IV SA/Po 1037/13

WyrokWSA w Poznaniu2014-01-30

Skład orzekający: Tomasz Grossmann, Donata Starosta, Anna Jarosz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji sanitarnej prawidłowo określił termin wykonania nakazu dostosowania pomieszczeń podmiotu leczniczego do wymogów sanitarnych, uwzględniając interes społeczny i słuszny interes strony?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że organ administracji sanitarnej przedwcześnie i bez wyczerpującego wyjaśnienia okoliczności faktycznych ustalił termin wykonania nakazu dostosowawczego. Termin ten powinien uwzględniać zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes strony, a organ ma obowiązek dokładnie wyjaśnić stan faktyczny i uzasadnić swoje rozstrzygnięcie. W konsekwencji decyzje organów zostały uchylone z powodu naruszenia przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny nakazał Ośrodkowi Sp. z o.o. zapewnienie bezpośredniego połączenia gabinetów ginekologicznych z pomieszczeniem higieniczno-sanitarnym wyposażonym w bidet do 10 stycznia 2014 r. Spółka odwołała się, prosząc o odroczenie terminu do grudnia 2015 r., wskazując na brak możliwości technicznych i plan przeniesienia działalności do nowej lokalizacji. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy, odrzucając argumenty Spółki. Spółka zaskarżyła decyzję do WSA w Poznaniu.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego oraz decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, oraz zasądził od organu II instancji na rzecz Skarżącego kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann (spr.) Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Anna Jarosz Protokolant st.sekr.sąd. Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi Ośrodka [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie kontroli sanitarnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...], 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, 3. zasądza od Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego na rzecz Skarżącego Ośrodka [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] (dalej w skrócie: "PPIS" lub "organ I instancji), po przeprowadzeniu kontroli sanitarnej w dniu [...] czerwca 2013 r., decyzją z [...] lipca 2013 r., nr [...] – wydaną na podstawie art. 27 ust. 1 i art. 37 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263 z późn. zm.; dalej w skrócie: "u.P.I.S."), art. 104 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267; dalej w skrócie: "k.p.a.") oraz art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. Nr 234, poz. 1570 z późn. zm.; obecnie Dz. U. z 2013 r. poz. 947) – nakazał Ośrodkowi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: "Spółka" lub "Skarżąca") zapewnić bezpośrednie połączenie każdego z dwóch gabinetów badań ginekologicznych z pomieszczeniem higieniczno-sanitarnym wyposażonym dodatkowo w bidet, określając termin wykonania decyzji: do dnia 10 stycznia 2014 r. W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że stwierdzony w toku kontroli brak bezpośredniego połączenia dwóch gabinetów badań ginekologicznych z pomieszczeniem higieniczno-sanitarnym wyposażonym dodatkowo w bidet jest niezgodny z podstawowymi wymogami sanitarno-higienicznymi dla zakładów służby zdrowia, a w szczególności narusza postanowienia określone w ust. 5 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą (Dz. U. z 2012 r. poz. 739; dalej jako: "Rozporządzenie"). W odwołaniu od opisanej decyzji PPIS Spółka zwróciła się z prośbą o odroczenie terminu realizacji tej decyzji do grudnia 2015 r. wskazując na brak technicznych i architektonicznych możliwości przeprowadzenia nakazanych zmian. Wyjaśniła, że w związku ze stwierdzonymi w toku kontroli niezgodnościami, podjęła decyzję o przeniesieniu ośrodka w inne miejsce, spełniające nowe wymogi sanitarno-higieniczne. W chwili obecnej proces inwestycyjny znajduje się na etapie uzyskiwania pozwolenia na budowę, a zmiana adresu prowadzonej działalności leczniczej jest planowana na rok 2015. Równocześnie Spółka podkreśliła, że obecnie w ośrodku znajdują się dwa pomieszczenia sanitarno-higieniczne bezpośrednio obok gabinetów ginekologicznych, które pozwalają na swobodne korzystanie z nich wszystkim pacjentom. Decyzją z [...] sierpnia 2013 r., nr [...], Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny (dalej: "WPWIS" lub "organ II instancji") – wskazując jako podstawę prawną art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 1 pkt 7 u.P.I.S. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję PPIS. W uzasadnieniu organ II Instancji wskazał, że zgodnie z punktem 5 załącznika nr 2 do Rozporządzenia gabinet badań ginekologicznych oraz ambulatoria, w których są udzielane świadczenia zdrowotne w dziedzinie urologii łub o charakterze inwazyjnym, w zakresie dolnego odcinka przewodu pokarmowego, powinny mieć bezpośrednie połączenie z pomieszczeniem higieniczno-sanitarnym wyposażonym dodatkowo w bidet. Pacjentki poradni ginekologicznych, ze względu na intymny charakter badań, powinny mieć do dyspozycji kabinę higieny osobistej połączoną z gabinetem badań ginekologicznych, w której mają możliwość przygotowania się do badania. Dalej WPWIS wyjaśnił, że na podstawie art. 207 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2013 r., poz. 217; dalej w skrócie: "u.d.l.") podmiot wykonujący działalność leczniczą niespełniający wymagań Rozporządzenia – które weszło życie z dniem 01 lipca 2012 r. – miał prawo do dnia 31 grudnia 2012 r. przedstawić organowi prowadzącemu rejestr program dostosowawczy zaopiniowany pozytywnie przez właściwy organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej i dostosować pomieszczenia i urządzenia do wymagań ww. rozporządzenia do dnia 31 grudnia 2016 r. W związku z nieposiadaniem przez Spółkę programu dostosowania oraz brakiem w obecnie obowiązujących przepisach prawnych możliwości odstępstw od wymogów sanitarnych, organy obu instancji nie mogą uznać argumentacji Spółki i wyrazić zgody na lokalizację podmiotu leczniczego w niespełniających wymogów sanitarno-technicznych pomieszczeniach w terminie do 2015 r. W ocenie WPWIS wyznaczony przez PPIS termin realizacji nakazu decyzji jest realny i wystarczający na dostosowanie się do obowiązujących przepisów prawnych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Spółka – z powołaniem się na zarzuty: 1) naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 207 ust. 1 i 2 ustawy o działalności leczniczej poprzez błędną wykładnię i zastosowanie w sprawie, polegającą na przyjęciu, iż brak jest podstaw do ustalenia terminu na przystosowanie pomieszczeń w wymiarze do grudnia 2015 r., w sytuacji, gdy przepis ten zezwala na przystosowanie pomieszczeń do grudnia 2016 r.; 2) naruszenia przepisów prawa procesowego mającego istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. – polegającego na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie polegającej na bezpodstawnym przyjęciu, że z uwagi na fakt, iż Skarżący nie przedstawił organowi prowadzącemu rejestr programu dostosowawczego zaopiniowanego pozytywnie przez właściwy organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie ma możliwości wyrażenia zgody na ustalenie terminu przystosowania pomieszczeń do grudnia 2015 r.; b) art. 9, art. 11 i art. 107 § 2 i 3 k.p.a. – poprzez niepełne i niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji organu I instancji, polegające na nieustosunkowaniu się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do argumentów podnoszonych w odwołaniu dotyczących technicznych i architektonicznych możliwości wykonania decyzji, a skupieniu się jedynie na kwestii nieprzedstawienia programu dostosowawczego, – wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji WPWIS w całości. Nadto wniosła o wstrzymanie wykonania tej decyzji. W obszernej odpowiedzi na skargę organ II Instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji; przede wszystkim zaś podkreślając, że Skarżąca nie skorzystała z prawa przedłożenia w ustawowym terminie programu dostosowawczego, o którym mowa w art. 207 ust. 2 u.d.l. WPWIS wyjaśnił, że opiniując takie programy zwracał uwagę na to, aby proponowane w nich rozwiązania uwzględniały w jak największym stopniu bezpieczeństwo świadczonych usług medycznych, a określone w nich terminy były realne i rozłożone w czasie. Podmiot leczniczy proponujący zbyt odległe, w ocenie organu, terminy realizacji działań był zobowiązywany do wprowadzenia stosownych zmian. W stosunku do wszystkich podmiotów leczniczych podejmowane są działania mające na celu jak najszybsze poprawienie stanu sanitarno-technicznego, a przez to zwiększenie bezpieczeństwa epidemiologicznego i komfortu pacjentów. Wyznaczanie terminu wykonania nakazów powinno być realne i możliwe do wykonania, jednakże w jak najkrótszym czasie. Zasada powyższa jest przyjęta i stosowana wobec wszystkich podmiotów wykonujących działalność leczniczą, u których stwierdzono nieprawidłowości nie ujęte w programie dostosowawczym. Przy tym wyznaczony termin może być w każdym czasie zmieniony na podstawie art. 155 k.p.a. WPWIS podkreślił, że Spółka w momencie wydania decyzji PPIS znajdowała się na etapie wnioskowania o pozwolenie na budowę, celem przeniesienia prowadzonej działalności leczniczej w inne miejsce. Skoro Skarżąca nosi się z zamiarem przeniesienia działalności do nowego obiektu, to wydłużony termin wiąże się z niewykonaniem nakazu w obecnej lokalizacji, a więc z funkcjonowaniem w niedostosowanych pomieszczeniach do czasu aż zostanie wybudowany nowy obiekt. Organ zwrócił uwagę, że nie przedstawiono wystarczających dowodów na to, iż wnioskowany termin – grudzień 2015 r. – byłby terminem realnym i wystarczającym na rozpoczęcie działalności w nowym obiekcie. W ocenie organu termin ten był "zbyt odległy mając na względzie właściwe warunki sanitarno-higieniczne dla pacjentek". Ponadto decyzja Skarżącej o przeniesieniu ośrodka do innych pomieszczeń nie została w żaden sposób udokumentowana; podobnie jak argument o braku technicznych i architektonicznych możliwości wykonania zaskarżonej decyzji PPIS. Na rozprawie w dniu 30 stycznia 2014 r. pełnomocnik WPWIS podtrzymał dotychczasowe stanowisko organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.; dalej w skrócie: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonej decyzji WPWIS Sąd doszedł do przekonania, że skarga jest uzasadniona, gdyż decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawę prawną rozstrzygnięć zapadłych w niniejszej sprawie stanowiły przede wszystkim przepisy ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Ustawa ta, określając zadania i zakres działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej (zwanej też dalej: "Inspekcją"), w art. 1 stanowi, że Państwowa Inspekcja Sanitarna jest powołana do realizacji zadań z zakresu zdrowia publicznego, w szczególności poprzez sprawowanie nadzoru nad warunkami m.in. higieniczno-sanitarnymi, jakie powinien spełniać personel medyczny, sprzęt oraz pomieszczenia, w których są udzielane świadczenia zdrowotne (pkt 7) – w celu ochrony zdrowia ludzkiego przed niekorzystnym wpływem szkodliwości i uciążliwości środowiskowych, zapobiegania powstawaniu chorób, w tym chorób zakaźnych i zawodowych. Wykonywanie zadań określonych w art. 1 u.P.I.S. polega na sprawowaniu zapobiegawczego i bieżącego nadzoru sanitarnego oraz prowadzeniu działalności zapobiegawczej i przeciwepidemicznej w zakresie chorób zakaźnych i innych chorób powodowanych warunkami środowiska, a także na prowadzeniu działalności oświatowo-zdrowotnej (art. 2 u.P.I.S.). W dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego, do zakresu działania Inspekcji należy – w myśl art. 4 ust. 1 pkt 2 u.P.I.S. – kontrola przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne, w szczególności dotyczących: utrzymania należytego stanu higienicznego nieruchomości, zakładów pracy, instytucji, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej, dróg, ulic oraz osobowego i towarowego transportu kolejowego, drogowego, lotniczego i morskiego. W postępowaniu przed organami Inspekcji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 37 ust. 1 u.P.I.S.). W razie stwierdzenia naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych, państwowy inspektor sanitarny nakazuje, drodze decyzji, usunięcie w ustalonym terminie stwierdzonych uchybień (art. 27 ust. 1 u.P.I.S.). Ostatnio cytowany przepis stanowił podstawę prawną decyzji zapadłych w niniejszej sprawie. Jego prawidłowe zastosowanie w każdym przypadku wymaga od organu poczynienia ustaleń w zakresie dwóch elementów: (1) stwierdzenia naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych, którego usunięcie ma być nakazane decyzją; a także (2) określenia terminu, w jakim te uchybienia mogą i powinny zostać usunięte. Kwestia pierwsza – wystąpienie konkretnych uchybień w zakresie wymagań higienicznych lub zdrowotnych – nie budzi w niniejszej sprawie żadnych wątpliwości. W toku kontroli sanitarnej przeprowadzonej w ośrodku Skarżącej w dniu [...] czerwca 2013 r. stwierdzono bowiem brak bezpośredniego połączenia dwóch gabinetów badań ginekologicznych z pomieszczeniem higieniczno-sanitarnym wyposażonym dodatkowo w bidet, co ewidentnie narusza wymóg z punktu 5 załącznika nr 2 do Rozporządzenia, zgodnie z którym gabinet badań ginekologicznych oraz ambulatoria, w których są udzielane świadczenia zdrowotne w dziedzinie urologii lub o charakterze inwazyjnym w zakresie dolnego odcinka przewodu pokarmowego, mają bezpośrednie połączenie z pomieszczeniem higieniczno-sanitarnym wyposażonym dodatkowo w bidet, z tym że w przypadku wykonywania praktyki zawodowej w pomieszczeniu zlokalizowanym w lokalu mieszkalnym dopuszcza się możliwość zapewnienia pomieszczenia higieniczno-sanitarnego niepołączonego bezpośrednio z gabinetem. Wystąpienie takiego uchybienia w działalności ośrodka Skarżącej zostało stwierdzone w protokole kontroli. Ustalenie to, nie będąc na żadnym etapie postępowania kwestionowane przez Skarżącą, stanowi w niniejszej sprawie okoliczność bezsporną i nie nasuwa Sądowi wątpliwości co do zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy. Sporne pozostaje jedynie prawidłowe określenie terminu do usunięcia stwierdzonego naruszenia. W tym zakresie Sąd dopatrzył się istotnych uchybień w działaniu organów obu instancji. W ocenie Sądu organy te co najmniej przedwcześnie – bo bez wyczerpującego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych – oraz posiłkując się błędną wykładnią art. 207 ustawy o działalności leczniczej, uznały, że ustalony w decyzji PPIS termin na wykonanie nałożonego nią nakazu (10 stycznia 2014 r.) jest właściwy i wystarczający dla usunięcia stwierdzonych uchybień. Godzi się zauważyć, że art. 27 ust. 1 u.P.I.S. nie określa terminu, w jakim należy usunąć stwierdzone naruszenia wymagań sanitarnych. Określenie długości tego terminu w każdym konkretnym przypadku ustawodawca pozostawił uznaniu organu administracji. Podejmując rozstrzygnięcie w tej kwestii organ winien więc mieć na względzie ogólną zasadę wysłowioną w art. 7 in fine k.p.a., w myśl której przy załatwianiu sprawy należy uwzględniać interes społeczny i słuszny interes obywateli. Cytowany przepis nie przesądza wzajemnych relacji pomiędzy obu kategoriami interesu, w szczególności nie określa ich hierarchii ani też zasad rozstrzygania ewentualnych kolizji między nimi. Z punktu widzenia struktury i celów postępowania administracyjnego należy jednak przyjąć, że – jak trafnie stwierdza się w doktrynie – interesy te są prawnie równorzędne, co oznacza, iż w procesie wykładni norm proceduralnych organ administracji publicznej nie może kierować się założoną a priori hierarchią interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (A. Wróbel [w:] A. Wróbel, M. Jaśkowska [w:] Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, LEX 2013, uw. 1 do art. 7; tak też C. Martysz, A. Matan [w:] G. Łaszczyca i in., Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, LEX 2010, uw. II.3 do art. 7). Podobnie w orzecznictwie podkreśla się, że "w państwie prawa nie ma miejsca dla mechanicznie i sztywno pojmowanej zasady nadrzędności interesu ogólnego nad interesem indywidualnym. Oznacza to, że w każdym przypadku działający organ ma obowiązek wskazać, o jaki interes ogólny (publiczny) chodzi, i udowodnić, iż on jest na tyle ważny i znaczący, że bezwzględnie wymaga ograniczenia uprawnień indywidualnych obywateli. Zarówno istnienie takiego interesu, jak i jego znaczenie, a także przesłanki powodujące konieczność przedłożenia w konkretnym wypadku interesu publicznego nad indywidualny podlegać muszą zawsze wnikliwej kontroli instancyjnej i sądowej, a już szczególnie wówczas, gdy chodzi o udowodnienie, iż w interesie publicznym leży ograniczenie (lub odjęcie) określonego przez Konstytucję RP prawa własności" (wyrok SN z 18.11.1993 r., III ARN 49/93, OSNCP 1994, nr 9, poz. 181). Innymi słowy "[o]rgan administracji, działający na podstawie przepisów prawa materialnego przewidujących