IV SA/Po 1026/12
WyrokWSA w Poznaniu2012-11-28
Skład orzekający: Jerzy Stankowski, Maciej Dybowski, Izabela Bąk-Marciniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne w sprawie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, uznając żądanie za wycofane na podstawie art. 98 § 2 k.p.a., mimo że postępowanie zostało zawieszone i podjęte z urzędu, a nie na wniosek strony?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nieprawidłowo umorzył postępowanie administracyjne, stosując art. 98 § 2 k.p.a. do sytuacji, gdy postępowanie zostało zawieszone i podjęte z urzędu. Przepis ten dotyczy sytuacji, gdy postępowanie zostało zawieszone na wniosek strony, a żadna ze stron nie zwróciła się o jego podjęcie w ciągu trzech lat. W przypadku podjęcia postępowania z urzędu, organ powinien rozpoznać sprawę merytorycznie, a nie umarzać ją.Stan faktyczny
M. P. złożył wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Postępowanie zostało zawieszone postanowieniem Prezydenta Miasta z powodu braku nowego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Po utrzymaniu w mocy postanowienia o zawieszeniu przez SKO i oddaleniu skargi przez WSA, Prezydent Miasta podjął postępowanie z urzędu, uznając ustąpienie przyczyn zawieszenia, mimo braku dokumentu. Następnie Prezydent umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe. SKO utrzymało w mocy decyzję o umorzeniu, powołując się na art. 98 § 2 k.p.a. i uznając żądanie za wycofane z powodu braku wniosku o podjęcie postępowania w ciągu trzech lat.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędziowie WSA Maciej Dybowski WSA Izabela Bąk-Marciniak (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Andrzejak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2012 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...]
Wnioskiem z dnia [...] listopada 2008r. M. P. domagał się przyznania świadczenia pielęgnacyjnego na rzecz D. P..
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2008r. Prezydent Miasta [...], na podstawie art.97 § 1 pkt 4 k.p.a. zawiesił postępowanie w sprawie, do czasu dostarczenia nowego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Postanowienie to zostało zaskarżone zażaleniem wniesionym przez M. P.. Postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2009r. nr SKO utrzymano w mocy postanowienie organu I instancji. A wyrokiem z dnia 16 czerwca 2009r., sygn.akt IV SA/Po 284/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargi w przedmiotach zawieszenia postępowania i odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego na rzecz D. P..
Następnie postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011r. Prezydent miasta [...] na podstawie art. 97 § 2 k.p.a. podjął postępowanie z urzędu w sprawie ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na rzecz D. P.. W uzasadnieniu organ wskazał, iż choć wnioskodawca nie dostarczył dokumentu – orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, w ocenie organu ustąpiły przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2012r. nr [...] Prezydent Miasta [...], na podstawie art.105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie wszczęte z urzędu w sprawie ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na rzecz D. P.. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż orzeczenie o stopniu niepełnosprawności nie zostało dostarczone , jednakże postępowanie stało się bezprzedmiotowe.
Odwołanie od tej decyzji złożył M. P..
Decyzją z dnia [...] lipca 2012r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ opisał stan faktyczny w sprawie i wskazał, że skoro żadna ze stron postępowania w ciągu trzech lat od daty zawieszenia postępowania nie zwróciła się o jego podjęcie, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane (art.98 § 2 kpa). Do dnia [...] listopada 2011r. M. P. nie wniósł o podjęcie postępowania zawieszonego do dnia [...] listopada 2008r. W związku z tym organ uznał żądanie za wycofane, a postępowanie umorzyć.
Skargę na powyższą decyzję złożył M. P., podnosząc iż nie zgadza się z jej treścią.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się uzasadniona jednakże z innych przyczyn aniżeli w niej podniesione.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2002.153.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję, postanowienie lub inny akt administracyjny wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania kwestionowanego aktu. Sąd orzekając w sprawie, nie kieruje się zasadami słuszności, czy też celowości i nie ocenia kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia z punktu widzenia zasad współżycia społecznego. Przede wszystkim zaś Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, powołaną podstawą prawną, bądź poprawnością przytoczonej w skardze argumentacji (art. 134 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 j.t., dalej - ppsa)).
Na marginesie należy podkreślić, iż błędem było wydanie przez organ I instancji postanowienia o zawieszeniu postępowania. Skoro jednak organ takie postanowienie wydał, a następnie z urzędu postępowanie podjął i jak sam zaznaczył, choć żądany dokument nie został dostarczony jednak odpadły przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania, winien wówczas sprawę merytorycznie rozstrzygnąć, zamiast umarzać postępowanie. Natomiast przepis art.98 § 2 kpa reguluje skutki prawne niezłożenia, w okresie trzech lat od daty doręczenia postanowienia o zawieszeniu postępowania na wniosek strony (nie z urzędu), przez żadną ze stron żądania podjęcia postępowania. W takim przypadku uważa się, iż żądanie wszczęcia postępowania zostało wycofane. Wycofanie żądania następuje tutaj z mocy ustawy i nie wymaga zgody organu administracyjnego wyrażonej w formie decyzji administracyjnej. Nie jest to więc ani pozostawienie sprawy bez rozpoznania (art.64 kpa), ani umorzenie postępowania (art.105 kpa). Brak było zatem podstaw do uznania żądania za wycofane oraz do umarzania postępowania, skoro postępowanie zostało zawieszone i podjęte z urzędu, a nie na wniosek strony.
Mając powyższe na uwadze, organ winien wydać orzeczenie merytoryczne w sprawie, wobec czego Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło