IV SA/Po 1172/12
PostanowienieWSA w Poznaniu2013-04-09
Skład orzekający: Referendarz sądowy Damian Mataczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedłożyła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową pomimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Pomimo wezwania, wnioskodawca nie przedłożył wymaganych dokumentów potwierdzających jego sytuację finansową, co uniemożliwiło ocenę jego możliwości płatniczych. Ponadto, skarżący już ustanowił pełnomocnika z wyboru, co czyni wniosek o ustanowienie pełnomocnika przez sąd bezprzedmiotowym.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego po tym, jak Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił jego skargę na uchwałę Rady Gminy dotyczącą wygaśnięcia mandatu Wójta. Wnioskodawca podał, że jego źródłem utrzymania jest emerytura żony i pobierane zasiłki, a także posiada kredyty bankowe. Sąd wezwał go do przedłożenia szeregu dokumentów potwierdzających jego sytuację finansową, dochody, wydatki oraz szczegóły dotyczące kredytów i ewentualnej działalności gospodarczej. Skarżący nie odpowiedział na wezwanie.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na uchwałę Rady Gminy L. z dnia [...] października 2012r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu Wójta Gminy L. postanawia odmówić przyznania prawa pomocy
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 14 lutego 2013r. odrzucił skargę G.S. na uchwałę Rady Gminy L. z dnia [...] października 2012r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu Wójta Gminy L. W terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej G.S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Z informacji zawartych we wniosku wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną, a źródłem ich utrzymania jest emerytura żony wynosząca [...] zł. Skarżący wyjaśnił, że od 1.11.2012r. pobierał zasiłek rehabilitacyjny w wysokości [...] zł. a od 1.12.2012 r. - [...] zł. Skarżący wskazał również na okoliczność, że posiada kredyty bankowe w kwocie [...] zł.
Celem doprecyzowania sytuacji majątkowej wnioskodawcy, pismem z dnia 12 marca 2013r. (odebranym w dniu 15 marca 2013r. – k. 81 akt) wezwano skarżącego do przedłożenia wyciągów z rachunków bankowych posiadanych przez skarżącego i osoby prowadzące wspólne gospodarstwo domowe oraz dokumentów dotyczących lokat, kont i kart kredytowych, nadesłania kopii zeznań podatkowych podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2010 i 2011 (w przypadku złożenia zeznania podatkowego za 2012r. należało przesłać zeznania podatkowe za lata 2011 – 2012) skarżącego i osób prowadzących wspólne gospodarstwo domowe, wykazania za pomocą kserokopii dokumentów (np. rachunków, faktur za media, w tym gaz, energię elektr., wodę, telefon; dokumentów potwierdzających wysokość: podatku, opłat czynszowych, ubezpieczenia itp.) jakiego rzędu kwoty obciążają miesięcznie budżet domowy z tytułu stałych opłat związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego, przedłożenia zestawienia pojazdów mechanicznych użytkowanych w gospodarstwie domowym, określenia tytułu prawnego do nieruchomości wskazanej jako adres zamieszkania i opisanie nieruchomości (powierzchnia), przedłożenia wyjaśnień dotyczących działalności gospodarczej zarejestrowanej pod nazwą Kancelaria Prawna G.S. w tym przedłożenie aktualnego wyciągu z rejestru działalności gospodarczej oraz dokumentacji księgowej za ostatnie 3 miesiące, przedłożenia kopii umów dotyczących kredytów bankowych ujawnionych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wraz z harmonogramem spłat i bieżącym saldem zadłużenia.
Wnioskodawca nie odpowiedział na powyższe wezwanie.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej ppsa) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 ppsa, zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Mając na względzie fakt, iż prawo pomocy jest formą dotowania strony przez Państwo, poprzez zapewnienie jej bezpłatnego udziału w procesie, uwzględniając nieostre kryteria sformułowane w art. 246 § 1 ppsa - konieczne jest dokładne ustalenie faktycznej kondycji finansowej wnioskodawcy (por. post. NSA z dnia 12 czerwca 2007 r., sygn. akt II FZ 214/07, niepubl.), celem stwierdzenia, czy rzeczywiście potrzebuje on wsparcia ze strony Państwa, bez którego nie mógłby korzystać ze swojego konstytucyjnego prawa do sądu. Uwzględniając wyjątkowy charakter instytucji przyznania prawa pomocy oczywistym jest, że rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy możliwa jest weryfikacja danych przedstawionych przez wnioskodawcę. Stąd też - w przypadku gdy oświadczenia zawarte we wniosku budzą wątpliwości lub okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony oraz jej stanu rodzinnego - stosownie do art. 255 ppsa., Strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Powołany przepis wprost upoważnia do żądania dokumentów lub informacji, pozwalających na zbadanie oświadczeń strony w zakresie jej sytuacji materialnej. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż skarżący nie wyjaśnił w pełni sytuacji finansowej, gdyż wbrew wezwaniu nie udzielił żądnych informacji i nie przedłożył dokumentów dotyczących sytuacji finansowej.
Brak odpowiedzi na wezwanie do wyjaśnienia sytuacji finansowej oznacza więc, że wnioskodawca nie wywiązał się z ciążącego na nim obowiązku, w związku z czym stwierdzić należy, iż nie zachodzi obowiązek uznania przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 ppsa za uprawdopodobnione. W orzecznictwie nie budzi bowiem wątpliwości, że uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku takiego postępowania uzupełniającego należy uznać za przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie (por. post. NSA z dnia 8 listopada 2006 r., sygn. akt II OZ 1112/06, ONSAiWSA 2007, nr 4, poz. 79).
Należy również wskazać na okoliczność, iż skarżący wyznaczył pełnomocnika z wyboru w osobie adwokata K.G., który złożył w jego imieniu skargę kasacyjną. Oznacza to, iż bezprzedmiotowym jest postępowanie w zakresie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z wyboru.
Mając powyższe na uwadze, uwzględniając fakt, iż skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie opłacić kosztów postępowania, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7, art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 ppsa, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło