IV SA/Po 1064/17

WyrokWSA w Poznaniu2018-06-06

Skład orzekający: Grażyna Radzicka, Józef Maleszewski, Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wykonanie ścian wewnętrznych między stanowiskami postojowymi oraz montaż bram garażowych w hali garażowej, która nie została tak zaprojektowana w pierwotnym pozwoleniu na budowę, stanowi przebudowę wymagającą pozwolenia na budowę, a w przypadku jej braku, czy organ nadzoru budowlanego może nakazać doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego?
Ratio decidendi
Wykonanie ścian wewnętrznych między stanowiskami postojowymi oraz montaż bram garażowych w hali garażowej, która nie została tak zaprojektowana w pierwotnym pozwoleniu na budowę, stanowi przebudowę wymagającą pozwolenia na budowę. Brak takiego pozwolenia uzasadnia zastosowanie przepisów art. 51 P.b., w tym nakazanie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego, z uwagi na naruszenie przepisów przeciwpożarowych poprzez ograniczenie dróg ewakuacyjnych.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał współwłaścicielom hali garażowej rozbiórkę ścian wewnętrznych między stanowiskami postojowymi oraz bram garażowych. Decyzja ta została utrzymana w zmienionej formie przez Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który uznał wykonane prace za przebudowę wymagającą pozwolenia na budowę i naruszającą przepisy przeciwpożarowe. Skarżący kwestionował zasadność nałożonych obowiązków, podnosząc m.in. kwestie związane z umową z deweloperem i brakiem wpływu bram na bezpieczeństwo pożarowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędzia WSA Józef Maleszewski (spr.) Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska Protokolant sekretarz sąd. Ewa Stawicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 06 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego oddala skargę Decyzją z [...] marca 2015 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...], wskazując na art. 51 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm., dalej jako P.b.) nakazał współwłaścicielom hali garażowej - lokalu niemieszkalnego [...]: K. W., R. K., M. P., B. K., P. Ł., S. Ł., M. S., A. K., P. K., J. O., J. O., A. M., M. M., doprowadzenie obiektu budowlanego (budynku mieszkalnego wielorodzinnego zlokalizowanego [...]) do stanu poprzedniego poprzez rozbiórkę ścian wewnętrznych między stanowiskami postojowymi nr 4 i 5, 6 i 7 oraz 8 i 9, a także bram garażowych przed stanowiskami postojowymi nr 1, 5, 6, 7, 8 i 9 w hali garażowej - lokalu niemieszkalnym [...]. Od opisanej decyzji odwołania wnieśli B. K., M. S. oraz S. i P. Ł.. B. K. wskazała między innymi, że wstawiła bramę garażową w istniejący otwór na początku 2000 r. M. S. wskazał, że w momencie zakupu miejsca postojowego, było ono wydzielone ścianką działową. Dostęp do niego był ograniczony bramą garażową. Sylwia i P. Ł. napisali, że bramę wjazdową do ich stanowiska wstawili w 2000 r. Decyzją z [...] lipca 2015 r. nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego, wskazując na art. 138 § 1 pkt 2 oraz art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.; dalej jako K.p.a.), uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł o nakazaniu współwłaścicielom hali garażowej - lokalu niemieszkalnego [...] tj. K. W. - K., R. K., M. P., B. K., P. Ł., S. Ł., M. S., A. K., P. K., J. O., J. O., A. M. i P. M. doprowadzenie obiektu budowlanego (budynku mieszkalnego wielorodzinnego zlokalizowanego [...]) do stanu poprzedniego poprzez rozbiórkę ścian wewnętrznych między stanowiskami postojowymi nr 4 i 5, 6 i 7 oraz 8 i 9, a także bram garażowych przed stanowiskami postojowymi nr 5, 6, 7, 8 i 9 w hali garażowej - lokalu niemieszkalnym [...]. Uzasadniając WWINB napisał, że w dniu 4 kwietnia 2014 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu poznańskiego (dalej jako PINB) przeprowadził kontrolę w sprawie zabudowy miejsc postojowych w przedmiotowej hali garażowej. Ustalono wówczas, iż w budynku znajduje się hala garażowa 9-stanowiskowa. Stanowiska postojowe nr 5, 6, 7, 8, 9 zostały wydzielone za pomocą ścian pomiędzy stanowiskami. Nadto zamontowano przy stanowisku nr [...], należącym do P. K., bramę garażową. Stanowisko nr [...] należy do J. O., nr [...] do B. K., nr [...] do M. P., nr [...] do P. Ł., zaś nr [...] do M. S.. Roboty związane z wyodrębnieniem miejsc postojowych, poprzez postawienie ścian, zostały wykonane przez dewelopera, natomiast bramy garażowe były montowane indywidualnie, po zakupie w latach 1999-2000. Pismem z [...] października 2014 r. M. P. - prezes zarządu [...] Sp. z o.o. wskazała, iż w pozwoleniu na budowę przedmiotowego budynku mieszkalnego wielorodzinnego nie ma żadnej informacji o wykonaniu ścian oddzielających miejsca postojowe w podziemnej hali garażowej. Dokumenty wewnętrznych odbiorów robót budowlanych zawierają informację o malowaniu słupów w otwartych garażach w podziemnej hali garażowej. Brak jest informacji o stawianiu ścianek oddzielających miejsca parkingowe. Następnie pismem z [...] listopada 2014 r. Starosta [...] wyjaśnił, że w rejestrach nie odnaleziono dokumentacji dotyczącej udzielenia pozwolenia na wykonanie robót budowlanych, polegających na wykonaniu ścianek działowych i bram garażowych w przedmiotowej hali garażowej. Przedmiotowy budynek mieszkalny wielorodzinny został rozbudowany (w tym o halę garażową) w oparciu o pozwolenie na budowę z [...] czerwca 1999 r. Uzasadniając swoją decyzję, organ wyższego stopnia napisał, że roboty budowlane wykonane w sprawie trafnie zakwalifikowano jako wykonanie przebudowy. Zgodnie z art. 3 pkt 7a P.b. pod pojęciem przebudowy należy rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których dochodzi do zmiany parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, m.in.: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości czy liczby kondygnacji. Dalej ocenił, że przedmiotowych prac nie można ujmować jako remontu, gdyż ich celem nie było odtworzenie stanu poprzedniego, lecz właśnie wytworzenie nowego stanu w związku z potrzebą odgrodzenia poszczególnych stanowisk postojowych od pozostałej części garażowej budynku. Wykonane roboty zmieniały parametry użytkowe części budynku - warunki użytkowania obiektu w zakresie ochrony przeciwpożarowej (bezpieczeństwa pożarowego) budynku. Przebudowa zalicza się w myśl art. 3 pkt 7 P.b. do robót budowlanych. W myśl art. 28 ust. 1 P.b. roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30 P.b., które określają roboty budowlane nie wymagające pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenia właściwemu organowi. Zdaniem WWINB w świetle powyższych przepisów przebudowa garażu dziewięciostanowiskowego w przedmiotowym budynku mieszkalnym wymagała uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Ponieważ inwestor nie uzyskał takiej decyzji, zastosowanie mają (w przypadku zakończenia robót budowlanych) przepisy art. 51 ust. 7 P.b. stanowiące, iż przepisy art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b P.b. zostały zakończone w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 P.b. Dalej WWINB ocenił, że przedmiotowa hala garażowa nie została zaprojektowana i wykonana w ten sposób, iż miałyby w niej znajdować się trwałe odgrodzenia poszczególnych miejsc postojowych. Przedmiotowa hala nie jest zespołem osobnych pomieszczeń garażowych w znaczeniu fizycznym i technicznym (konstrukcyjnym). Nadto podzielił pogląd PINB, że zasadnicze znaczenie w sprawie mają okoliczności wskazane w piśmie Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w [...] r., który podkreślił, iż nie należy dokonywać oddzieleń stanowisk postojowych w zamkniętych halach garażowych np. przegrodami lub bramami, ze względu na możliwe naruszenie obowiązujących przepisów przeciwpożarowych. Zdaniem organu wyższego stopnia PINB słusznie zauważył, że z art. 4 ust. 1 pkt 1 i 4 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz. U. z 2009 r., nr 178, poz. 1380 z późn. zm., dalej jako ustawa o ochronie przeciwpożarowej) wynika, iż właściciel budynku, obiektu budowlanego lub terenu zobowiązany jest do przestrzegania przeciwpożarowych wymagań techniczno-budowlanych, instalacyjnych i technologicznych oraz do zapewnienia osobom przebywającym w budynku, obiekcie budowlanym lub na terenie, bezpieczeństwo i możliwość ewakuacji. Natomiast w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. z 2010 r., nr 109, poz. 719, dalej jako rozporządzenie w sprawie ochrony przeciwpożarowej) określono, że w obiektach oraz na terenach przyległych do nich zabronione jest wykonywanie czynności, które mogą spowodować pożar, jego rozprzestrzenianie się, utrudnianie prowadzenia działań ratowniczych lub ewakuacji (§ 4 ust. 1), w tym lokalizowanie elementów wystroju wnętrz, instalacji i urządzeń w sposób zmniejszający wymiary drogi ewakuacyjnej, poniżej wartości wymaganym przepisami technicznym - budowlanych (pkt 16) oraz uniemożliwianie lub ograniczenie dostępu do gaśnic i urządzeń przeciwpożarowych lub wejść ewakuacyjnych albo okien dla ekip ratowniczych (pkt 18 lit a i c ). Natomiast w § 15 wskazanego wyżej rozporządzenia przewidziano, że z każdego miejsca w obiekcie, przeznaczonego na pobyt ludzi, zapewnia się odpowiednie warunki ewakuacji, umożliwiające szybkie i bezpieczne opuszczanie strefy zagrożonej lub objętej pożarem, dostosowanie do liczby i stanu sprawności osób przebywających w obiekcie oraz jego funkcji, konstrukcji i wymiarów, a także zastosowanie technicznych środków zabezpieczenia przeciwpożarowego, polegających m.in. na: zapewnieniu dostatecznej liczby, wysokości i szerokości wyjść ewakuacyjnych (pkt 1), zachowaniu dopuszczalnej długości, wysokości i szerokości przejść oraz dojść ewakuacyjnych (pkt 2), zapewnieniu bezpiecznej pożarowo obudowy i wydzieleń dróg ewakuacyjnych oraz pomieszczeń (pkt 3). Ponadto w ust. 2 wskazano, że odpowiednie warunki ewakuacji określają przepisy techniczno-budowlane. WWINB ocenił, że z każdego miejsca budynku mieszkalnego, w tym z hali garażowej, winna być zapewniona możliwość ewakuacji w razie zagrożenia pożarowego. Jak wynika z § 207 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. nr 75, poz. 690 z późn. zm., dalej jako rozporządzenie w sprawie warunków technicznych) budynek i urządzenia z nim związane powinny być zaprojektowane i wykonane w sposób zapewniający w razie pożaru: 1) nośność konstrukcji przez czas wynikający z rozporządzenia, 2) ograniczenie rozprzestrzeniania się ognia i dymu w budynku, 3) ograniczenie rozprzestrzeniania się pożaru na sąsiednie budynki, 4) możliwość ewakuacji ludzi, a także uwzględniający bezpieczeństwo ekip ratowniczych. Natomiast z § 208 ust. 1 ww. rozporządzenia wynika, iż przepisy niniejszego działu określają wymagania dotyczące bezpieczeństwa pożarowego budynków lub ich części, wynikające z ich przeznaczenia i sposobu użytkowania, wysokości lub liczby kondygnacji, a także położenia w stosunku do poziomu terenu oraz do innych obiektów budowlanych. WWINB podzielił pogląd organu I instancji, że zamontowanie bramy garażowej oraz wybudowanie ścian oddzielających poszczególne miejsca postojowe narusza wskazane wyżej przepisy rozporządzenia poprzez ograniczenie dróg ewakuacyjnych w razie pożaru w budynku. Odnosząc się do argumentów odwołań, że przedmiotowe roboty wykonał inny podmiot, niż obecni właściciele miejsc postojowych, organ wyższego stopnia wyjaśnił, że obowiązki należało nałożyć na osoby mające aktualnie tytuły prawne. Nadto wykonanie ścianek działowych pomiędzy poszczególnymi miejscami postojowymi powoduje zakłócenia wentylacji całej hali garażowej. Zamontowanie otwartej bramy garażowej oraz otworów okiennych nie jest wystarczające. WWINB zaznaczył, że decyzja jest wydana na podstawie aktualnie obowiązującego stanu faktycznego i prawnego. Mając na względzie, że brama garażowa przed stanowiskiem nr 1 została zdemontowana, konieczne stało się doprecyzowanie rozstrzygnięcia. W związku z tym WWINB zmienił zaskarżoną decyzję - w tym zakresie. Jak wynika z akt sprawy decyzja organu II instancji została doręczona zmienionemu kręgowi stron postępowania – w miejsce osób fizycznych organ jako strony uznał wspólnoty mieszkaniowe. Dopiero w 2017 r. osobom fizycznym wysłano odpisy decyzji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu M. P. napisał, że w dniu [...] lutego 1999 r. podpisał umowę z deweloperem. Budynek jeszcze nie istniał. Razem z umową dotyczącą sprzedaży lokalu mieszkalnego został podpisany aneks nr [...] dotyczący sprzedaży miejsca parkingowego w hali garażowej znajdującej się pod budynkiem. Aneks zawierał (i nadal zawiera) plan hali garażowej. Początkowo wybrał inne miejsce. Zarówno w pierwszej wersji hali jak i tej, która obecnie jest w umowie, wyraźnie widać bramy garażowe. W dniu podpisywania umowy sprzedaży mieszkania i garażu zwrócił uwagę, że wygodniejsze byłyby drzwi uchylane ku górze w miejsce skrzydłowych i otrzymał zapewnienie, że takie właśnie będą, a skrzydłowe wynikają tylko z faktu, iż tak zostały wrysowane w projekt. Ocenił, że deweloper inną dokumentację przekazał do Starostwa, a inną pokazywał klientom. Dalej napisał, że powoływanie się przez organ wyższego stopnia na stanowisko straży pożarnej jest dziwne, bowiem po zamontowaniu bramy garażowej przez Skarżącego i sąsiada z garażu nr [...], to właśnie strażacy kazali wykonać odprowadzenie wentylacji z garażu skarżącego przez garaż nr [...], gdyż garaż skarżącego nie ma okna. Taką wentylację sąsiad wykonał. Stalowa brama w żaden sposób nie wpływa na powstanie pożaru ani jego rozprzestrzenienie, a wręcz przeciwnie, ogranicza go oraz w żaden sposób nie utrudnia wykonywanie działań ratowniczych lub ewakuacyjnych, gdyż nie zmniejszyła żadnych parametrów wymiarowych dróg ewakuacyjnych. W dodatku garaż skarżącego nie jest żadną drogą ewakuacyjną. To jest pomieszczenie końcowe, a nie przelotowe, do którego tylko skarżący ma prawo dostępu. Dodatkowo WWINB niesłusznie powołuje się na § 15 rozporządzenia, zaliczając garaż skarżącego jak i całą halę garażową do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Definicja tego typu pomieszczeń mówi dokładnie ile godzin te same osoby muszą w nim przebywać, aby dane pomieszczenie zaliczyć do grupy pomieszczeń na pobyt ludzi. Są to 2 godziny. Nikt z właścicieli ani użytkowników garaży nie przebywa w nich taki czas. Skarżący podkreślił, że jego garaż nie jest elementem drogi ewakuacyjnej. Ponadto garaż skarżącego nie jest już pomieszczeniem zamkniętym, gdyż można do niego swobodnie wejść i wyjść przez garaż sąsiedni, pozbawiony bramy garażowej. Nadto bramę można otworzyć od wewnątrz, bez klucza. W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu [...] marca 2018 r. Sąd postanowił wykreślić z listy uczestników postępowania sądowoadministracyjnego Wspólnotę Mieszkaniową [...] i w to miejsce wpisać osoby na które zaskarżoną decyzją nałożono obowiązek doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu poprzedniego: K. W., R. K., B. K., P. Ł., S. Ł., M. S., A. K., P. K., J. O., J. O., A. M. i M. M.. Na rozprawie w dniu 6 czerwca 2018 r. skarżący wnosił i wywodził jak w skardze. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – odpowiednio: ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm., dalej w skrócie: "P.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie (odpowiednio wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy) albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu (czynności). Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję Sąd stwierdził, że jest ona zgodna z prawem. Sąd zaznacza, że skarga została wniesiona w terminie. Zaskarżona decyzja, z [...] lipca 2015 r. została najpierw doręczona zmienionemu kręgowi stron postępowania – w miejsce osób fizycznych Inspektor Nadzoru Budowlanego jako strony uznał poszczególne wspólnoty mieszkaniowe. Dopiero w 2017 r. osobom fizycznym wysłano odpisy decyzji – zdaniem Sądu to właśnie współwłaściciele, jako adresaci decyzji nakładającej obowiązek doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu poprzedniego, są stronami postępowania. W związku z tym Sąd stwierdza, że jak wynika z akt sprawy przesyłka z decyzją do Skarżącego została najpierw wysłana na niewłaściwy adres i po dwukrotnym awizowaniu zwrócona organowi. Wysłanie na prawidłowy adres nastąpiło dopiero w sierpniu 2017 r. Zaskarżona decyzja została doręczona Skarżącemu w dniu [...] września 2017 r. Skarga już [...] października 2017 r. wpłynęła do siedziby organu, zatem została złożona w terminie. Przechodząc do oceny decyzji stwierdzić należy, że podnoszone przez Skarżącego okoliczności związane z zawarciem umowy z [...] Sp. z o.o. nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Wprawdzie załącznik nr 1 do aneksu nr 1 do umowy nr [...] w postaci rzutu hali garażowej zawiera oznaczenia bram przy stanowiskach garażowych, zasadnie jednak organy obu instancji ten fakt pominęły. Dla postępowania prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego istotne znaczenie mogła mieć jedynie dokumentacja zawarta w projekcie budowlanym, który zatwierdzony został decyzją o pozwoleniu na budowę. Nie ulega natomiast możliwości, że rzut hali garażowej w zatwierdzonym projekcie budowlanym (k. 132 akt adm. organu I instancji) nie zawiera oznaczenia bram przy stanowiskach garażowych, podobnie jak rysunek nadesłany przez [...] Sp. z o.o. (k. 161 akt adm. organu I instancji). Dysponując taką dokumentacją, a nadto informacją, że dokumenty odbiorów budowlanych zawierały informację o malowaniu słupów w otwartych garażach w podziemnej hali garażowej organy obu instancji prawidłowo przyjęły, że przedmiotowa hala garażowa nie została zaprojektowana w ten sposób, by miały się w niej znajdować wydzielone ścianami i bramami stanowiska garażowe. Wykonanie tychże ścian i zamontowanie bram zasadnie więc uznane zostało za przebudowę budynku bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę. Zarzut skarżącego, że deweloper postępował nierzetelnie udostępniając nabywcom mieszkań inną dokumentację niż ta, którą złożył wraz z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę, jakkolwiek może okazać się zasadny, nie może mieć jednak znaczenia dla oceny prawidłowości rozstrzygnięć organów nadzoru budowlanego. Znaczenie ma bowiem zgodność wykonanych robót budowlanych z projektem budowlanym, zatwierdzonym decyzją o pozwoleniu na budowę. Organy nadzoru budowlanego podkreśliły, że przedmiotowa hala nie została zaprojektowana i wykonana w ten sposób, iż miałyby w niej znajdować się trwałe odgrodzenia poszczególnych miejsc postojowych, za pomocą ścian. Sąd stwierdza, że podziela argumenty organów obu instancji, przy czym organ wyższego stopnia podzielił argumenty prawne i faktyczne PINB, zmieniając swoją decyzję wyłącznie z uwagi na okoliczność, że brama garażowa przed stanowiskiem nr 1 została już zdemontowana. WWINB postąpił prawidłowo, uwzględniając stan faktyczny aktualny na dzień wydania zaskarżonej decyzji. Wykonane roboty budowlane trafnie zostały zakwalifikowane jako przebudowa. W świetle art. 3 pkt 7a P.b. niewątpliwie doszło do zmiany parametrów użytkowych poprzez odgrodzenie poszczególnych stanowisk postojowych od pozostałej części garażowej. Przebudowa zalicza się w myśl art. 3 pkt 7 P.b. do robót budowlanych. Zgodnie z art. 28 ust. 1 P.b. roboty budowlane można było rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30 P.b., które określają roboty budowlane nie wymagające pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenia. W świetle powyższych przepisów przebudowa przedmiotowego garażu wymagała uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Organy słusznie oceniły, że skoro inwestor nie uzyskał pozwolenia na budowę zastosowanie mają (w przypadku zakończenia robót budowlanych) przepisy art. 51 ust. 7 P.b. stanowiące, iż przepisy art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 P.b. stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b P.b., zostały zakończone w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. Sąd podkreśla, że okoliczność kto dokładnie zrealizował przebudowę garażu ma znaczenie wtórne; Sąd podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, że w świetle art. 52 P.b. podmiot który faktycznie dokonał przebudowy może zostać określony jako adresat decyzji nakładającej obowiązek - co do zasady - tylko wtedy, jeżeli w momencie orzekania przez organy nadzoru budowlanego (nadal) posiada prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane lub jest jej właścicielem. Jeżeli więc inwestor po dokonaniu samowoli budowlanej utracił tytuł prawny umożliwiający wykonanie decyzji rozbiórkowej albo jeżeli dane inwestora samowoli nie mogą zostać ustalone, to zgodnie z ustawową kolejnością określania podmiotów zobowiązanych do usuwania skutków samowoli budowlanych właściwe organy obciążą obowiązkiem aktualnego właściciela nieruchomości – wyrok NSA z 6 grudnia 2017 r., II OSK 714/16 (Lex). W niniejszej sprawie są to współwłaściciele lokalu niemieszkalnego [...]. Dalej Sąd stwierdza, że podziela stanowisko organów administracji, że zasadnicze znaczenie w sprawie mają okoliczności wskazane w piśmie Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej [...] który podkreślił, iż nie należy oddzielać stanowisk postojowych w zamkniętych garażach podziemnych, nawet przegrodami ażurowymi – z uwagi na obowiązujące przepisy przeciwpożarowe (k. 81). Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie przeciwpożarowej właściciel budynku, obiektu budowlanego lub terenu zobowiązany jest do przestrzegania przeciwpożarowych wymagań techniczno-budowlanych, instalacyjnych i technologicznych oraz do zapewnienia osobom przebywającym w budynku, obiekcie budowlanym lub na terenie, bezpieczeństwo i możliwość ewakuacji. Cytowany przepis jest ogólnikowy; obowiązki zostały sprecyzowane w rozporządzeniu w sprawie ochrony przeciwpożarowej. Określono w nim, że w obiektach oraz na terenach przyległych do nich zabronione jest wykonywanie określonych czynności, które mogą spowodować pożar, jego rozprzestrzenianie się, utrudnianie prowadzenia działań ratowniczych lub ewakuacji (§ 4 ust. 1), w tym lokalizowanie elementów wystroju wnętrz, instalacji i urządzeń w sposób zmniejszający wymiary drogi ewakuacyjnej, poniżej wartości wymaganych przepisami techniczno-budowlanymi (§ 4 ust. 1 pkt 16) oraz uniemożliwianie lub ograniczenie dostępu do gaśnic i urządzeń przeciwpożarowych lub wejść ewakuacyjnych albo okien dla ekip ratowniczych (§ 4 ust. 1 pkt 18 lit a i c ). Natomiast w § 15 rozporządzenia w sprawie ochrony przeciwpożarowej