IV SA/Po 1038/17
WyrokWSA w Poznaniu2018-01-24
Skład orzekający: Grażyna Radzicka, Maciej Busz, Józef Maleszewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo rozpoznało merytorycznie odwołanie wniesione po terminie?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze powinno było stwierdzić niedopuszczalność odwołania z powodu uchybienia terminu, a nie rozpoznać je merytorycznie. Wniesienie odwołania po terminie skutkuje jego bezskutecznością, a decyzja organu pierwszej instancji staje się ostateczna. Sąd uchylił decyzję organu odwoławczego i umorzył postępowanie odwoławcze z uwagi na naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżący wniósł odwołanie od decyzji przyznającej świadczenie wychowawcze po upływie ustawowego terminu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, nie stwierdzając uchybienia terminu. Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie oraz umorzenie postępowania odwoławczego prowadzonego przed tym organem.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędziowie WSA Maciej Busz (spr.) WSA Józef Maleszewski Protokolant ref. staż. Ewa Stawicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie z dnia 20 września 2017 r. nr [...] w przedmiocie przyznania świadczenia wychowawczego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. umarza postępowanie odwoławcze prowadzone przed organem II instancji.
IV SA/Po 1038/17
UZASADNIENIE
Burmistrz Gminy Zagórów decyzją z dnia 26 lipca 2017 r. przyznał [...] (dalej również: "skarżący") świadczenie wychowawcze na dziecko [...]. W decyzji zawarto pouczenie o sposobie i terminie wniesienia odwołania od decyzji. Decyzja została odebrana przez skarżącego w dniu 27 lipca 2017 r.
Skarżący pismem z dnia 21 sierpnia 2017 r. wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie odwołanie od ww. decyzji Burmistrza Gminy Zagórów z dnia 26 lipca 2017 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koninie decyzją z dnia 20 września 2017 r., nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W decyzji zawarto pouczenie o sposobie i terminie wniesienia skargi od decyzji. Decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 25 września 2017r.
Skarżący pismem z dnia 11 października 2017 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na ww. decyzję.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
W niniejszej sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie, jednak z innych powodów niż podniesione w skardze.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem.
Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sad dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną.
Sąd wskazuje, że organ odwoławczy nie zauważył, że odwołanie w niniejszej sprawie zostało wniesione po terminie. Skarżący odebrał decyzję organu I instancji w dniu 27 lipca 2017r. Został pouczony o 14 - dniowym terminie do wniesienia odwołania. Termin ten upłynął z dniem 10 sierpnia 2017r. Skarżący wniósł odwołanie pismem z dnia 21 sierpnia 2017r., czyli z przekroczeniem terminu.
Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej: "k.p.a.") organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. W orzecznictwie wskazuje się, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 21 marca 1997 r., SA/Łd 2990/95,; wyrok NSA z dnia 29 stycznia 1997 r., I SA/Gd 1482/96, Lex nr 29004).
W myśl art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Termin ten jest terminem zawitym, co oznacza, że jego przekroczenie, niezależnie od przyczyn, które to spowodowały, powoduje konieczność stwierdzenia, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu. Stosownie do art. 134 w k.p.a. organ właściwy do rozpatrzenia odwołania bada z urzędu zachowanie terminu do wniesienia tego środka zaskarżenia. Stwierdzenie dopuszczalności odwołania oraz wniesienie go w terminie jest koniecznym warunkiem merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ II instancji. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji organu I instancji w rozumieniu art. 16 § 1 k.p.a.
W związku z powyższym Sąd postanowił uchylić decyzję organu II instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto Sąd postanowił umorzyć postępowanie przed organem odwoławczym na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło