III SO/Po 2/07
PostanowienieWSA w Poznaniu2007-04-27
Skład orzekający: Sebastian Michalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, posiadający stałe dochody i majątek, wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ wnioskodawca, posiadając stałe dochody i majątek, nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dochody wnioskodawcy i jego żony, po uwzględnieniu udokumentowanych wydatków i szacunkowych kosztów utrzymania, nadal pozwalały na pokrycie kosztów sądowych.Stan faktyczny
Wnioskodawca A. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika, w celu wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą zabezpieczenia majątkowego. Wnioskodawca przedstawił swoje dochody, koszty utrzymania rodziny oraz posiadany majątek. Organ wezwał go do uzupełnienia dokumentacji, w tym zeznań podatkowych i wyciągu z rachunku bankowego.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2007r. przy udziale na posiedzeniu niejawnym wniosku A. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w celu sporządzenia i wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zabezpieczenia majątkowego na poczet należności celno-podatkowych; postanawia odmówić przyznania prawa pomocy /-/ Sebastian Michalski T.M.d
A. P., przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego, wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika w osobie adwokata.
Uzasadniając żądanie podał, że leczy się na kręgosłup i stawy. Jego syn jest alergikiem, co wiąże się z kosztami odczulania oraz kosztami przejazdów do sanatorium. Oświadczył, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną, pełnoletnia córką oraz piętnastoletnim synem. Miesięczne dochody rodziny określił na kwotę 4.790,00zł brutto. Posiada samochód osobowy oraz mieszkanie o powierzchni 47m².
Oświadczenie majątkowe wnioskodawcy okazało się niewystarczające, dlatego został on zobowiązany do przedłożenia zeznań podatkowych za lata 2005-2006, spisu posiadanych rachunków bankowych wraz z wyciągiem za okres ostatnich 3 miesięcy. Nałożono na wnioskodawcę obowiązek określenia i wykazania wysokości miesięcznych kosztów utrzymania rodziny.
Z dostarczonych kserokopii zeznań podatkowych wynika, że wnioskodawca wraz z żoną osiągnął w 2005r. dochód w wysokości 54.461,65zł. Natomiast wspólny dochód małżonków za rok 2006 zamknął się kwotą 56.648,15zł. Ponosili oni także wydatki mieszkaniowe będące podstawą do odliczeń podatkowych na kwotę 1.468,85zł w latach 2003-2004 oraz 8.124,71zł w roku 2005.
A. P. w roku 2006 osiągnęła dochód, z wynagrodzenia za pracę i innych źródeł, na łączną kwotę 5.798,12zł.
Wciąg z rachunku bankowego za miesiąc marzec 2007r. wskazuje, że przez cały okres czasu utrzymywane było saldo dodatnie. Kształtowało się ono na poziomie od około 70,00zł do 1.950,00zł. Wnioskodawca udokumentował miesięczne wydatki za energię elektryczną, mieszkanie i abonament radiowo-telewizyjny na łączna kwotę około 500,00zł.
Stosownie do art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Zgodnie z powołanym przepisem ciężar procesowy wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy. Należy przy tym mieć na uwadze, iż dobrodziejstwo prawa pomocy w zakresie całkowitym jest zawarowane dla osób bezrobotnych, samotnych, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku. Wnioskodawca nie należy do grona takich osób.
Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym zasadnie może być udzielone osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a.).
Dlatego strona ubiegająca się o wsparcie, a przy tym posiadająca stałe dochody oraz majątek (nieruchomości), powinna wykazać, że pomimo ograniczenia wydatków do granic zabezpieczenia kosztów utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny nie jest w stanie wygospodarować środków na koszty sądowe. Przy czym nieuzasadnione jest założenie, że uszczerbek utrzymania koniecznego siebie i rodziny spowodowany obowiązkiem poniesienia kosztów sądowych należy rozważać jedynie w odniesieniu do wysokości miesięcznych dochodów.
Stałe dochody i posiadane nieruchomości umożliwiają wsparcie się kredytem lub pożyczką. Istnieje więc realna możliwość, że ciężar finansowy zostanie rozłożony na dłuższy okres czasu. Tym samym zwrot pozyskanych środków może nastąpić w częściach, które nie będą istotnym uszczerbkiem dla miesięcznych dochodów rodziny.
Wnioskodawca nie wykazał, że jego sytuacja majątkowa uniemożliwia mu poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Jak to wynika z wyciągu bankowego dochód netto tylko wnioskodawcy i jego żony w miesiącu marcu 2007 roku wyniósł 3.087,85zł i sześciokrotnie przewyższył udokumentowane koszty miesięcznego utrzymania.
Niemniej jednak przyjmując, zgodnie z doświadczeniem życiowym, miesięczny koszty wyżywienia oraz środków czystości na poziomie około 1.100,00zł to konieczne koszty utrzymania rodziny skarżącego zamkną się kwotą 1.600,00zł, czyli około 400,00zł w przeliczeniu na osobę.
Natomiast, po uwzględnieniu wynagrodzenia A. P., średni miesięczny dochód w rodzinie wnioskodawcy po przeliczeniu na osobę kształtuje się na poziomie około 1.300,00zł.
Zdolność wnioskodawcy do poniesienia pełnych kosztów postępowania potwierdza także fakt, że niższe dochody za rok 2005 umożliwiły mu wygospodarowanie środków na wydatki uprawniające do odliczeń podatkowych na kwotę wielokrotnie przewyższającą koszty postępowania sądowoadministracyjnego związane z wniesieniem i rozpoznaniem skargi na adresowaną do A. P. decyzję.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak na wstępie.
/-/ Sebastian Michalski
T.M.d
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło