III SAB/Po 56/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędzia WSA Sebastian Michalski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi S. O. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje organ do załatwienia wniosku skarżącej z dnia 29 lipca 2025 roku w terminie 14 dni od daty doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku, II. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności w sprawie opisanej w pkt I wyroku, III. stwierdza, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, IV. w pozostałym zakresie skargę oddala, V. zasądza od Gminy [...] na rzecz skarżącej kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotów kosztów postępowania sądowego. III SAB/Po 56/26 Uzasadnienie S. O. (dalej jako skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w Poznaniu skargę na bezczynność Wójta Gminy w sprawie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 29.07.2025 r. Skarżąca wniosła o: 1. zobowiązanie Wójta Gminy do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 29.07.2025 r. poprzez udostępnienie informacji w pełnym zakresie, w jakim nie została dotychczas udostępniona, w terminie wskazanym przez Sąd, 2. stwierdzenie bezczynności organu, (organ nie udzielił żadnej odpowiedzi, nie przedłużył terminu w trybie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. oraz nie wydał decyzji odmownej/umarzającej w trybie art. 16 u.d.i.p.), 3. stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, z uwagi na długotrwały brak załatwienia sprawy oraz brak zastosowania trybu przewidzianego w u.d.i.p., 4. wymierzenie organowi grzywny i przyznanie na jej rzecz sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a., w szczególności z uwagi na długotrwałą bezczynność organu oraz konieczność ponoszenia przez skarżącą nakładu czasu i działań związanych z ponagleniami i dochodzeniem prawa do informacji publicznej przed organami i sądem, 5. zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, W uzasadnieniu skargi skarżąca wyjaśniła, że w dniu 29.07.2025 r. złożyła do Urzędu Gminy [...] wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej działań i dokumentacji związanej z działką nr [...] w O. . Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, informacja publiczna powinna zostać udostępniona bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od złożenia wniosku. Jeżeli udostępnienie w tym terminie nie jest możliwe, organ ma obowiązek - w tym terminie - zawiadomić o przyczynach opóźnienia i wskazać nowy termin (nie dłuższy niż 2 miesiące) - art. 13 ust. 2 u.d.i.p. Pomimo upływu ustawowego terminu organ nie udostępnił informacji, nie wydał decyzji w trybie art. 16 u.d.i.p. Organ nie zastosował też art. 13 ust. 2 u.d.i.p., tj. nie zawiadomił skarżącej w terminie 14 dni o przyczynach opóźnienia i nowym terminie. W dniu 04.11.2025 r. skarżąca wniosła ponaglenie w sprawie bezczynności organu, jednak do dnia wniesienia skargi organ nadal nie załatwił sprawy. Żądanie udostępnienia informacji publicznej z dnia 29.07.2025 r. pozostaje w ścisłym związku z prowadzoną przez skarżącą korespondencją i czynnościami dotyczącymi działań Gminy na działce nr [...] w O. , w tym ze sprzeciwem wobec planowanej budowy boiska oraz wnioskami o dokumentację inwestycji i gospodarowania nieruchomością. Jednocześnie wskazano, że zgodnie z art. 2 ust. 2 u.d.i.p. od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego; załączona dokumentacja służy jedynie przedstawieniu kontekstu oraz ciągłości sprawy. Zakres wniosku z dnia 29.07.2025 r. obejmuje dokumenty i informacje typowe dla działalności organu (umowy, faktury, zlecenia, decyzje/zgłoszenia, dokumentację geodezyjną, zawiadomienia/korespondencję, dokumenty dotyczące wycinki). Brak udostępnienia informacji oznacza bezczynność organu Wójt Gminy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Uzasadniając swe stanowisko Wójt wskazał, że w dniu 29 lipca 2025r. do Urzędu Gminy w [...] wpłynął wniosek o udostępnienie informacji publicznej, z tożsamą datą jego sporządzenia, złożony przez S. D., A. C. i S. O.. Żądanie wniosku obejmowało informację o działaniach przeprowadzonych przez