IV SA/Po 1069/16

PostanowienieWSA w Poznaniu2017-10-17

Skład orzekający: starszy referendarz sądowy Damian Mataczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym dochodem jest wynagrodzenie za pracę, przy jednoczesnym obowiązku opłacania alimentów, jest w stanie ponieść pełne koszty postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że sytuacja majątkowa i finansowa skarżącego, uwzględniająca jego jedyny dochód w postaci wynagrodzenia za pracę oraz obowiązek opłacania alimentów, uniemożliwia mu wygospodarowanie środków na koszty sądowe bez uszczerbku dla podstawowych potrzeb życiowych. Prawo pomocy jest przyznawane osobom w trudnej sytuacji materialnej, która ogranicza dostęp do sądu.
Stan faktyczny
Skarżący A. W. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w związku z brakiem możliwości uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Skarżący wskazał na trudną sytuację materialną, bezdomność, niskie dochody z zasiłku chorobowego i wynagrodzenia, a także wysokie zobowiązania alimentacyjne, komornicze i koszty leczenia. Sąd rozpatrywał wniosek po wcześniejszych postępowaniach dotyczących przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: starszy referendarz sądowy Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 17 października 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. W. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2016r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 24 stycznia 2017r., mając na uwadze nie uiszczenie wpisu sądowego odrzucił skargę A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2016r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie. Prowadząc dalej postępowanie Sąd postanowieniem z dnia 7 marca 2017r. odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Na skutek zażalenia skarżącego Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 21 kwietnia 2017r. sygn. akt I OZ 785/17 uchylił w/w postanowienie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po ponownym rozpoznaniu wniosku skarżącego postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2017r. odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Wraz z zażaleniem na powyższe postanowienie A. W. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawca wskazał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe (od rodziców wyprowadził się w 2003r.), nie ma żadnego majątku i od opuszczenia lokalu przy ul. [...] w 2013r. jest osobą bezdomną. Wnioskodawca oświadczył, że utrzymuje się z zasiłku chorobowego ([...] zł.) a od lipca z wynagrodzenia wynoszącego [...] zł., z którego opłaca zobowiązania alimentacyjne ([...] zł.), zobowiązania komornicze (Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny [...] zł., [...] S.A. ok. [...] zł. , P. B. S.A. [...] zł.), koszty leczenia ([...] zł./mc), media, przejazdy ([...] zł./mc) oraz wyżywienie, ubiór i higienę ([...] zł./mc). W załączeniu do wniosku o przyznanie prawa pomocy przesłano zaświadczenie o zarobkach. W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia informacji wnioskodawca poinformował, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie posiada żadnych kont bankowych, lokat ani kart kredytowych. Nie ma również żadnego stałego meldunku. W związku z wykonywaną pracą jako kierowca nie posiada żadnych wydatków związanych z utrzymaniem domu, gdyż tylko sporadycznie pomieszkuje u rodziny i znajomych. Do pisma załączono zaświadczenie o wymeldowaniu z adresu zamieszkania rodziców, zeznanie PIT 37 za 2016r., potwierdzenia wpłat alimentów oraz zawiadomienia o zajęciu wierzytelności. Na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017r. poz. 1369 – dalej P.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części, albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy jest więc szczególną formą pomocy państwa przyznawanej osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej lub ograniczającej dostęp do sądu. Przy czym, chodzi o trudną sytuację materialną danej osoby lub rodziny, ale uwzględniającą także odniesienia obiektywne, tzn. sytuację na rynku pracy, poziom wynagrodzeń i świadczeń z tytułu ubezpieczenia społecznego oraz poziom życia większości rodzin. Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy stwierdzić trzeba, że sytuacja majątkowa i finansowa skarżącego przy uwzględnieniu okoliczności, iż jego jedyny dochód stanowi wynagrodzenie za pracę w wysokości [...] zł., przy obowiązku opłacania alimentów na kwotę [...]zł., pozwala na uznanie, że nie jest on w stanie, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, wygospodarować środków finansowych na opłacenie kosztów sądowych. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło