IV SA/Po 1062/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Tomasz Grossmann po rozpoznaniu w dniu 05 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu R. P. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 08 marca 2015 r., sygn. akt IV SA/Po 1062/15 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi R. P. na decyzję Wojewody (...) z dnia (...) r. (...) w przedmiocie sprzeciwu od zgłoszenia budowy p o s t a n a w i a zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu Pismem z (...) r. R. P. (dalej: "Skarżący" lub "Wnioskodawca") wniósł skargę na decyzję Wojewody Wielkopolskiego (dalej: "Wojewoda") wskazaną w rubrum nin. postanowienia. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł Skarżący na urzędowym formularzu złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku Skarżący wskazał, że prowadzi gospodarstwo domowe z synem, a źródłem ich utrzymania są dochody uzyskiwane w prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości 500-700 zł miesięcznie. Ponadto wskazał, że jego jedynym majątkiem jest nieruchomość rolna o powierzchni 1800 m². Dodatkowo wskazał, że jest zadłużony wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i kontrahentów. Zarządzeniem z (...) r. wezwano Skarżącego w celu doprecyzowania sytuacji majątkowej wskazanej w złożonym formularzu. Wnioskodawca przesłał wyciągi z kont bankowych, kopię zeznania podatkowego za 2014 rok, deklarację VAT -7K za I kwartał 2015 r. zestawienie faktur zakupowych za IV kwartał 2015 r. z których wynika, że w 2014 roku osiągnął dochód w wysokości (...) złotych, a obliczony w złożonych deklaracjach podatek VAT należny wyniósł kolejno: w pierwszym kwartale 2015 roku – 386,00 zł, w czwartym kwartale 2015 roku – (...) złotych. Załączył także decyzję o zadłużeniu w ZUS za okres od stycznia 2014 r. do marca 2015 r. w kwocie (...) zł oraz wezwanie do zapłaty na łączną kwotę 246 zł. Jednocześnie oświadczył, że jest zadłużony w piramidzie finansowej na kwotę 2000 zł oraz u znajomych i matki na kwotę (...) zł. Podkreślił, że prowadzona przez niego działalność gospodarcza została zawieszona w związku, z czym utrzymuje się z otrzymywanego stypendium socjalnego i działalności gospodarczej oraz szuka pracy, jako inżynier technologii drewna i w administracji. Dodał, że posiada pojazd marki (...). Postanowieniem z 08 marca 2016 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu odmówił Wnioskodawcy przyznania wnioskowanej pomocy. W uzasadnieniu powyższego postanowienia referendarz sądowy po przywołaniu okoliczności świadczących o sytuacji osobistej i majątkowej Wnioskodawcy, stwierdził, że w oparciu o przedłożone dokumenty i udzielone informacje nie można jednoznacznie stwierdzić, że Wnioskodawca jest osobą, która zasługiwałaby na przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Uniemożliwiają one bowiem wszechstronne i obiektywne zbadanie jego sytuacji materialnej, oraz są niespójne i wzajemnie sprzeczne. Na opisane postanowienie Skarżący wniósł sprzeciw zarzucając nieuwzględnienie stanu faktycznego, który uniemożliwia jemu pokrycie z własnych środków dochodzenia racji przed sądem, bez uszczerbku na utrzymaniu swoim i dziecka. Podkreślił, że przedstawił w sposób wyczerpujący okoliczności związane ze swoim stanem majątkowym, a które jednoznacznie dowodzą, że prawo pomocy winno zostać jemu przyznane. Nadmienił, że błędnie ustalono, iż prowadzi inwestycje, co uznał dodatkowo za wykraczające poza stan faktyczny twierdzenie. Ponadto zarzucił, wadliwe uznanie, że obowiązek wszelkiego finansowania jego spraw spoczywa na krewnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: W pierwszej kolejności podkreślić należy, że w dniu 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm. – dalej w skrócie p.p.s.a.). Zgodnie ze znowelizowanym przepisem art. 260 § 1 p.p.s.a. rozpatrując sprzeciw od zarządzenia i postanowienia referendarza sądowego, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 p.p.s.a. (w tym od postanowień o odmowie przyznania prawa pomocy – art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.) sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność (art. 260 § 2 p.p.s.a.) Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 p.p.s.a.). Stosownie do art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Z uwagi jednak na konieczność zapewnienia prawa do sądu osobom niemogącym samodzielnie ponieść kosztów postępowania, ustawodawca wprowadził instytucję prawa pomocy. Prawo to może być udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym. W zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym służy osobie, która wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z przepisu tego wynika, że ciężar wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie tego prawa. Przedstawione przez stronę okoliczności pozwalają sądowi dokonać analizy jej sytuacji materialnej a tym samym rozpatrzyć wniosek o przyznanie prawa pomocy. Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, stwierdzić należy, że treść oświadczeń złożonych przez Skarżącego, w dostatecznym stopniu przekonuje Sąd o zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Z przedłożonych dokumentów o stanie majątkowym, finansowym i rodzinnym wynika, że dwuosobowe gospodarstwo domowe, w którym pozostaje Wnioskodawca znajduje się w trudnej sytuacji. Skarżący utrzymuje się z renty socjalnej oraz z prowadzonej działalności gospodarczej, która przyniosła bardzo niskie dochody w latach ubiegłych. Ponadto Skarżący posiada zadłużenie wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za okres za okres 01.2014 -03.2015 w kwocie (...) zł, co wynika z decyzji ZUS z (...) r. Wobec powyższego, Sąd działając na podstawie art. 260 § 1 i § 2 w zw. z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.