Gminę [...] lub podmioty działające na jej zlecenie na działce nr [...], położonej w obrębie O.. Wniosek został podzielony na 2 elementy, których miała dotyczyć informacja: - dla części działki nr [...] użytkowanej przed zajęciem jako przydomowy ogród, - dla części zabudowanej budynkiem OSP. Do każdego z tych elementów wnioskodawcy sformułowali pytania oraz żądania udostępnienia dokumentacji. Pismem z dnia 11 sierpnia 2025r. znak: [...], w terminie wynikającym z ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022r. poz.902) Wójt Gminy jako podmiot zobowiązany rozpatrzył wniosek poprzez udzielenie informacji pozostających w dyspozycji organu oraz udostępnił posiadaną w zasobach Urzędu Gminy [...] dokumentację. Odpowiedź na wniosek została wysłana na adres [...]. Odnosząc się do zarzutów skargi za uznano za chybiony zarzut bezczynności. W orzecznictwie za ugruntowany uważa się pogląd, że bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w ustawowo ustalonym terminie podmiot ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie, ale nie zakończył go wydaniem w terminie właściwego aktu. albo nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skargi nie ma znaczenia czy bezczynność została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością podmiotu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana. Kwalifikacja naruszenia prawa jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Przekroczenie winno wskazywać, że naruszono prawo w sposób oczywisty, a więc przekroczenie to musi być znaczne, jako efekt działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako celowe unikanie podejmowania rozstrzygnięcia bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu. W terminie wynikającym z przepisu art. 13 ust. 1 u.d.i.p. podmiot zobowiązany udzielił skarżącej odpowiedzi w powołanym wyżej piśmie z dnia 11 sierpnia 2025r., podjął zatem czynności w przedmiocie załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Działanie Wójta Gminy nie przybrało zatem postaci bezczynności i to z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący nie ponowili żądania udostępnienia informacji publicznej, jeżeli ich zdaniem udzielona informacja nie wyczerpywała zakresu wniosku. Przyjęta przez skarżących instytucja ponaglenia nie występuje w postępowaniu dostępowym, ani też poprzez odesłanie do Kodeksu postępowania administracyjnego. Podniesiono, że przedmiotową skargę złożyła wyłącznie S. O., podczas gdy podmiotami ubiegającymi się o udostępnienie informacji publicznej, na podstawie wniosku z dnia 29 lipca 2025r., byli także A. C. i S. D.. Z treści złożonej skargi nie wynika, aby skarżąca działała z umocowania wymienionych osób. W ocenie podmiotu zobowiązanego, skoro przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego jest wniosek z dnia 29 lipca 2025r., to skarga na bezczynność dotyczącą tego wniosku powinna zostać złożona przez wszystkich wnioskodawców wymienionych we wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału wydanym na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej "p.p.s.a."). Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 4292) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (pkt 8), bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 9). Z przepisów art. 149 § 1 i 1a p.p.s.a. wynika z kolei, że sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Należy wskazać, że art. 53 § 2b p.p.s.a. stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Zasadniczo wyczerpanie przysługującego stronie środka zaskarżenia w trybie przewidzianym w art. 37 § 1 k.p.a. przez jego wniesienie (do właściwego organu) stanowi warunek dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ (art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a.). W kontrolowanej sprawie istotne jest jednak to, że stosuje się wyjątek od zawartej w art. 53 § 2b p.p.s.a. zasady, gdyż do skarg na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie znajduje zastosowania wymóg z art. 53 § 2b in fine p.p.s.a., w postaci uprzedniego wniesienia ponaglenia do właściwego organu (por. wyrok NSA z 28.1.2020 r., I OSK 2433/18). Wniesienie ponaglenia przez skarżącą było więc czynnością zbędną, jednak nie mającą wpływu na skuteczność wniesienia skargi. W związku z powyższym Sąd stwierdził, że w przedmiotowej sprawie skarga została wniesiona z zachowaniem wymogów formalnych, o których mowa w ww. przepisach. Bezczynność w prowadzeniu postępowania przez organ administracji publicznej, w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1 z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm., dalej jako: k.p.a.) ma miejsce wtedy, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ponadto zgodnie z art. 36 § 2 k.p.a. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu. Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w ustawowo przewidzianym terminie (w przedmiotowej sprawie ten termin w myśl art. 13 ust.1 u.d.i.p. to 14 dni) organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub co prawda prowadził postępowanie, ale pomimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął w terminie stosownej czynności. Bezczynność jest stanem obiektywnie sprawdzalnym, związanym tylko z upływem terminu określonego w ustawie albo terminu wyznaczonego przez organ na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. W sprawie niniejszej, z uwagi na przedmiot zaskarżenia, zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902 ze zm., dalej jako: u.d.i.p.). Sąd wskazuje, że chronologia zdarzeń w niniejszej sprawie kształtuje się w następujący sposób: W dniu 29.07.2025 r. wpłynął do Urzędu Gminy w [...] sporządzony w tym samym dniu wniosek A. C., S. O. oraz S. D. wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej działań na działce nr [...] położonej w O. . Dla części działki nr [...] użytkowanej jako przydomowy ogród (w tym część zintegrowana z [...] i część ogrodzona/przejęta) wnioskowano o udostępnienie w szczególności: 1. dat rozpoczęcia prac przygotowawczych (np. wycinka drzew, roboty ziemne, demontaż ogrodzenia), 2. nazw wykonawców/jednostek realizujących prace, 3. zleceń, umów, faktur i dokumentów potwierdzających zakres i koszty prac, 4. kopii decyzji administracyjnych (np. środowiskowych) dotyczących wycinki/zajęcia terenu/lokalizacji inwestycji, informacji o zawiadomieniu sąsiadów i kopii zawiadomień, 5. informacji, czy Gmina zawiadomiła użytkowników sąsiednich posesji o planowanych działaniach na tej części działki, 6. wszelkich informacji dotyczących przeprowadzonych działań na tej części działki, 7. informacji o wykonywaniu prac przez osoby fizyczne (podstawa udziału + imiona i nazwiska), 8. dokumentacji dotyczącej wycinki drzew (inwentaryzacja, decyzje, protokoły przekazania drewna, dane odbiorców drewna). Dla części zabudowanej budynkiem OSP wnioskowano o podanie : 1.daty rozpoczęcia i zakończenia budowy budynku straży, 2. kopii decyzji/zgłoszeń (pozwolenie na budowę, zgłoszenia, decyzje lokalizacyjne), 3. dokumentacji geodezyjnej (podział/wyodrębnienie), informację, czy prowadzono postępowanie regulujące status całej działki nr [...] przed inwestycją. W piśmie z dnia 11.08.2025 r. Wójt Gminy zawarł odpowiedź na przedmiotowy wniosek. Odpowiedź ta znajduje się w aktach sprawy, jednak nie ma w aktach sprawy potwierdzenia odbioru tej informacji, ani nawet dokumentu wskazującego, że pismo to zostało w rzeczywistości wysłane. Ponadto z treści skargi i ponaglenia wynika, że skarżąca nie otrzymała przedmiotowej odpowiedzi na wniosek. Potwierdza to także oświadczenie A. C. i S. D. z 27.01.2026 r. Tym samym, o ile nie ma wątpliwości, że odpowiedź na wniosek została sporządzona, to brak jest dowodu jej doręczenia wnioskodawcom, a więc zrealizowania obowiązku ustawowego Odnosząc się do zarzutu organu Sąd wskazuje, że nie ma znaczenia to, że wniosek podpisały trzy osoby, a skargę składa tylko jedna z nich. Może ona taką skargę złożyć w swoim imieniu, gdyż była jednym z wnioskodawców. Ustawa o dostępie do informacji publicznej definiuje informację publiczną w art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 i 2, podmioty zobowiązane do jej udzielenia w art. 4 ust. 1 - 3 oraz tryb jej udostępniania i ograniczenia w tym zakresie. I tak zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Z kolei w świetle art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Stosownie do treści art. 4 ust. 3 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty będące w posiadaniu takich informacji. W literaturze przedmiotu zauważa się, że adresat wniosku jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, jeżeli ją ma, bez względu na to, czy wiąże się ona z zakresem jego kompetencji, czy też jest informacją uzyskaną od innych podmiotów. Obowiązany jest zatem każdy podmiot, który posiada informację (niezależnie od tego, czy wiąże się ona z jego zakresem kompetencji) lub powinien ją posiadać (z uwagi na zakres kompetencji). Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu wykonującego władzę publiczną lub innych podmiotów wykonujących zadania publiczne. Informacją publiczną będą nie tylko dokumenty bezpośrednio zredagowane i technicznie wytworzone przez taki podmiot, ale także te sporządzone przez inne podmioty, których podmiot zobowiązany używa do zrealizowania powierzonych prawem zadań. Informacją publiczną są zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez zobowiązane podmioty wytworzonych, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzą wprost od nich. Prawo dostępu do informacji publicznej jest gwarantowane konstytucyjnie jako podstawowe prawo obywateli. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a ponadto o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Zgodnie z art. 61 ust. 3 Konstytucji ograniczenie powyższego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa. Skonkretyzowanie prawa do informacji ma miejsce w ustawie z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 roku, poz. 902 ze zm. – dalej powoływana jako u.d.i.p.). Ustawa reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Informacja publiczna dotyczy sfery faktów. Jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi więc treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej, związanych z nim bądź w jakikolwiek sposób dotyczących go. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez organ wytworzonych, jak i te, których używa przy realizacji przewidzianych prawem zadań (także te, które tylko w części go dotyczą), nawet gdy nie pochodzą wprost od niego. Skoro ustawowe pojęcie sprawy publicznej rozumiane jako sprawa wspólnoty publicznej i wyznaczające ustawowy zakres prawa do informacji publicznej nie może być wykładane w sposób prowadzący do rozszerzenia konstytucyjnych granic tego prawa, to należy przyjąć, że sprawa publiczna oznacza przejaw działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP w jej rozumieniu wynikającym z unormowań Konstytucji RP, tj. takiej aktywności tych podmiotów, która ukierunkowana jest na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych, co nie jest tożsame z każdym przejawem aktywności tych podmiotów, w tym aktywnością związaną z wewnętrzną organizacją ich funkcjonowania. Wykładnia prokonstytucyjna art. 6 u.d.i.p. prowadzi do wniosku, że informacją o sprawie publicznej jest więc również informacja o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy oraz zasadach ich funkcjonowania, jedynie w zakresie dotyczącym działalności tych podmiotów. Tak też należy rozumieć informację w zakresie organizacji tych podmiotów (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b u.d.i.p.), czy w zakresie prowadzonych przez nie rejestrów, ewidencji i archiwów (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. f u.d.i.p.), a także w zakresie danych publicznych (art. 6 ust. 4 u.d.i.p.) lub w zakresie polityki wewnętrznej i zagranicznej, w tym o zamierzeniach działań władzy ustawodawczej oraz wykonawczej (art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. a u.d.i.p.). Koresponduje z tą wykładnią treść art. 4 ust. 1 u.d.i.p. eksponująca element "wykonywania zadań publicznych" przez podmioty będące adresatami roszczeń o udostępnienie informacji publicznej, czyli zadań, które cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie (zob. wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2010 r., I OSK 851/10, LEX nr 737513). Mając na uwadze powyższe uwagi należy zatem przyjąć, że wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d..i.p. jest wniosek, który jednocześnie dotyczy: 1) informacji rozumianej jako powiadomienie, zakomunikowanie czegoś, wiadomość, pouczenie (Uniwersalny Słownik Języka Polskiego, Tom A-J, red. S. Dubisz, Warszawa 2008, s. 1212) czyli oświadczenia wiedzy, które - na co wskazuje analiza art. 6 u.d.i.p. - dotyczy określonych faktów, tj. czynności i zachowań podmiotu wykonującego zadania publiczne podejmowanych w zakresie wykonywania takiego zadania; 2) informacji istniejącej i znajdującej się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego do jej udzielenia; 3) informacji w zakresie spraw publicznych rozumianych jako przejaw działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP w jej rozumieniu wynikającym z unormowań Konstytucji RP, tj. takiej aktywności tych podmiotów, która ukierunkowana jest na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych (por. I OSK 1163/15, LEX nr 2260512). Ustawa o dostępie do informacji publicznej precyzyjnie określa obowiązki podmiotu zobowiązanego, do którego został złożony wniosek o udostępnienie takiej informacji, w tym formy załatwienia (zakończenia) sprawy. Podmiot, do którego złożono wniosek o udostępnienie informacji publicznej (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.), winien alternatywnie: - udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 ustawy), - odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 ustawy), - umorzyć postępowanie (art. 14 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 ustawy). Stosownie do art. 16 ust. 1 u.d.i.p., decyzję wydaje się wówczas, gdy organ odmawia udostępnienia informacji publicznej lub umarza postępowanie w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. Może być ona więc wydana wtedy, gdy w ogóle przedmiotowa ustawa ma zastosowanie. Jeśli natomiast żądana informacja nie jest informacją publiczną, to nie ma podstaw do wydawania decyzji na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.. Należy wnioskodawcę poinformować pismem, że sprawa nie dotyczy informacji publicznej (por. wyrok NSA z 17 grudnia 2003 r. sygn. akt II SA/Gd 1153/03, wyrok NSA z dnia 25 marca 2001, sygn. akt II SA 4059/02, wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2002 r., sygn. akt II SA 3301/02, wyrok NSA z dnia 20 maja 2016 r., sygn. I OSK 3238/14). Ustawa o dostępie do informacji publicznej ma zapewniać transparentność działań władzy publicznej, umożliwiać społeczną jej kontrolę, budować społeczeństwo obywatelskie i rozwijać demokrację uczestniczącą, w której obywatele mają wpływ na podejmowanie dotyczących ich decyzji. Dlatego żądana informacja, aby uzyskała walor informacji publicznej musi dotyczyć zgodnie z art. 1 ust. 1 "sprawy publicznej". Przedmiotem takiej informacji jest problem lub kwestie, które mają znaczenie dla większej ilości osób, czy grup obywateli lub też są ważne z punktu widzenia poprawności funkcjonowania organów państwa (zob. np. wyrok NSA z dnia 11 marca 2015 r., sygn. I OSK 918/14). W świetle powyższego nie budzi wątpliwości Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, że organ – Wójt Gminy - należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, o jakich mowa w art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. Zobowiązane do udostępniania informacji publicznej są bowiem władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego. Nie budzi wątpliwości, że Wójt Gminy jest obowiązany do udzielenia informacji publicznej jako organ jednostki samorządu terytorialnego, bowiem realizuje zadania publiczne związane m.in. z zarządzaniem mieniem publicznym (tu komunalnym), jakim jest mienie jednostki samorządu terytorialnego. Nie budzi też wątpliwości w sprawie, że przedmiotowy wniosek odnosił się do informacji publicznych, bowiem dotyczył on informacji dotyczącej działań podjętych przez Gminę na działce nr [...] dla której części Gmina uzyskała decyzje o pozwoleniu na budowę remizy strażackiej Reasumując, należało stwierdzić, że przedmiotowy wniosek, m.in. skarżącej, dotyczył informacji publicznej, a organ był zobligowany do jej udzielenia. Jak już wspomniano pismem z dnia 11.08.2025 r. Wójt Gminy starał się udzielić pisemnej odpowiedzi na przedmiotowy wniosek. Odpowiedź ta znajduje się w aktach sprawy, jednak brak jest potwierdzenia odbioru tej informacji przez wnioskodawców (także przez skarżącą). Z akt administracyjnych nie wynika także, że pismo to zostało w rzeczywistości wysłane do wnioskodawców. Tak więc strona skarżąca nie otrzymała informacji publicznej w zakresie i formie wskazanej w jej wniosku z dnia 29 lipca 2025 r. W sprawie nie doszło też do wydania decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji lub umorzeniu postępowania. Podmiot zobowiązany niewątpliwie pozostaje więc w stanie bezczynności w zakresie załatwienia żądania strony skarżącej. Przypomnieć trzeba, że zgodnie z art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 następuje w drodze decyzji administracyjnej. Przepisy te określają prawną formę działania organów w trybie u.d.i.p., przy czym mają zastosowanie w ściśle określonych sytuacjach. Wynika z nich, że decyzja jest wydawana, gdy wystąpią przesłanki uzasadniające odmowę udostępnienia informacji publicznej oraz, że umorzenie postępowania dotyczyć może jedynie sytuacji opisanej w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., czyli w przypadku, gdy w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu. Decyzje odmowne w sprawach z zakresu informacji publicznej wydaje się po pierwsze w przypadkach, które dotyczą informacji publicznej, ale odmawiają jej udostępnienia z uwagi na brak szczególnie istotnego interesu publicznego uzasadniającego udostępnienie wnioskowanej informacji o charakterze przetworzonym, wymaganego zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Po drugie, gdy żądane informacje publiczne nie mogą być udostępnione ze względu na dobra prawnie chronione (art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 lub ust. 2 u.d.i.p.). Zgodnie z obowiązującym w orzecznictwie i literaturze poglądem, o bezczynności na gruncie u.d.i.p. można mówić wówczas, gdy podmiot zobowiązany do udzielenia informacji z mocy art. 4 ust. 1 lub 2 u.d.i.p., w określonym w art. 13 ust.1 tej ustawy terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku nie udziela jej, nie wskazuje innego terminu jej udostępnienia, nie dłuższego niż 2 miesiące od dnia wpłynięcia wniosku, oraz przyczynach niezachowania terminu czternastodniowego (art. 13 ust. 2), ewentualnie nie wydaje decyzji odmawiającej udzielenia informacji publicznej lub umarzającej postępowanie (art. 16). Zgodnie z art. 16 ust. 2 u.d.i.p. do decyzji, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu organ nie ma racji i nieprawidłowo załatwił wniosek, gdyż wprawdzie sporządził pismo udzielające odpowiedzi na żądanie w zakresie informacji publicznej, lecz jej nie doręczył wnioskodawcom. Tym samym nie zrealizował celu ustawowego, tj. udostępnienia informacji publicznej. Stąd też na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zobowiązano Gminę [...] do rozpoznania wniosku strony skarżącej w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku, o czym orzeczono w punkcie 1 sentencji wyroku. Oceniając charakter zaistniałej bezczynności należało przede wszystkim wziąć pod uwagę, że wynikała ona z niedbalstwa organu, który - co należy podkreślić - w sprawie nie pozostawał bierny, albowiem sporządził odpowiedź udzielającą wnioskowanej informacji publicznej, lecz jej nie doręczył. Organ był wprawdzie bezczynny, jednak bez rażącego naruszenia prawa, z uwagi na brak złej woli a jedynie niedbałość w rozpoznaniu wniosku. Wobec braku pełnej bierności organu i zapewne wadliwego przekonania organu, że już załatwił sprawę, nie można uznać, że bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, o czym - na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. - orzeczono w punkcie 2 i 3 sentencji niniejszego wyroku. Należy wskazać, że każda bezczynność i przewlekłość w postępowaniu jest naruszeniem prawa, godzi bowiem w zasady prowadzenia postępowania wskazane w k.p.a., jednak nie każda bezczynność i przewlekłość powoduje, że mamy do czynienia z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do tego stanu, który może być podstawą stwierdzenia bezczynności i przewlekłości. Rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a., pozostaje stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12, LEX nr 1218894). Oceniając, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, względnie braku zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, nie zasługujące na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (por. B. Adamiak i J. Borkowski, Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego, Warszawa 1998 r., s. 808-812). Kwalifikacja naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (postanowienie NSA z dnia 27 marca 2013 r., OSK 468/13; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014 r., II SAB/Wr 14/14; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 października 2013 r., II SAB/Po 69/13 i z dnia 11 marca 2015 r., IV SAB/Po 19/15; dostępne www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, mimo znacznego przekroczenia terminu ustawowego, bezczynność organu nie może być oceniona jako rażąca przede wszystkim z uwagi na podjętą przez organ próbę udzielenia żądanej informacji publicznej w sposób już opisany, chociaż nieskuteczny. Niewątpliwie organ odniósł się do wniosku skarżącej i go nie zignorował, chociaż nie osiągnął celu ustawowego. Świadczy to o braku złej woli ze strony organu, a jednocześnie o jego złej organizacji. W związku z powyższym Sąd uwzględnił skargę w tym zakresie, że na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności (pkt 2 sentencji wyroku), która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a. – pkt 3 sentencji wyroku). Na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę w pozostałym zakresie, tj. przyznania skarżącej od organu grzywny lub sumy pieniężnej (pkt 4 sentencji wyroku). Suma pieniężna, o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a jest – podobnie jak grzywna – środkiem dyscyplinująco-represyjnym o charakterze dodatkowym, który powinien być stosowany z rozwagą, a więc w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy. Odnosić go należy do sytuacji, gdy oceniając całokształt działań organu, można dojść do przekonania, że działania te noszą znamiona celowego unikania podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, co stanowi zaprzeczenie zasady demokratycznego państwa prawnego, a jednocześnie nadal pozostaje obawa, że bez tej dodatkowej sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa (zob. np. wyrok NSA z dnia 28 lipca 2020 r. sygn. akt II GSK 127/20, dostępny jw.). Taka sytuacja nie miała miejsca w kontrolowanej sprawie. Już te same względy, jakie legły u podstaw oceny, że stwierdzenie bezczynności nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa, przemawiały za uznaniem, iż brak jest dostatecznych podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej o wymierzenie grzywny i przyznanie jej od organu sumy pieniężnej. Poza tym nie bez znaczenia dla takiej oceny okazał się brak w skardze merytorycznej argumentacji mającej przemawiać za przyznaniem skarżącej wnioskowanej rekompensaty w żądanej wysokości. Skarżąca w istocie nie podniosła żadnych argumentów na poparcie złożonego wniosku, a zatem brak jest dostatecznych podstaw do uwzględnienia wniosku o przyznanie na jej rzecz od organu sumy pieniężnej. Skarżąca nie wykazała w żaden sposób, by bezczynność organu doprowadziła do wystąpienia po jej stronie konkretnej szkody lub krzywdy. Ponadto oceniając całokształt działań organu Sąd doszedł do przekonania, że stopień zawinienia organu w nieprawidłowym załatwieniu sprawy nie daje podstaw do wymierzenia organowi grzywny. Organ sporządził odpowiedź na wniosek, a więc nie zignorował wniosku, lecz jedynie jej nie doręczył. Postawa taka nie nosi znamion celowego unikania podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie. W konsekwencji brak jest obawy, że bez tej dodatkowej sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa i nie doręczy wnioskodawcom. odpowiedzi na wniosek. O kosztach postępowania sądowego, obejmujących wpis od skargi w wysokości 100 złotych, orzeczono w punkcie 5 sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 p.p.s.a.