uznaniowy charakter rozstrzygnięcia, jest obowiązany – zgodnie z zasadą z art. 7 k.p.a. – załatwić sprawę w sposób zgodny ze słusznym interesem obywatela, jeśli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny, ani nie przekracza to możliwości organu administracji wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków" (wyrok NSA z 11.06.1981 r., SA 820/81, ONSA 1981, nr 1, poz. 57). Jeśli zaś organ podejmuje niekorzystną dla strony decyzję uznaniową, wówczas z art. 7 k.p.a. wynika dla niego szczególny obowiązek wykazania w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia, dlaczego nie załatwiono sprawy w sposób zgodny ze słusznym interesem obywatela. "Uzasadnienie takiej decyzji nie może być w takich sprawach lakoniczne, oparte na sformułowaniach nie wyjaśniających motywów takiego a nie innego rozstrzygnięcia" (wyrok NSA z 21.04.1994 r., SA/Po 3423/93 – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA"). Powyższe uwagi – w powiązaniu z konstatacją, że wzmiankowany interes "obywatela" to przede wszystkim (choć nie wyłącznie) interes strony postępowania – prowadzą do wniosku, że na gruncie art. 7 k.p.a. możliwe jest przyjęcie domniemania załatwienia sprawy w sposób pozytywny dla strony (por. J. Łętowski, Glosa do wyroku NSA z 11 czerwca 1981 r., SA 820/81, OSPiKA 1982, z. 1–2, poz. 22). Granicą tego domniemania – zakładającego uwzględnienie słusznego interesu strony – jest kolizja tego interesu z interesem społecznym (zob. wyrok NSA z 18.01.1995 r., SA/Wr 1386/94, POP 1996, nr 6, poz. 181). Odnosząc powyższe uwagi ogólne do okoliczności niniejszej sprawy należy zauważyć, że w tej sprawie interes społeczny wyraża się w zapewnieniu dostosowania pomieszczeń i urządzeń ośrodka Spółki, jako podmiotu wykonującego działalność leczniczą w dniu wejścia w życie ustawy o działalności leczniczej, do nowych wymagań, o których mowa w art. 22 ust. 1 u.d.l., szczegółowo określonych w Rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 22 ust. 3 u.d.l.. Z kolei w interesie strony (nie przesądzając w tym miejscu, czy "słusznym") – wyraźnie przez Skarżącą wyartykułowanym w toku postępowania administracyjnego oraz w skardze – leży możliwość odroczenia, do końca 2015 r., wykonania określonych w decyzji organu I instancji działań dostosowawczych, co ma umożliwić Skarżącej w zakreślonym terminie, z jednej strony: przygotowanie i przeniesienie się do nowej lokalizacji, spełniającej wprowadzone Rozporządzeniem wymagania, a z drugiej: kontynuowanie do tego czasu działalności w dotychczasowej lokalizacji i rozmiarze. Skoro, jak to już wyżej wskazano, w postępowaniu administracyjnym interes strony postępowania winien być uwzględniany do granic kolizji z interesem społecznym, to poszukując odpowiedzi na pytanie o możliwość zharmonizowania interesów wchodzących w grę w niniejszej sprawie należy ustalić, gdzie w tej sprawie owa granica przebiega. Innymi słowy, należy określić, do kiedy najpóźniej obowiązek dostosowania wymagań prowadzonej działalności leczniczej do nowych przepisów – motywowany interesem społecznym (a zwłaszcza tą wartością konstytucyjną, jaką stanowi ochrona zdrowia) – może zostać zrealizowany, bez uszczerbku dla tego interesu. W tej mierze trzeba sięgnąć do art. 207 ust. 1 u.d.l., zgodnie z którym podmiot wykonujący działalność leczniczą w dniu wejścia w życie tej ustawy, niespełniający wymagań, o których mowa w art. 22 ust. 1 u.d.l., dostosuje pomieszczenia i urządzenia do tych wymagań do dnia 31 grudnia 2016 r. Sąd w obecnym składzie nie podziela stanowiska organu, że cytowany przepis dotyczy wyłącznie podmiotów, które w wymaganym terminie przedstawiły program dostosowawczy, o którym mowa w art. 207 ust. 2 u.d.l. Już literalne brzmienie art. 207 ust. 1 u.d.l. oraz brak wyraźnego powiązania warunkowego pomiędzy ust. 1 i ust. 2 tego artykułu mogą prowadzić do odmiennego wniosku. W każdym razie, w ocenie Sądu, nawet jeśliby uznać – jak to przyjmuje organ – że z dobrodziejstwa art. 207 ust. 1 u.d.l. mogą bezpośrednio skorzystać wyłącznie te podmioty, które przedstawiły zaopiniowany program dostosowawczy, to takie stanowisko nie wyklucza jeszcze oddziaływania pośredniego tego przepisu na sytuację prawną pozostałych podmiotów leczniczych (które