III SAB/Po 96/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska Sędzia WSA Sebastian Michalski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 09 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi M. W. na bezczynność albo przewlekłe prowadzenie postępowania przez Starostę w przedmiocie ustalenia odszkodowania oddala skargę w całości. M. W., reprezentowany przez A. W. (ojciec skarżącego), pismem z dnia 7 lutego 2026 roku, wystąpił do sądu administracyjnego ze skargą na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Starostę w sprawie ustalenia odszkodowania. Skarżący zażądał: - stwierdzenia, że organ przewlekle prowadzi postępowanie, ewentualnie uznania, że organ pozostaje w bezczynności; - zobowiązania organu do załatwienia sprawy w terminie 14 dni od daty doręczenia organowi prawomocnego wyroku; - stwierdzenia, że przewlekłe prowadzenie postępowania, ewentualnie bezczynność, miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa; - wymierzenie organowi grzywny; - zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu zgłoszonych żądań skarżący wskazał, że czynności podejmowane przez Starostę mają charakter pozorny. Stan przewlekłości utrzymuje się pomimo wniesienia ponaglenia. Z pisma Starosty z dnia 8 stycznia 2026 roku (doręczone 14 stycznia 2026 roku) wynika, że organ wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy na dzień 29 maja 2026 roku. W ocenie skarżącego jest to termin rażąco odległy i nie został należycie powiązany z konkretnymi czynnościami procesowymi, które miałyby zostać wykonane. Okoliczność, że Wojewoda uznał ponaglenia za nieuzasadnione nie usuwa obiektywnego stanu przewlekłości. Organ nie doprowadził do zakończenia postępowania i nie wykazał realnych merytorycznych czynności prowadzących do wydania rozstrzygnięcia. Skarżący uznaje, że organ dopuścił się naruszenia przepisów art. 12, art. 35 oraz art. 36 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Starosta wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu zgłoszonego żądania organ wyjaśnił, że sprawa dotyczy ustalenia odszkodowania za ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości poprzez udzielenie E. Sp. z o.o. zezwolenia na przeprowadzenie napowietrznej linii średniego napięcia SN-15V relacji [...] na działkach o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...] położonych w [...], gmina [...], należących do skarżącego. Wniosek w powyższej sprawie wpłynął do organu w dniu 25 listopada 2025 roku. W dniu 8 grudnia 2025 roku wysłano do stron zawiadomienie o wszczęciu postępowania, które zwierało zawiadomienie o możliwości przeprowadzenia mediacji. Pismo zostało doręczone stronom w dniach 12 grudnia 2025 roku oraz 16 grudnia 2025 roku. Czternastodniowy termin na wyrażenie zgody na mediację upłyną w dniu 30 grudnia 2025 roku. Organ wyjaśnił, że załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca. Jednak do miesięcznego terminu załatwienia kontrolowanej sprawy administracyjnej nie wlicza się 14-dniowego terminu na wyrażenie zgody na przeprowadzenie mediacji. W dniu 7 stycznia 2026 roku organ wszczął procedurę wyboru rzeczoznawcy majątkowego, która została rozstrzygnięta w dniu 15 stycznia 2026 roku. Umowa z rzeczoznawcą majątkowym w sprawie sporządzenia 32 operatów została podpisana elektronicznie w dniu 22 stycznia 2026 roku. Zawiadomieniem z dnia 8 stycznia 2026 roku skarżący został poinformowany o niemożności zakończenia postępowania w terminie określonym w art. 35 K.p.a. Nowy termin załatwienia sprawy został oznaczony na dzień 29 maja 2026 roku. Wskazana data jest uzasadniona koniecznością sporządzenia operatu szacunkowego określającego wartość szkód oraz zmniejszenia wartości nieruchomości. Termin uwzględnia 45-dniowy czas na sporządzenie opinii przez biegłego (konieczność wykonania łącznie 32 operatów szacunkowych), sprawdzenie operatu przez organ, możliwość zapoznania się z operatem przez strony, ewentualną korespondencję z rzeczoznawcą majątkowym oraz zapoznanie się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji. W zawiadomieniu wskazano, że w przypadku wcześniejszego zgromadzenia materiału dowodowego rozstrzygnięcie sprawy nastąpi przed upływem wskazanego terminu. W piśmie opatrzonym datą 3 marca 2026 roku zatytułowanym replika na odpowiedź organu na skargę (k. 76-77 akt sądowych) skarżący podtrzymał żądania skargi i podniósł, że odpowiedź organu nie obala zarzutów skargi. Daty i okoliczności przytoczone przez organ potwierdzają przewlekłe prowadzenie postępowania, w szczególności zwłokę organizacyjną w powołaniu biegłego oraz arbitralne wyznaczenie odległego terminu załatwienia sprawy. Przez 43 dni od daty wszczęcia postępowania organ nie podjął żadnych kluczowych czynności merytorycznych zmierzających do wydania decyzji, w szczególności nie uruchomił procedury wyboru biegłego. Mediacja nie blokuje podejmowania czynności organizacyjnych i dowodowych. Ponadto przepis art. 96b § 5 pkt 2 K.p.a. przewiduje odstąpienie od mediacji, jeżeli okoliczności sprawy wskazują, że prowadziłaby ona jedynie do przedłużenia postępowania. W realiach sprawy propozycja mediacji nie mogła usprawiedliwiać wstrzymania podstawowych czynności. Czas wyznaczony na sporządzenie opinii (45 dni) oznacza, że operat powinien być gotowy na dzień 8 marca 2026 roku. Dodanie ponad dwóch i pół miesiąca czystego "buforu" na końcowe załatwienie sprawy nie zostało uzasadnione żadnymi konkretnymi czynnościami. Postanowienie o uznaniu ponaglenia za niezasadne nie wiąże Sądu, który sam dokonuje oceny przewlekłości i bezczynności w oparciu o akta sprawy. W piśmie opatrzonym datą 27 lutego 2026 roku zatytułowanym replika na odpowiedź organu na skargę (k. 100-103 akt sądowych) skarżący rozszerzył skargę o żądanie "wymierzenia organowi grzywny i/lub przyznanie sumy pieniężnej" oraz wskazał, że przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, gdyż "organ świadomie przyjmuje wielomiesięczny horyzont załatwienia sprawy jako normalny, a dodatkowo toleruje sposób procedowania, który obiektywnie utrudnia stronie wykazanie rzeczywistej skali szkód". Skarżący wskazał w powyższym piśmie, że w okolicznościach sprawy organ używa instytucji mediacji, jako proceduralnego "wypełniacza czasu", co stanowi klasyczny mechanizm przewlekłości. Obciążenie rzeczoznawcy łącznie 32 operatami, etapy weryfikacji operatu oraz konieczność korespondencji w sprawie nie stanowi żadnego kontrargumentu wobec skargi. W ocenie Skarżącego jest to przyznanie skali opóźnienia i próba jego zalegalizowania organizacją urzędu i wykonawcy. "K.p.a. nie przewiduje zasady, że skoro biegły ma dużo spraw, to obywatel czeka pół roku". W ocenie skarżącego w sprawie ma miejsce "Gra na zwłokę między wykonawcą a Starostą". Zgodnie z decyzją Starosty wszelkie szkody miały zostać naprawione niezwłocznie. Inwestycja została zakończona 30 października 2025 roku, a wniosek o ustalenie odszkodowania został złożony w dniu 25 listopada 2025 roku, czyli 26 dni po zakończeniu prac. Skarżący podniósł, że 26-dniowy okres to czas, w którym: ślady szkód mogły zaniknąć lub ulec zatarciu, właściciele nie mieli realnej możliwości uczestniczenia w oględzinach i dokumentowaniu stanu nieruchomości "na świeżo", wykonawca mógł jednostronnie ukształtować dokumentację wniosku według własnego, wygodnego dla siebie uznania. Ustalenie odszkodowania wymaga rzetelnej podstawy dowodowej, a standard wyceny zakłada oględziny nieruchomości jako element poprzedzający określenie wartości. Jeżeli oględziny były ograniczone lub zostały pominięte, to wymaga to wyjaśnienia i uzasadnienia w dokumentacji wyceny, w przeciwnym razie operat nie daje podstaw do wiarygodnego rozstrzygnięcia. Zaniechanie przez organ zebrania materiału dowodowego zapewniającego rzetelność i weryfikowalność przerzuca na właścicieli ciężar "odtwarzania" stanu faktycznego sprawy. Zakres szkód wskazany we wniosku nie odpowiada stanowi faktycznemu. Wykonawca pominął wiele strat, które faktycznie powstały, a które nie zostały zaewidencjonowane w sposób pozwalający właścicielom na realne odniesienie się do ustaleń. Starosta akceptując taki tryb procedowania i opierając na nim dalsze postępowanie dopuszcza sytuację, w której postępowanie staje się pozorne, a strona jest stawiana w roli "udowadniającej po czasie", tego co powinno być ustalone sprawie od początku. Strona skarżąca zażądała zobowiązania organu do przekazania kompletnych i uporządkowanych akt sprawy. Zaznaczyła, że selekcja akt bywa praktycznym narzędziem zaciemniania obrazu sprawy. Skarżący nie zgadza się z twierdzeniami organu, że "postępowanie jest w toku, a organ na bieżącą opowiada na pisma strony". Pisma organu w istotnej części mają charakter formalny i nie odnoszą się merytorycznie do zadawanych pytań i zgłaszanych zastrzeżeń, a na część kwestii organ w ogóle nie udziela odpowiedzi. W ocenie strony taki sposób prowadzenia korespondencji nie realizuje obowiązku rzetelnego wyjaśnienia sprawy oraz należytego informowania stron, co w praktyce prowadzi do "toczenia się" się postępowania bez rzeczywistego usunięcia wątpliwości i rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej; kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2024, poz. 1267). Sądowoadministracyjna kontrola działalności administracji obejmuje także brak efektywnych działań administracji w sytuacji, gdy obowiązujące przepisy nakładają na jej organy obowiązek załatwienia sprawy administracyjnej w określonym czasie i w określonej formie - art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej w skrócie "P.p.s.a."). Realizując zadania wymiaru sprawiedliwości sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie (art. 3 § 1 P.p.s.a.). W świetle art. 149 § 1 pkt 1-3 P.p.s.a. uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania sąd: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. W przypadku uwzględnienia skargi sąd stwierdza także, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Ponadto sąd może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 P.p.s.a.). Skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu (art. 53 § 2b P.p.s.a.). Ponaglenie z dnia 14 stycznia 2026 roku (dokument elektroniczny) zostało skierowane do właściwego organu (Wojewoda) i wypłynęło do Starosty tego samego dnia o godzinie 20.10 (str. 136-146 akt administracyjnych). Sprawy ze skarg w przedmiocie bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, mogą być rozpoznawane przez sąd administracyjny w trybie uproszczonym - co miało miejsce w niniejszej sprawie. Skarga okazała się nieuzasadniona. Zgodnie z art. 12 § 1-2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 z późn. zm.; dalej w skrócie "K.p.a.") organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia, a sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. W myśl art. 35 § 1 i 2 K.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Natomiast załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 K.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia (art. 36 § 1 K.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 K.p.a.). Okoliczności faktyczne kontrolowanej sprawy są pomiędzy stronami bezsporne oraz znajdują potwierdzenie w dokumentach włączonych do akt administracyjnych przekazanych Sądowi. E. Sp. z o.o., pismem opatrzonym datą 18 listopada 2025 roku (wpływ do Starostwa Powiatowgo odnotowano dniu 25 listopada 2025 roku, przekazanie do Wydziału Gospodarki Nieruchomościami miało miejsce w dniu 27 listopada 2025 roku), wystąpiła do Starosty z wnioskiem o ustalenie odszkodowania z tytułu wydania decyzji ograniczającej sposób korzystania z części nieruchomości obejmującej działki [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...] położonych w [...], gmina [...]. W adnotacji z dnia 1 grudnia 2025 roku stwierdzono, że charakter sprawy pozwala na przeprowadzenie mediacji oraz nie zachodzą okoliczności odstąpienia od zawiadomienia o możliwości jej przeprowadzenia (str. 54 akt administracyjnych). Pismem z dnia 8 grudnia 2025 roku Starosta zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie z wniosku E. Sp. z o.o. o ustalenie odszkodowania. Organ poinformował strony o uprawnieniach wynikających z art. 10 § 1 K.p.a. oraz obowiązkach określonych w art. 41 K.p.a. Jednocześnie Starosta wezwał pełnomocnika wnioskodawcy do doprecyzowania zakresu pełnomocnictwa, zawiadomił strony o możliwości przeprowadzenie mediacji oraz zwrócił się do stron o wyrażenie zgody na mediację i wybranie mediatora w terminie 14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania zostało doręczone skarżącemu w dniu 16 grudnia 2025 roku (str. 60 akt administracyjnych). W odpowiedzi na zawiadomienie o wszczęciu postępowania, pismem z dnia 22 grudnia 2025 roku, skarżący wezwał Starostę "do rozliczenia naruszeń prawa i stwierdzenia nieważności decyzji". W uzasadnieniu zgłoszonych żądań skarżący podniósł, że wszczęcie postępowania oraz propozycja mediacji ma miejsce w sytuacji ujawnienia nowych istotnych okoliczności faktycznych i prawnych. Dopiero po około 3,5 miesiąca (1,5 miesiąca po oddaniu inwestycji do użytkowania) skarżący dowiedział się z dokumentacji Wydziału Budownictwa, że dokumentacja nie mogła służyć uprzedniej kontroli legalności robót. Zgłoszenie robót było rażąco wadliwe i niekompletne, albowiem nie zawierało numerów działek, kompletnej dokumentacji technicznej, załączników wskazanych w treści zgłoszenia, co nie pozwalało na dokonanie ustalenie rzeczywistego zakresu robót ani ich kwalifikacji prawnej. Przekazanie wadliwego zgłoszenie do Wydziału Gospodarki Nieruchomościami stanowi obejście prawa. Skarżący zaznaczył, że nie przeprowadzono rzeczywistych negocjacji w trybie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W decyzji z marca 2025 roku świadomie powołano się na nieobowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Wada w postaci nieważności decyzji skutkuje niedopuszczalnością dalszych czynności, w tym mediacji. Z uwagi na powyższe propozycję mediacji skarżący uznał za przedwczesną, pozorną i zmierzającą do zalegalizowania skutków wcześniejszych naruszeń prawa, wobec czego odmówił udziału w mediacji. W dniu 7 stycznia 2026 roku Starosta rozpoczął procedurę wyboru rzeczoznawcy majątkowego, który sporządzi operaty szacunkowe dla ustalenia odszkodowań w trybie art. 128 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami w odniesieniu do łącznie 32 działek/punktów położonych w [...], [...] oraz [...] (str. 82-121 akt administracyjnych). W zapytaniach ofertowych wskazano, że operaty szacunkowe winny być wykonane dla każdego z punktów w terminie 45 dni od dnia podpisania umowy, a oferty należy składać w terminie do 12 stycznia 2026 roku. Pismem z dnia 8 stycznia 2026 roku (str. 77 akt administracyjnych), na podstawie art. 36 § 1 K.p.a., Starosta zawiadomił strony, że postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania zostanie zakończone do dnia 29 maja 2026 roku. Organ zaznaczył, że w przypadku wcześniejszego zgromadzenia materiału dowodowego, rozstrzygnięcie nastąpi przed upływem tego terminu. Jednocześnie pismem z dnia 8 stycznia 2026 roku (str. 73-76 akt administracyjnych) Starosta udzielił odpowiedzi na pismo skarżącego z dnia 22 grudnia 2025 roku, w którym wyjaśnił, że: - zgłoszenie robót z dnia 26 maja 2025 roku było kompletne i organ nie miał podstaw do wniesienia sprzeciwu, - do powyższego zgłoszenia załączono kartę z wykazem działek objętych zgłoszeniem, - do przedmiotowego zgłoszenia nie była wymagana dokumentacja techniczna, - z treści zgłoszenia robót budowlanych oraz opisu stanowiącego załącznik do zgłoszenia jasno wynikało, że inwestycja polega na przebudowie istniejącej linii elektroenergetycznej, - Wydział Gospodarki Nieruchomościami nie realizuje zadań wynikających Prawa budowlanego, zaświadczenia w tym zakresie wydaje Wydział Budownictwa, - do