zastrzeżono, że z każdego miejsca w obiekcie, przeznaczonego na pobyt ludzi, zapewnia się odpowiednie warunki ewakuacji, umożliwiające szybkie i bezpieczne opuszczanie strefy zagrożonej lub objętej pożarem, dostosowanie do liczby i stanu sprawności osób przebywających w obiekcie oraz jego funkcji, konstrukcji i wymiarów, a także zastosowanie technicznych środków zabezpieczenia przeciwpożarowego, polegających m.in. na: zapewnieniu dostatecznej liczby, wysokości i szerokości wyjść ewakuacyjnych (pkt 1), zachowaniu dopuszczalnej długości, wysokości i szerokości przejść oraz dojść ewakuacyjnych (pkt 2), zapewnieniu bezpiecznej pożarowo obudowy i wydzieleń dróg ewakuacyjnych oraz pomieszczeń (pkt 3). Ponadto w ust. 2 wskazano, że odpowiednie warunki ewakuacji określają przepisy techniczno-budowlane. W konsekwencji Sąd podziela konstatację organów administracji, że z każdego miejsca budynku mieszkalnego, w tym z hali garażowej winna być zapewniona możliwość ewakuacji w razie zagrożenia pożarowego - § 207 i 208 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Zatem zamontowanie bram garażowych oraz wybudowanie ścian oddzielających poszczególne miejsca postojowe narusza ww. przepisy poprzez ograniczenie dróg ewakuacyjnych w razie pożaru w budynku – jak słusznie stwierdziły organy obu instancji. Także pozostałe argumenty podnoszone w skardze są bezzasadne. Jak napisał Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w [...] główną przesłanką braku odgradzania stanowisk postojowych w garażach podziemnych (zamkniętych) jest niedopuszczenie do powstania zagrożenia jakie wynika z faktu, że wygrodzenie poszczególnych stanowisk postojowych (nawet przegrodami ażurowymi) sprzyja gromadzeniu w tych przestrzeniach materiałów palnych, w szczególności zakwalifikowanych jako niebezpieczne pożarowo (k. 81). Pojęcia miejsca przeznaczonego do przebywania ludzi w rozumieniu § 15 rozporządzenia w sprawie ochrony przeciwpożarowej nie można przy tym utożsamiać z pojęciem pomieszczenia przeznaczonego na pobyt ludzi z § 4 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Pomieszczenie to przestrzeń wydzielona przegrodami, miejsce zaś to pewien obszar w przestrzeni bez odniesienia do wydzielenia go w jakikolwiek sposób. Zakres pojęciowy terminu użytego w rozporządzeniu w sprawie ochrony przeciwpożarowej (podobnie zresztą jak we wcześniej obowiązujących rozporządzeniach w tej materii: z 21.04.2006 r. – Dz.U. z 2006 r., poz.563, z 16.06.2003 r. – Dz. U. z 2003 r., poz.1138, z 3.11.1992 r. – Dz. U. z 1992 r., poz. 460) jest więc szerszy. Zauważyć przy tym należy, że istotny dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji jest stan faktyczny, jaki istniał w chwili jej wydawania. Wobec tego nie ma istotnego znaczenia, że sąsiednie miejsce postojowe nie ma już bramy garażowej oraz okoliczność, że otwarcie bramy garażowej Skarżącego "od wewnątrz" jest możliwe bez klucza, skoro brama nadal cały czas pozostaje zamontowana. Także nie ma istotnego znaczenia ta okoliczność, że miejsce postojowe należące do Skarżącego, zamykane na bramę, jest "końcowe" nie zaś "przelotowe".. Odnosząc się do sugestii zawartej w skardze, że inne ścianki działowe jak i bramy zostały zdemontowane, zatem należałoby wziąć pod uwagę aktualny stan faktyczny, Sąd wskazuje, że są to okoliczności nie mogące mieć znaczenia. Kontroli podlega zaskarżona decyzja, nakładająca obowiązki rozebrania ścian działowych między sześcioma stanowiskami postojowymi oraz pięciu bram garażowych – przez współwłaścicieli przedmiotowej hali garażowej. Okoliczność, że inne ścianki działowe jak i bramy zostały już rozebrane nie może spowodować uwzględnienia skargi co do części obowiązków określonych w decyzji. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło