. i 2007r. Zgodnie z przepisami art. 245 §1 i §3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przepis art. 246 §1 pkt. 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Konstrukcja prawna cytowanych przepisów wskazuje, że przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym uzależnione jest od wykazania przez wnioskodawcę, że jego sytuacja materialna uniemożliwia mu poniesienie pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jednak ciężar procesowy wykazania braku możliwości poniesienia kosztów postępowania spoczywa za każdym razem na wnioskodawcy. Z wniosku H.P. wynika, że posiada on dom o powierzchni 122 m², mieszkanie o powierzchni 122 m² oraz gospodarstwo rolne o powierzchni 10,79 ha, z którego się utrzymuje. Nie wynika natomiast jakie dokładnie są dochody prowadzonego gospodarstwa domowego oraz ile jego wynoszą wydatki i jaka jest ich struktura. Taka sytuacja spowodowała, że H. P. został wezwany opisanym wyżej zarządzeniem do ujawnienia rzeczywistej sytuacji w jakiej się znajduje. Dnia 24 czerwca 2008 roku skarżący odebrał list polecony wraz z wezwaniem do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, a dnia 27 czerwca 2008 roku uiścił wyznaczony w sprawie wpis sądowy w wysokości 100,00 zł (k.28). Nie uzupełnił jednak przedmiotowego wniosku w zakreślonym terminie, a tym samym zastosowanie znalazł rygor nadany w opisanym wyżej wezwaniu wskazujący, że wniosek o przyznanie prawa pomocy należy rozpoznać na podstawie informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Ponieważ sytuacja skarżącego budziła wątpliwości co do jego aktualnej sytuacji przed wezwaniem do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, a skarżący nie podjął czynności mających na celu zmianę takiego stanu rzeczy i nie wyjaśnił swojej rzeczywistej sytuacji, a jednocześnie uiścił zakreślony wpis sądowy nie można dokonać jednoznacznej oceny jego aktualnej sytuacji majątkowej oraz przyjąć, że wnioskodawca zasługuje na zwolnienie od kosztów sądowych. Z tego względu należy stwierdzić, że H. P. nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a w konsekwencji nie można uznać za zasadny jego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji postanowienia. /-/ R. Talaga D.W.d