wniosków nr [...] oraz nr [...] inwestor załączył dokumenty potwierdzające przeprowadzenie rokowań przed wystąpieniem na drogę administracyjną. Akta przedmiotowy spraw znajdują się aktualnie w Ministerstwie Finansów i Gospodarki, gdzie zostały przekazane z odwołaniem od decyzji Wojewody w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Starosty, - w ocenie Starosty decyzje nr [...] oraz nr [...] zostały wydane zgodnie ze stanem faktycznym istniejącym na dzień ich wydania oraz zgodnie z obowiązującym prawem, w tym zapisami miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, - w postępowaniach administracyjnych wszczynanych od dnia 13 lipca 2025 roku zawiadomienie o możliwości przeprowadzenie mediacji jest obowiązkiem organu. W dniu 14 stycznia 2025 roku skarżący złożył ponaglenie na bezczynności i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Starostę, które w dniu 19 stycznia zostało przekazane do Wojewody (str. 136, k. 144 akt administracyjnych). Postanowieniem z dnia 15 stycznia 2026 roku Starosta powołał biegłego w sprawie wykonania operatu szacunkowego, który stanowić ma podstawę ustalenia wysokości odszkodowania za ograniczenie sposobu korzystania z części nieruchomości obejmującej działki o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...] położonych w [...], gmina [...]. Pismem z dnia 22 stycznia 2026 roku Skarżący wystąpił do Starosty oraz Rady Powiatu z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej poprzez udzielenie odpowiedzi na pytania 29 pytań dotyczących podstawy prawnej i faktycznej wyboru rzeczoznawcy majątkowego, procedury i kryteriów wyboru biegłego, podpisania umowy z biegłym, przedmiotu wyceny, dokumentacji uwzględnianej w ramach wyceny, wytycznych co do wyceny udzielonych rzeczoznawcy, harmonogramu procesu wyceny oraz powołania drugiego rzeczoznawcy w przypadku sporu (str.153-155 akt administracyjnych). Postanowieniem z dnia 22 stycznia 2026 roku Wojewoda uznał, że niezasadne jest ponaglenie na Starostę w sprawie dotyczącej odszkodowania za ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Starosta, pismami z dnia: 23 stycznia 2026 roku (str. 178 akt administracyjnych), 28 stycznia 2026 roku (str. 185 akt administracyjnych) oraz 06 lutego 2026 roku (str. 197 akt administracyjnych) udzielił odpowiedzi na zarzuty, pytania i wniosku zawarte w pismach skarżącego z dnia 19 stycznia 2026 roku, 22 stycznia 2026 roku oraz 23 stycznia 2026 roku. W dniu 7 lutego 2026 roku skarżący wystąpił do sądu administracyjnego ze skarga na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Starostę. Uwzględniając stan prawny i okoliczności faktyczne kontrolowanej sprawy Sąd doszedł do przekonania, że brak jest podstaw do stwierdzenia opieszałości Starosty w postaci bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Rozpoznając skargę na przewlekłość postępowania lub bezczynność organu sąd administracyjny zobowiązany jest ustalić rzeczywistą postać opieszałości organu administracji w załatwieniu sprawy, bez względu na to, jak zostały sformułowane żądania skargi. Przy czym bezczynność i przewlekłość są pojęciami rozłącznymi, co oznacza, że w tej samej sprawnie nie może występować zarówno bezczynność, jak i przewlekłość (wyrok NSA z 7.09.2022 r., II OSK 871/22, LEX nr 3420881). Sąd w niniejszym składzie podziela zapatrywanie wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 05 lipca 2012 r. o sygn. akt II OSK 1031/12, zgodnie z którym, dochowanie przez organ ustawowego terminu załatwienia sprawy, względnie jego sukcesywne przedłużanie z zachowaniem aktów staranności wskazanych w art. 36 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego wyklucza możliwość skutecznego postawienia organowi zarzutu bezczynności. Pojęcie "bezczynności" sprowadza się do badania kwestii ewentualnego naruszenia "terminowości" działania organów administracyjnych - niezałatwienia sprawy w terminie (por. R. Suwaj, Sądowa ochrona przed bezczynnością administracji publicznej, Warszawa 2014, s. 57). Wniosek o ustalenie odszkodowania wpłynął do Starostwa Powiatowego w dniu 25 listopada 2025 roku. Jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu (art. 57 § 1 K.p.a.). Początek biegu terminu na załatwienie kontrolowanej sprawy przypadał zatem na dzień 26 listopada 2025 roku. Terminy określone w miesiącach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim miesiącu, który odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było - w ostatnim dniu tego miesiąca (art. 57 § 3 K.p.a.). Zatem termin miesięczny liczony od daty wpływu wniosku upływał z końcem 26 grudnia 2025 roku (dzień ustawowo wolny od pracy). Jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy lub na sobotę, termin upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą. W konsekwencji maksymalny miesięczny termin załatwienia kontrolowanej sprawy przypadał na dzień 29 grudnia 2025 roku. Jednak kwestia upływu terminu załatwienia sprawy musi uwzględniać unormowanie zawarte w art. 35 § 5 K.p.a. Zgodnie z powołanym przepisem do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów doręczania z wykorzystaniem publicznej usługi hybrydowej, o której mowa w art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1045 i 1841), okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu. Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 8 grudnia 2025 roku skarżący został zobowiązany do przedstawienie stanowiska w kwestii przeprowadzenia mediacji w kontrolowanej sprawie. Odpowiedzi w tej kwestii skarżący udzielił pismem z dnia 22 grudnia 2025 roku, które wpłynęło do organu w tym samym dniu. Zatem miesięczny termin załatwienia sprawy uległ przedłużeniu o okres 14 dni (od 8 do 22 grudnia 2025 roku), tj. okres obejmujący wymianę korespondencji oraz oczekiwania na zajęcie stanowiska w kwestii mediacji. W tym stanie rzeczy przyjmować za organem należy, że miesięczny termin załatwienia kontrolowanej sprawy upływał z końcem dnia 12 stycznia 2026 roku. Zawiadomienie o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy zostało sporządzone i wysłane do skarżącego w dniu 8 stycznia 2026 roku (str. 77 i str. 80 akt administracyjnych). Niezależnie od powyższego przypomnieć należy, że terminy załatwienia spraw ustanowione w art. 35 § 3 K.p.a. mają charakter terminów maksymalnych. Nie później niż w terminie miesiąca organ administracji publicznej jest obowiązany załatwić sprawę wymagającą postępowania wyjaśniającego, która nie jest jednocześnie sprawą szczególnie skomplikowaną. Zakwalifikowanie danej sprawy jako "sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego", względnie jako "sprawy szczególnie skomplikowanej" należy do organu prowadzącego postępowanie (A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. IX, Warszawa 2026, art. 35). Bark jest podstaw do formułowania oceny, że kontrolowana sprawa nie może być kwalifikowana jako sprawa szczególnie skomplikowana, którą należy załatwić w maksymalnym terminie dwóch miesięcy od daty wpływu wniosku. Cecha "szczególnego skomplikowania sprawy" może wynikać z zawiłości w ustaleniu stanu faktycznego lub stanu prawnego, konieczności dokonywania licznych czynności postępowania dowodowego, gromadzenia rozproszonych danych będących w posiadaniu różnych organów administracji publicznej lub sądów (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. 19, 2024). Przypomnieć zatem należy, że przedmiotem kontrolowanej sprawy jest ustalenie odszkodowania za szkody wynikłe z zajęcia nieruchomości na podstawie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, a także kwestie dotyczące powiększenia odszkodowania za zdarzenia powodujące zmniejszenie wartość nieruchomości. Kontrolowana sprawa należy więc do kategorii spraw administracyjnych o złożonym stanie faktycznym. Ustalenie odszkodowania za wartości poniesionych szkód na skutek czasowego zajęcia nieruchomości oraz zmniejszenie się wartość nieruchomości następuje