IV SA/Po 1051/05

PostanowienieWSA w Poznaniu2006-12-06

Skład orzekający: Maciej Dybowski, Ewa Makosz-Frymus, Izabela Kucznerowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo organu administracji publicznej odmawiające zwrotu części opłaty za kartę pojazdu, które nie jest decyzją administracyjną, może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Pismo organu administracji publicznej odmawiające zwrotu części opłaty za kartę pojazdu, które nie jest decyzją administracyjną ani postanowieniem, lecz czynnością materialno-techniczną, może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Organ odwoławczy, w sytuacji braku pouczenia strony o możliwości zaskarżenia takiej czynności, powinien rozważyć potraktowanie wniesionego odwołania jako skargi do sądu administracyjnego.
Stan faktyczny
J. Z. zwrócił się do Starosty P. o zwrot zawyżonej opłaty za kartę pojazdu. Starosta odmówił zwrotu, wskazując na przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury określające wysokość opłaty na 500 zł. J. Z. wniósł odwołanie, argumentując, że przepisy rozporządzenia naruszają prawo UE i Konstytucję, a opłata stanowi ukryty podatek. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność odwołania, uznając pismo Starosty za czynność materialno-techniczną, a nie decyzję administracyjną.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Dybowski Sędziowie NSA Ewa Makosz-Frymus (spr.) As.sąd. Izabela Kucznerowicz Protokolant ref. staż. Marta Kmieciak po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 06 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi J. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania uchyla zaskarżone postanowienie /-/I.Kucznerowicz /-/M.Dybowski /-/E.Makosz-Frymus KB/ IV SA/Po 1051/05 U Z A S A D N I E N I E J. Z. pismem z dnia [...]r. zwrócił się do Starosty P. o zwrot zawyżonej opłaty za kartę pojazdu w kwocie [...] zł jaką uiścił w związku z rejestracją samochodu marki Ford Escort . nr rej. [...] Starosta P. pismem z dnia [...]r. poinformował J. Z., że wysokość opłaty za kartę pojazdu, zgodnie z art. 77 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. 2003 r. nr 58 poz. 515 ze zm.), określa w drodze rozporządzenia minister właściwy do spraw transportu. W związku z tym Minister Infrastruktury w dniu 28 lipca 2003 r. wydał rozporządzenie w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. nr 137 poz. 1310). Zgodnie z tym rozporządzeniem opłata za kartę pojazdu wynosi 500 zł i taką opłatę organ rejestrujący jest zobowiązany pobrać przy pierwszej rejestracji. Ponadto Starosta zaznaczył, że brak jest przepisów, które umożliwiałyby pobranie przez organ jakiejkolwiek innej opłaty. W związku z tym Starosta uznał wniosek J. Z. za bezzasadny. J. Z. w związku z negatywnym rozpatrzeniem jego wniosku, wniósł odwołanie, podnosząc, że przepisy rozporządzenia z 2003 r. są podrzędnymi w stosunku do przepisów prawa Unii Europejskiej, które obowiązują od 1 maja 2004 r. Ponadto, zdaniem odwołującego się, Minister Infrastruktury postąpił niezgodnie z zaleceniem ustawy ponieważ "opłata za czynności administracyjne nie może być wyższa niż rzeczywiste koszty druku i dystrybucji karty pojazdu". Minister nie ma prawa do samodzielnego nakładania podatków. W niniejszym przypadku został nałożony ukryty podatek, co narusza art. 217 Konstytucji. J. Z. podał, że skoro rzeczywisty koszt wydania, wydrukowania i dystrybucji karty pojazdu wynosi ok. [...] zł to pozostała kwota [...] zł jest ukrytym podatkiem i domaga się jej zwrotu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania J. Z. od "decyzji" Starostwa Powiatowego w P. nr [...]z dnia [...]r., postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], na podstawie art. 17 pkt 1, art. 134 i art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 ze zm.), stwierdziło niedopuszczalność odwołania. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium wyjaśniło, że wydanie karty pojazdu podlega opłacie pobieranej przez starostę właściwego w sprawach rejestracji, na podstawie art. 77 ust. 3 Prawa o ruchu drogowym oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. nr 137 poz. 1310). Pobranie opłaty jest czynnością materialno – techniczną i nie wymaga wydania decyzji administracyjnej ani na podstawie przepisów kpa, ani ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja Podatkowa (Dz. U. z 2005 r. nr 8 poz. 60 ze zm.). Opłaty związane z wydaniem karty pojazdu są opłatami, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej, ponieważ do ich ustalenia lub określenia nie są uprawnione organy podatkowe. W związku z powyższym kwestionowane przez J. Z. pismo Starostwa P. z dnia [...] r. nr [...] nie ma charakteru decyzji administracyjnej. Zgodnie z art. 127 § 1 kpa odwołanie jest środkiem zaskarżenia przysługującym na decyzję organu I instancji, a jest niedopuszczalne gdy zostało wniesione od stanowiska organu administracji nie będącego decyzją administracyjną. Wnosząc skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego J. Z. przytoczył zarzuty podniesione już w odwołaniu od pisma Starostwa Powiatowego w P. z dnia [...]r. nr [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 77 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. nr 108 poz. 908 ze zm.). właściwy w sprawie rejestracji starosta przy pierwszej rejestracji pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wydaje, za opłatą i po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej, kartę pojazdu dla pojazdu samochodowego. Minister Infrastruktury w § 1 ust. 1 rozporządzenia z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. nr 137 poz. 1310), wydanego na podstawie upoważnienia zawartego w art. 77 ust. 4 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym, określił, że za wydanie karty pojazdu przy pierwszej rejestracji pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej organ rejestrujący pobiera opłatę w wysokości 500 zł. Zatem obowiązek uiszczenia opłaty za kartę pojazdu i wysokość tej opłaty wynikają ściśle z przepisów prawa. Organ rejestrujący jest więc obowiązany, zgodnie z wyżej wymienionymi przepisami, przed wydaniem karty pojazdu, pobrać opłatę w określonej wysokości, nie będąc zobligowanym do wydania jakiegokolwiek aktu konstytutywnego lub deklaratywnego. Skarżący domaga się zwrotu części opłaty za kartę pojazdu twierdząc, że wysokość tej opłaty znacznie przewyższa rzeczywiste koszty druku i dystrybucji tej karty. W odpowiedzi na swoje żądanie skarżący otrzymał pismo Kierownika Referatu d/s Rejestracji Pojazdów Starostwa Powiatowego w P. z dnia [...]r., w którym odmówiono mu zwrotu części uiszczonej opłaty powołując się na stosowne przepisy prawa. Odmowa zwrotu części uiszczonej opłaty za kartę pojazdu podjęta została przez organ administracji publicznej i odnosi się do obowiązku publicznoprawnego. Pismo zawierające stanowisko organu należy więc do zakresu administracji publicznej ponieważ dotyczy ono obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Jednocześnie należy stwierdzić, że pismo Starostwa Powiatowego w P. z dnia [...]r. nie jest decyzją administracyjną, ani postanowieniem w rozumieniu przepisów art. 3 § 2 pkt 1 – 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.). Pismo to spełnia natomiast wszystkie niezbędne przesłanki do uznania tego aktu za czynność materialno – techniczną unormowaną w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na którą przysługuje skarga do sądu administracyjnego z uwzględnieniem treści art. 52 § 3 tej ustawy. O możliwości wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego skarżący nie został pouczony w piśmie z dnia [...]r. Zgodnie z art. 8 i art. 9 kpa organy administracyjne obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do organów Państwa i w związku z tym winny, między innymi, należycie i wyczerpująco informować o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Strony i uczestnicy postępowania nie mogą ponieść szkody z powodu nieznajomości prawa i w związku z tym organy obowiązane są udzielać tym osobom niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Organ odwoławczy, wobec braku pouczenia skarżącego winien był rozważyć kwestię poinformowania strony o możliwości i sposobie zaskarżenia pisma z dnia [...]r., a także wyjaśnić, czy w zaistniałej sytuacji "odwołanie" należy traktować jako skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego i dopiero podjąć stosowne rozstrzygnięcie. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. /-/I.Kucznerowicz /-/M.Dybowski /-/E.Makosz-Frymus Za nieobecnego sędziego Izabelę Kucznerowicz /-/Maciej Dybowski KB/

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło