IV SA/Po 1078/12
PostanowienieWSA w Poznaniu2013-03-26
Skład orzekający: Damian Mataczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej przebywającej w zakładzie karnym, nieposiadającej dochodu ani majątku, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i radcy prawnego?Ratio decidendi
Osobie fizycznej przebywającej w zakładzie karnym, nieposiadającej dochodu ani majątku, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Sąd może przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym np. tylko ustanowienie adwokata, a odmówić ustanowienia radcy prawnego, jeśli uzna, że kompetencje obu grup pełnomocników zapewniają właściwy poziom reprezentacji, a przyznanie prawa pomocy w szerszym zakresie nie jest uzasadnione.Stan faktyczny
Skarżący T.T. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. odmawiającą umorzenia należności wypłaconych z funduszu alimentacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę. Skarżący, przebywający w zakładzie karnym i nieposiadający dochodu ani majątku, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i radcy prawnego.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu i odmówiono ustanowienia radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T.T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] lipca 2012r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności wypłaconych osobie uprawnionej z funduszu alimentacyjnego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu i odmówić ustanowienia radcy prawnego
Wojewódzki Sad Administracyjny w Poznaniu w dniu 7 lutego 2013r. wydał wyrok, w którym oddalił skargę T.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] lipca 2012r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności wypłaconych osobie uprawnionej z funduszu alimentacyjnego. Skarżący wraz z wnioskiem o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia w/w wyroku złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że przebywa obecnie w Zakładzie Karnym i nie ma żadnego majątku ani dochodu.
Na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej P.p.s.a.) stwierdzić należy, że prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Instytucja prawa pomocy jest więc wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar dowodu wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 2 P.p.s.a. spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności. Ponadto należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.
Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, stwierdzić trzeba, że skarżący nie mający żadnego dochodu i przebywający w Zakładzie Karnym, należy do osób znajdujących się w sytuacji materialnej uniemożliwiającej opłacenie pełnomocnika bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Mając na uwadze złożenie przez skarżącego wniosku o ustanowienie adwokata i radcy prawnego zauważyć należy, że kompetencje i przygotowanie zawodowe każdego z tych profesjonalnych pełnomocników zapewniają stronie właściwy poziom reprezentacji. Obie grupy pełnomocników należą również do grona osób uprawnionych do złożenia skargi kasacyjnej (art. 175 §1 P.p.s.a.). Uznając więc spełnienie przez wnioskodawcę przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika, postanowiono przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata i odmówić ustanowienia radcy prawnego.
W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
ja
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło