III SAB/Po 7/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka (spr.) Sędziowie WSA Marzenna Kosewska WSA Szymon Widłak Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska - Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2009 r. przy udziale sprawy ze skargi E. O. i F. O. na bezczynność Prezydenta Miasta L. w przedmiocie wydania decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za rok 2008 i rok 2009 postanawia I. umorzyć postępowanie w sprawie, II. zasądzić od Prezydenta Miasta L. na rzecz skarżących kwotę ... złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ Sz. Widłak /-/ M. Górecka /-/M. Kosewska Pismem z dnia 12.01.2009 r. F. zwrócił się do Prezydenta Miasta o wyjaśnienie odmowy przyjęcia przez urzędnika formularza IN1 zgodnego ze stanem faktycznym nieruchomości przy ul. .... Według niego on (obok żony– właścicielki w ¼ części) jest jedynym podatnikiem podatku od nieruchomości jako posiadacz samoistny w pozostałych ¾ części. Zaznaczył, że w toku jest sprawa o stwierdzenie zasiedzenia tych działek. Wniósł też o przysłanie decyzji podatkowej od nieruchomości za 2009 rok na jego adres. Wskazał jednocześnie, iż za podatników nie mogą zostać uznani [ ... ]. Decyzjami z dnia 02.03.2009 r. Prezydent Miasta ustalił podatek od przedmiotowych nieruchomości za 2009 rok wobec [ ... ]. Pismem z dnia 20.04.2009 r. E. wnieśli ponaglenie w trybie art. 141 Ordynacji podatkowej do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zarzucając organowi I instancji niezakończenie w ustawowym terminie postępowania w przedmiocie ustalenia podatku od przedmiotowych nieruchomości za 2009 rok i za rok 2008 (jak wynika z uzasadnienia tego pisma). Podatek za 2009 rok został uiszczony – mimo braku oczekiwanych decyzji. Decyzjami z dnia 24.08.2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność powyższych decyzji organu I instancji z 02.03.2009 r. dotyczących ustalenia podatku od przedmiotowych nieruchomości za 2009 rok – z powodu niedoręczenia tych orzeczeń E. i E. oraz wcześniejszego pominięcia jej udziału w postępowaniu wymiarowym. Pismem z dnia 28 września 2009 roku E. wnieśli skargę na bezczynność organu I instancji odnośnie decyzji wymierzającej podatek od nieruchomości za 2009 rok, żądając zobowiązania go do wydania w terminie 1 miesiąca prawidłowej decyzji wymiarowej za 2009 i 2008 rok oraz udzielenia odpowiedzi na pismo (wniosek) z 12.01.2009 r. W odpowiedzi na skargę organ I instancji wskazał, iż postanowieniem z dnia 12.10.2009 r. w związku z wnioskiem skarżącego z 12.01.2009 r. odmówił mu wszczęcia postępowania w sprawie podatku od przedmiotowych nieruchomości za 2008 i 2009 rok – na podstawie art. 165 a Ordynacji podatkowej (z powodu nieuznania go za stronę w sprawie). Jednocześnie postanowieniami z 12.10.2009 r. organ I instancji wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia podatku od obu nieruchomości za 2008 i 2009 rok. Pismem z 04.12.2009 r. Prezydent Miasta Leszna przedłożył swoje decyzje z 26.11.2009 r. dotyczące nałożenia zobowiązania podatkowego w podatku od spornych nieruchomości za 2008 i 2009 rok., których adresatem jest m. in. E. Na rozprawie w dniu 16.12.2009 r. E. potwierdziła otrzymanie powyższych orzeczeń z 12.10.2009 i 26.11.2009 r. oraz doręczenie jej mężowi postanowienia z 12.10.2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z poglądem wyrażanym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu dany organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności, należy zastosować w sprawie przepis art. 161 § 1 pkt. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), nakazujący umorzenie postępowania sądowego w przypadku jego bezprzedmiotowości (zob. uchwała NSA z 26.11.2008r., I OPS 6/08, ONSAiWSA 2009/4/63). Po przeanalizowaniu akt administracyjnych niniejszej sprawy Sąd uznał, iż w momencie wnoszenia przedmiotowej skargi pismem z dnia 28.09.2009 r. organ I instancji pozostawał w bezczynności jeśli chodzi o kwestię rozpatrzenia żądania wydania decyzji o podatku od spornych nieruchomości za 2008 i 2009 dotyczących obu skarżących. W toku prowadzonego postępowania podatkowego organ I instancji do momentu wniesienia skargi nie zajął w ogóle stanowiska procesowego co do wniosku skarżącego z 12.01.2009 r. odnośnie wydania decyzji uznającej go za podatnika w podatku od nieruchomości za 2009 r. Organ wydał takie decyzje formalnie wobec skarżącej w dniu 02.03.2009 r. (k. 130 i 142 akt adm.) , ale nie zostały one jej skutecznie doręczone (pismo organu I instancji kierowane do SKO z dnia 16.06.2009r. , k. 164 akt adm.) , wobec czego zgodnie z art. 212 Ordynacji podatkowej, nie wiązały ani E., ani samego organu. Organ II instancji stwierdził zresztą nieważność powyższych orzeczeń z tego właśnie powodu decyzjami z dnia 24.08.2009 r. (k. 172 i 173 akt adm.) , eliminując je ostatecznie z obrotu prawnego. Odnośnie kwestii bezczynności organu w zakresie podatku od nieruchomości za 2008 rok wskazać należy natomiast, iż organ I instancji wydał w tym przedmiocie dwie decyzje wymiarowe, w dniu 15.02.2008r. (k. 18 i 19 akt adm.) , w których jako podatnika wskazał m.in. skarżącego. Decyzje te następnie zostały zmienione częściowo przez decyzje SKO z 14.05.2008 r (k. 77 i k. 86 zawierająca sprostowanie decyzji, oraz 76 akt adm.) . Z kolei w związku z wydanym w dniu 13 listopada 2008r. wyrokiem WSA w Poznaniu (k. 155 akt adm.) , organ II instancji uchylił w dniu 06.03.2009 r. decyzję organu I instancji w zakresie podatku za 2008 r. od nieruchomości przy ul. ... i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia (k. 120 akt adm.) . Z kolei decyzją z dnia 17.02.2009 r. SKO stwierdziło nieważność swojej decyzji z 14.05.2008r. dotyczącej podatku za 2008 r. od nieruchomości przy ul. ... (k. 117 akt adm.) . Po wniesieniu przedmiotowej skargi na bezczynność postanowieniem z dnia 12.10.2009 r. organ I instancji odmówił – w trybie art. 165 a Ordynacji podatkowej – F. wszczęcia postępowania w przedmiocie podatku od obu przedmiotowych nieruchomości za 2008 i 2009 rok z powodu braku przymiotu strony. Z kolei postanowieniami z tej samej daty Prezydent Miasta wszczął z urzędu postępowania w powyższym zakresie, obejmujące jako strony skarżącą, [ ... ]. Postępowania te zakończyły się wydaniem przez organ I instancji w dniu 26.11.2009 r. decyzji wymiarowych (za 2008 i 2009 rok), adresowanych m. in. do E. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności należało stwierdzić, iż po wniesieniu skargi organ dokonał określonych czynności procesowych, które stanowiły reakcję na żądanie skarżących zawarte w piśmie z 12.01.2009 r. i późniejszym ponagleniu. W odpowiedzi na żądanie skarżącego o uznanie go za podatnika organ wydał w dniu 12.10.2009 postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania z jego wniosku z powodu braku przymiotu strony. Orzeczenie to jest przy tym zaskarżalne w drodze postanowienia (art. 165 a § 2 Ordynacji podatkowej), dzięki któremu skarżący mógł poddać trafność tego rozstrzygnięcia do oceny przez organ II instancji. Z kolei zaskarżalnymi decyzjami z 26.11.2009 r. organ I instancji wymierzył m. in. skarżącej podatek od obu przedmiotowych nieruchomości za 2008 i 2009 r. Organ I instancji wydał wobec tego akty z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień czy obowiązków obu skarżących, co do których pozostawał w bezczynności, w związku z czym należało uznać niniejsze postępowanie sądowe za bezprzedmiotowe i orzec o jego umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O zwrocie skarżącym uiszczonego wpisu orzeczono natomiast na podstawie art. 201 § 1 tego aktu prawnego. /-/ Sz. Widłak /-/ M. Górecka /-/ M. Kosewska