po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego (art. 130 ust. 2 u.g.n.). Sąd nie ujawnił podstaw do skutecznego zarzucenia organowi bezprawności w postaci przewlekłego prowadzenia postępowania. O przewlekłym prowadzeniu postępowania w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 2 K.p.a. można natomiast mówić tylko wówczas, gdy jeszcze nie upłynął termin do wydania decyzji określony według przepisów wskazanych w art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a., a organ przy dołożeniu należytej staranności mógłby sprawę załatwić przed upływem tych terminów (postanowienie NSA z 4.12.2019 r., II OSK 2317/19, LEX nr 2785840). Przewlekłość w prowadzeniu postępowania wystąpi wówczas, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmowane przez ten organ czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją niezbędną w świetle art. 12 K.p.a. ustanawiającego zasadę szybkości postępowania, względnie mają charakter czynności pozornych, nie istotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy (wyrok NSA z 26.10.2012 r., II OSK 1956/12, LEX nr 1233717). Dowodu na przewlekłe prowadzenie postępowania nie stanowi zawarta w pismach skarżącego krytyka decyzji procesowej organu o potrzebie przeprowadzenia mediacji w kontrolowanej sprawie. Sprawą, której charakter pozwala na przeprowadzenie mediacji jest w szczególności sprawa dotycząca nieruchomości (art. 96a § 1a pkt 5 K.p.a.). Analiza treści pism skarżącego składanych w toku postępowania administracyjnego oraz sądowego dowodzi ponad wszelką wątpliwość, że zawiadomienie o możności przeprowadzenia mediacji było działaniem racjonalnym z punktu widzenia dążenia do wyjaśnienia i rozważenia okoliczności faktycznych i prawnych sprawy oraz dokonania ustaleń dotyczących jej załatwienia w granicach obowiązującego prawa w rozumieniu art. 96a § 3 K.p.a. Całkowicie błędna jest argumentacja, że oznaczenie końcowego terminu załatwienia kontrolowanej sprawy na dzień 29 maja 2026 roku może stanowić dowód przewlekłości w prowadzeniu kontrolowanego postępowania administracyjnego. W treści tego zawiadomienia jednoznacznie wskazano, że termin oznaczony na dzień 29 maja 2026 roku ma charakter maksymalny, a załatwienie sprawy nastąpi przed jego upływem pod warunkiem wcześniejszego zgromadzenia materiału dowodowego. Nieprawdziwe są twierdzenia skargi o braku powiązania nowego terminu załatwienia sprawy z konkretnymi czynnościami procesowymi. Organ wskazał, że odroczenie terminu załatwienia sprawy uzasadnia konieczność pozyskania opinii biegłego. Argumentacja skargi o braku powiązania nowego terminu załatwienia sprawy z konkretnymi czynnościami procesowymi, które mają być wykonane w toku postępowania administracyjnego, nie dowodzi pozorności czynności procesowej. Sąd w całości podziela stanowisko organu zaprezentowane w odpowiedzi na skargę, że po przedłożeniu opinii przez biegłego (łącznie 32 operaty szacunkowe) organ ma obowiązek sprawdzenia operatu szacunkowego, zapewnienia stronom możliwość zapoznania się z tym operatem, pozyskania ewentualnych dodatkowych wyjaśnień rzeczoznawcy majątkowego, a także zawiadomienia stron o możności zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji. Poza granice niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej wykracza oczekiwanie skarżącego, że Sąd dokona oceny treści/prawidłowości czynności postępowania dowodowego podejmowanych przez Starostę w toku kontrolowanego postępowania administracyjnego. Kwestie należytego wyjaśnienia stanu faktycznego kontrolowanej sprawy powinny być roztrząsane w postępowaniu odwoławczym od decyzji organu pierwszej instancji na gruncie kompetencji opisanych w art. 136-138 K.p.a., a następnie na skutek skargi do sądu administracyjnego te kwestie mogą być przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej realizowanej na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i c) P.p.s.a. Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga podlegała oddaleniu.