III SO/Po 4/18
PostanowienieWSA w Poznaniu2018-04-17
Skład orzekający: Sebastian Michalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który prowadzi działalność gospodarczą i otrzymuje świadczenia rentowe, a jednocześnie przeciwko niemu toczą się postępowania egzekucyjne, może zostać częściowo zwolniony z kosztów postępowania sądowego?Ratio decidendi
Wnioskodawca, mimo prowadzenia działalności gospodarczej i otrzymywania świadczeń rentowych, może zostać częściowo zwolniony z kosztów postępowania sądowego, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Jednakże, środki finansowe zaangażowane w prowadzenie działalności gospodarczej, które nie są wolne od egzekucji, mogą zostać uszczuplone na pokrycie kosztów sądowych, co uzasadnia oddalenie wniosku w zakresie całkowitego zwolnienia.Stan faktyczny
Wnioskodawca A. M. złożył dziewięć wniosków o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego. Sprawy dotyczyły decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie podatku akcyzowego. Wnioskodawca jest rozwiedziony, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, pobiera rentę i prowadzi działalność gospodarczą. Przeciwko niemu toczą się postępowania egzekucyjne na kwotę około 234.000 zł. Wnioskodawca wskazał błędne dane dotyczące decyzji w jednym z wniosków.Rozstrzygnięcie
Zwolniono A. M. od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w sprawie dotyczącej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] stycznia 2018 roku, nr [...]; znak sprawy [...], a w pozostałym zakresie oddalono wniosek.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 17 kwietnia 2018 roku Sebastian Michalski – starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie dotyczącej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] stycznia 2018 roku, nr [...]; znak sprawy [...] postanawia: 1) zwolnić A. M. od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi, 2) oddalić wniosek w pozostałym zakresie.
A. M., przed wszczęciem postępowania sądowego, w prawem przewidzianej formie, wystąpił do sądu administracyjnego z dziewięcioma wnioskami o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym całkowite zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawca wskazał, że sprawy dotyczą decyzji wydanych przez Dyrektora Izby Skarbowej w dniu [...] stycznia 2018 roku w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym. Wartość przedmiotu zaskarżenia w każdej sprawie została określona na kwotę 38.262 zł.
Analiza treści wniosków o prawo pomocy ujawniła, że we wniosku o przyznanie prawa pomocy zarejestrowanym pod sygn. akt III SO/Po 4/18 oraz we wniosku o przyznanie prawa pomocy zarejestrowanym pod sygn. akt III SO/Po 5/18 wnioskodawca wskazał decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z tej samej daty - [...] stycznia 2018 roku, oznaczoną tym samym znakiem sprawy - [...] oraz tożsamym numerem decyzji: [...]
W dniu 16 kwietnia 2018 roku do tutejszego Sądu wpłynęło dziewięć skarg A. M. na decyzje wydane przez Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] stycznia 2018 roku w przedmiocie podatku akcyzowego.
Porównanie treści wniosków o prawo pomocy z treścią wniesionych skarg oraz przekazanymi aktami podatkowymi jednoznacznie wskazuje, że wnioskodawca we wniosku o przyznanie prawa pomocy zarejestrowanym pod sygn. akt III SO/Po 4/18 błędnie wskazał numer decyzji podatkowej (nr [...] zamiast prawidłowego nr [...]) oraz błędnie wskazał znak sprawy, w której została wydana ta decyzja (znak sprawy [...] zamiast prawidłowego [...]).
W konsekwencji na potrzeby rozpoznania niniejszego wniosku o prawo pomocy przyjmuje się, że dotyczy on sprawy ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] stycznia 2018 roku, nr [...]; znak sprawy [...]
Wpis od skargi to 1.148 zł.
Na podstawie oświadczenia majątkowego oraz dodatkowej dokumentacji ustalono, że wnioskodawca jest rozwiedziony i prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Wnioskodawca pobiera świadczenia rentowe (1.318,84 zł brutto miesięcznie) oraz prowadzi działalność gospodarczą (dochód brutto za 2017 rok wyniósł 35.359,84 zł). Udokumentowany średniomiesięczny dochód miesięczny netto z działalności gospodarczej to 1.683,29 zł. Wnioskodawca nie posiada oszczędności, nieruchomości, ani przedmiotów o wartości przekraczającej 5.000 zł.
Przeciwko wnioskodawcy toczą się postępowania egzekucyjne (należności cywilnoprawne, w tym alimentacyjne i podatkowe). Łączna kwota zaległych należności na marzec 2018 roku wynosi około 234.000 zł. Wnioskodawca udokumentował, że wskutek stosowania środków egzekucyjnych (zajęcie świadczeń rentowych, zajęcie rachunku bankowego) w 2017 roku wyegzekwowano od niego kwotę około 30.000 zł.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny - art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2017, poz. 1369 ze zm.)
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych okazał się częściowo uzasadniony.
Analiza informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazuje, że kwota świadczenia rentowego wolna od egzekucji wynosi 672,43 zł. Stosowanie środków egzekucyjnych do przychodów z prowadzonej działalności gospodarczej skutkuje obciążeniem obejmującym całość generowanego dochodu. Uwzględnić należy, że wnioskodawca zamierza złożyć dziewięć skarg do sądu administracyjnego, które wiążą się z obowiązkiem uiszczenia wpisów od skarg w łącznej wysokości ponad 10.000 zł. Odmowa przyznania prawa pomocy w tym zakresie powodowałaby ograniczenia w realizacji prawa do sądu ponad funkcje ustawowo przypisane kosztom postępowania. Wnioskodawca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego.
Nieuzasadnione jest jednak stanowisko, że wnioskodawca nie jest w stanie uiścić jakichkolwiek kosztów sądowych.
Przychody wnioskodawcy za 2017 rok tylko z prowadzenia działalności gospodarczej wyniosły 1.233.366,47 zł. Jednocześnie na koszty prowadzenia tej działalności wnioskodawca wydatkował kwotę 1.198.006,63 zł. Wskazane wartości określają, wolne od egzekucji, pozostające w dyspozycji wnioskodawcy, środki finansowe przeznaczane na prowadzenie działalności gospodarczej. Środki zaangażowane w prowadzenie działalności gospodarczej mogą zostać uszczuplone na finansowanie udziału w postępowaniu sądowym. Ujemny wynik z działalności gospodarczej nie usprawiedliwia zwolnienia od kosztów sądowych. Z tego względu oddalono żądanie wniosku w zakresie zwolnienia z obowiązku poniesienia opłaty kancelaryjnej, czy też ewentualnego obowiązku uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 w związku z art. 246 §1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło