IV SA/Po 1131/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] września 2011r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie czasowego odebrania zwierząt postanawia odmówić przyznania prawo pomocy B.W. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz żoną a źródłem ich utrzymania są należne im emerytury w łącznej kwocie [...] zł. Uzasadniając powyższy wniosek skarżący wskazał, iż posiada dom zespolony z budynkiem inwentarskim i grunt rolny o pow. [...] ha oraz samochód dostawczy Polonez Truck. Opisując swą sytuację materialną wnioskodawca wskazał, na fakt, iż podtopienia zniszczyły plony i doprowadziły grunty rolne do całkowitej nieużyteczności. Dodatkowo skarżący wyjaśnił, iż uzyskiwany przez niego dochód wykorzystywany jest na utrzymanie domu, opłaty za prąd i wodę oraz zakup leków. Sąd celem doprecyzowania sytuacji majątkowej wnioskodawcy, pismem z dnia 15 listopada 2011r. (odebranym w dniu 17 listopada 2011r. k. 21 akt) wezwał go do wykazania za pomocą kserokopii dokumentów (np. rachunków, faktur za media, w tym gaz, energia elektr., wodę, telefon itp.) jakiego rzędu kwoty obciążają miesięcznie budżet domowy z tytułu stałych opłat związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego; przedłożenia wyciągów i wykazów za okres ostatnich 3 miesięcy ze wszystkich rachunków bankowych posiadanych przez skarżącego i jego żonę oraz dokumentów dotyczących lokat i kont należących do tych osób, nadesłanie kopii zeznań podatkowych podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2009-2010 osób prowadzących wspólne gospodarstwo domowe, przedłożenia kopii przekazów pocztowych emerytury skarżącego i jego żony i wyjaśnienia, czy skarżący korzysta z dzierżawionej nieruchomości rolnej o pow. [...] (w takim przypadku należy określić wysokość dochodu z prowadzonej produkcji rolnej ze wskazaniem jej rodzaju i wielkości) oraz czy skarżący wydzierżawił nieruchomość rolną osobie trzeciej ( w tym przypadku należy określić wysokość dochodu z tytułu dzierżawy). Skarżący nie odpowiedział na powyższe wezwanie. W związku z powyższym stwierdzić należy, iż na podstawie art. 245 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ppsa) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata. Z kolei prawo pomocy z zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 1 i 2 ppsa, zgodnie z którymi przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na względzie fakt, iż prawo pomocy jest formą dotowania strony przez Państwo, poprzez zapewnienie jej bezpłatnego udziału w procesie, uwzględniając nieostre kryteria sformułowane w art. 246 § 1 ppsa - konieczne jest dokładne ustalenie faktycznej kondycji finansowej wnioskodawcy (por. post. NSA z dnia 12 czerwca 2007 r., sygn. akt II FZ 214/07, niepubl.), celem stwierdzenia, czy rzeczywiście potrzebuje on wsparcia ze strony Państwa, bez którego nie mógłby korzystać ze swojego konstytucyjnego prawa do sądu. Uwzględniając wyjątkowy charakter instytucji przyznania prawa pomocy oczywistym jest, że rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy możliwa jest weryfikacja danych przedstawionych przez wnioskodawcę. Stąd też - w przypadku gdy oświadczenia zawarte we wniosku budzą wątpliwości lub okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony oraz jej stanu rodzinnego - stosownie do art. 255 ppsa., Strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Powołany przepis wprost upoważnia do żądania dokumentów lub oświadczeń, pozwalających na zbadanie oświadczeń strony w zakresie jej sytuacji materialnej. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż skarżący nie wyjaśnił w pełni sytuacji finansowej, gdyż wbrew wezwaniu nie przedłożył żadnych z dokumentów objętych pismem z dnia 15 listopada 2011r. Przesłanie tych dokumentów było konieczne w związku z faktem, iż na podstawie informacji przesłanych przez skarżącego nie było możliwym ustalenie rzeczywistej sytuacji wnioskodawcy. Jak wynika bowiem z akt sprawy jaki i z samej skargi, skarżący prowadzący gospodarstwo rolne w okresie poprzedzającym wniesienie skargi sprzedał posiadane świnie, krowy i konie. Brak informacji o uzyskanym dochodzie oraz o bieżącej sytuacji finansowej w tym ponoszonych wydatkach na bieżące utrzymanie uniemożliwia rzetelną ocenę sytuacji finansowej wnioskodawcy. W tym miejscu należy wskazać również, iż brak odpowiedzi na wezwanie Sądu do wyjaśnienia sytuacji finansowej oznacza, że wnioskodawca nie wywiązał się z ciążącego na nim obowiązku, w związku z czym stwierdzić należy, iż nie zachodzi obowiązek uznania przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 ppsa za uprawdopodobnione. W orzecznictwie nie budzi bowiem wątpliwości, że uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku takiego postępowania uzupełniającego należy uznać za przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie (por. post. NSA z dnia 8 listopada 2006 r., sygn. akt II OZ 1112/06, ONSAiWSA 2007, nr 4, poz. 79). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7, art. 245 §1 - §3, art. 246 §1 pkt 1 i 2 ppsa, postanowiono jak w sentencji. ja