ww. programu, z różnych względów, nie przedłożyły). Teza o istnieniu takiego oddziaływania opiera się na rozumowaniu, że skoro ustawodawca w art. 207 ust. 1 u.d.l. zakreślił taki a nie inny termin na dostosowanie prowadzonej działalności do nowych wymagań (31 grudnia 2016 r.), to tym samym musiał uznać, że prowadzenie w tym okresie działalności leczniczej z wykorzystaniem pomieszczeń i urządzeń niedostosowanych do nowych wymagań, samo w sobie nie będzie naruszać interesu społecznego. W tym ujęciu przepis art. 207 ust. 1 u.d.l., interpretowany w powiązaniu z art. 7 in fine k.p.a., wyznacza maksymalne ramy czasowe, w jakich powinny mieścić się terminy na dostosowanie infrastruktury działalności leczniczej, zakreślane przez organy Inspekcji w poszczególnych sprawach. Konkretna długość takiego terminu – mieszcząc się w granicach zakreślonych w art. 207 ust. 1 u.d.l. – powinna ponadto w każdym przypadku uwzględniać słuszny interes obywateli, w tym zwłaszcza interes podmiotu będącego adresatem nakazu dostosowawczego. Wobec tego, w ocenie Sądu, w granicznych przypadkach organ administracji sanitarnej jest władny ustalić termin na dostosowanie pomieszczeń i urządzeń do nowych wymagań nawet do końca 2016 r., jeżeli tylko będzie przemawiał za tym słuszny interes adresata nakazu. W niniejszej sprawie interes ten – z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. – nie został w sposób należyty przez organy administracji zbadany. W szczególności organy nie wyjaśniły, czy rzeczywiście w przedmiotowym ośrodku Skarżącej brak jest technicznych i architektonicznych możliwości wykonania nakazanych zmian dostosowawczych, a w związku z tym – czy istotnie jedynym sposobem kontynuowania przez Skarżącą prowadzonej działalności medycznej jest zmiana jej lokalizacji i czy faktycznie, jak twierdzi Skarżąca, proces inwestycyjny dotyczący nowej lokalizacji został już rozpoczęty (i ewentualnie na jakim jest etapie); a w konsekwencji – czy realne jest dotrzymanie deklarowanego przez Spółkę terminu zaprzestania działalności w dotychczasowej lokalizacji, do końca 2005 r. Jeżeli tak byłoby w istocie, to, w ocenie Sądu, brak przeszkód prawnych w zakreśleniu terminu do wykonania wydanego nakazu w wymiarze zawnioskowanym w odwołaniu Spółki. Wobec powyższego za nieprawidłowe należy uznać postępowanie organu II instancji, który poprzestał jedynie na stwierdzeniu, że ww. okoliczności Skarżąca w żaden sposób nie udokumentowała. W świetle art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. to na organie administracji publicznej ciąży obowiązek podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, w szczególności zaś obowiązek skompletowania akt sprawy. Jeśli zatem organ administracji nie dawał wiary określonym wyjaśnieniom lub zapewnieniom Skarżącej, winien najpierw wezwać ją o ich wykazanie (udokumentowanie), a dopiero w przypadku całkowitego braku lub niedostatków odpowiedzi na to wezwanie, ewentualnie wywodzić z takiego zachowania strony negatywne dla niej skutki prawne. Zasadne okazały się również zarzuty skargi dotyczące wad uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Obszerna argumentacja przedstawiona przez WPWIS dopiero w odpowiedzi na skargę winna się znaleźć już w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Mając wszystko to na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c, p.p.s.a. uchylił obie wydane w sprawie decyzje (pkt 1 wyroku). Na mocy art. 152 p.p.s.a. określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana (pkt 2 wyroku), co oznacza, iż nie wywołuje ona skutków prawnych, które wynikają z jej rozstrzygnięcia, od chwili wydania wyroku, mimo że nie jest on jeszcze prawomocny (wyrok NSA z 29.07.2004 r., OSK 591/04, ONSAiWSA 2004/2/32). O kosztach postępowania (pkt 3 wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., uwzględniając poniesiony przez Skarżącą koszt wpisu (200 zł). Ponownie rozpoznając sprawę organ administracji uwzględni powyższe uwagi, oceny prawne i wytyczne, a w szczególności uzupełni materiał dowodowy sprawy we wskazanym wyżej zakresie i dopiero na podstawie tak uzupełnionego materiału podejmie właściwe rozstrzygnięcie, należycie je uzasadniając (art. 107 § 3 k.p.a.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło