IV SA/Po 127/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Radzicka (spr.) Sędziowie NSA Paweł Miładowski WSA Bożena Popowska Protokolant sekr. sąd. Agata Tyll po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 25 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi M.W. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzająca ją decyzję Starosty z dnia [...] nr [...] 2. określa , że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. /-/ B. Popowska /-/ G. Radzicka /-/ P. Miładowski Starosta P., po wznowieniu postępowania w dniu [...].08.2004 r. i po ponownym rozpoznaniu sprawy – decyzją z dnia [...] nr [...], na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit " b", art. 2 ust. 1 pkt 2 lit c ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z dnia 20 kwietnia 2004 r. (Dz. U. nr 99 poz. 1001 z późn. zm) oraz art. 30 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o oświadczeniach przedemerytalnych oraz art. 104 kpa - uchylił decyzję z dnia [...] nr [...] w sprawie przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia 16 września 2003 r. M.W. i - odmówił mu przyznania do świadczenia przedemerytalnego z dniem 16.09.2003 r. Nadto w rozstrzygnięciu decyzji poinformowano M.W., że nadpłacona kwota świadczenia przedemerytalnego za okres od 16 września 2003 r. do 30.04.2004 r. została rozliczona przez ZUS z należnego M.W. świadczenia rentowego. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że M.W. zarejestrował się w dniu 15 września 2003 r. w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. i od dnia 15 września 2003 r. otrzymał świadczenia emerytalne, które pobierał do 30.04.2004 r. Ponieważ ZUS poinformował Powiatowy Urząd Pracy w P., że M.W. od dnia 24.08.2003 r. nabył prawo do świadczenia rentowego, organ uznał, że w dniu rejestracji wnioskodawca nie spełniał warunków do świadczenia przedemerytalnego. Uznając więc, że wypłacone świadczenie w okresie od 16.09.2003 do 30.04.2004 r. było świadczeniem niezależnym, rozliczono je ze świadczenia rentowego. W odwołaniu od decyzji M.W. zarzucił, że decyzja o przyznaniu świadczenia przedemerytalnego była słuszna bowiem dnia 15.09.2003 r. spełniał wszelkie warunki do przyznania mu przedmiotowego świadczenia. Prawo do świadczenia rentowego z tytułu niezdolności do pracy przyznano mu wyrokiem Sądu powszechnego dopiero 7 kwietnia 2004 r. Nie kwestionując potrącenia świadczenia przedemerytalnego z uzyskanego świadczenia rentowego, odwołujący zakwestionował fakt nie przekazania jego dokumentów do ZUS przez PUP potwierdzających jego potencjalne uprawnienia do świadczenia przedemerytalnego, co ostatecznie spowodowało odmowę przyznania tego świadczenia, po ustaniu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. W wyniku rozpoznania odwołania Wojewoda decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję i podzielił jej argumentację. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżący, powtórzył zarzuty podniesione w odwołaniu i zakwestionował postępowanie Powiatowego Urzędu Pracy w P., które w jego ocenie spowodowało odebranie mu po 40 latach pracy świadczenia przedemerytalnego, zamiast jego zawieszenia na czas pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy. W konkluzji skarżący kwestionował decyzję obu organów. W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Po wznowieniu postępowania, prowadząc postępowanie w celu rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy tożsamej pod względem podmiotowym, przedmiotowym i podstawy prawnej organ nie jest związany ustaleniami stanu faktycznego i prawnego dokonanymi w postępowaniu, w którym zapadła decyzja ostateczna. Dotychczasowe orzecznictwo NSA i poglądy doktryny wskazują jednoznacznie, że w postępowaniu wznowieniowym zastosować należy wszystkie reguły wynikające z zasady praworządności, a zatem organ związany jest przepisami prawnymi obowiązującymi w dniu wydania decyzji podjętej w trybie wznowienia postępowania ( vide wyrok z 28.06.1984 r. I SA 86/84 o NSA 1984 nr 1 poz. 59). W niniejszej sprawie stan faktyczny sprawy jest niesporny jakkolwiek w aktach brak jest prawomocnego wyroku sądu ubezpieczeń przyznającego skarżącemu rentę z tytułu niezdolności do pracy, na który powołują się organy rozstrzygające sprawę. Sam skarżący podaje w tej kwestii dwie różne daty wyroku i nie wskazuje sygnatury sprawy. Należy jednak podkreślić, że powyższe uchybienie w ustaleniu faktycznym byłoby możliwe do naprawienia podczas sądowoadministracyjnej kontroli rozstrzygnięcia, gdyby wyłączenie ten element miał wpływ na istotę sprawy. Podczas kontroli rozstrzygnięć, które zapadły w postępowaniu administracyjnym, Sąd stwierdził jednak uchybienia przepisom prawa materialnego obowiązującego w dacie merytorycznego rozstrzygania przez organy administracji publicznej po wznowieniu postępowania. Winno być bowiem niespornym, że w dacie rozstrzyganie sprawy przez organ I instancji, a więc 2 listopada 2005 r. obowiązywały: 1) ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych ( Dz.U. z 2004 r. nr 120 poz. 1252) 2) ustawa 20 kwietnia 2004 r o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r nr 99 poz. 1001 ze zm). Pierwszy z wymienionych aktów prawnych wszedł z życie w dniu 1 czerwca 2004 r z wyjątkiem art. 2-12, 14, 16, 18, 20, 21, 23, 25 ust 1-4 i 6 oraz art. 26-28, które weszły w życie z dniem 1 sierpnia 2004 r. Jak wynika z treści art. 4 ust 2 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych prawo do świadczenia przedemerytalnego ulega zawieszeniu w przypadku nabycia prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Stąd, przyjmując, że wyrok sądu ubezpieczeń w kwestii przyznania prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy powodowałoby skutek " ex tunc" , mimo że w stanie faktycznym i prawnym na dzień wydania decyzji o przyznaniu świadczenia przedemerytalnego (vide: decyzja z [...][...] skarżący spełniał warunki do przyznania świadczenia Sąd uznał, że organ nie rozważył zupełnie tego elementu, mimo że skarżący już w odwołaniu, nie kwestionując faktu potrącenia uzyskanego świadczenia, ze spłacanej renty z tytułu niezdolności do pracy, wskazywał jedynie na potrzebę rozważenia zawieszenia przyznanego świadczenia. Kolejnym uchybieniem organu I instancji rozstrzygającym sprawę było przeoczenie, że od dnia 1.11.2005 r. wszedł w życie przepis art. 150 d ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy dodany przez art. 1 pkt 76 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. (Dz. U. z 2005 nr 164 poz. 1366) zmieniającej ustawę o promocji zatrudnienia........., który stanowi, że " Prawo do świadczeń przedemerytalnych przyznanych przez powiatowy urząd pracy na podstawie przepisów o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu i ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu na zasadach i w trybie określonym w tych przepisach na wniosek osoby uprawnionej (zainteresowanej) lub z urzędu, jeżeli po dniu przyjęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłaty tych świadczeń zostaną ujawnione okoliczności: 1) określone w art. 145 § 1 oraz art. 156 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego powodujące wznowienie postępowania lub stwierdzenie nieważności decyzji 2) mające wpływ na prawo do świadczenia przedemerytalnego lub jego wysokość, zaistniałe po dniu ustalenia prawa do tego świadczenia." Ust. 3 cytowanego art. 150 d reguluje sposób dochodzenia zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Skoro więc z dniem 1 sierpnia 2004 r Zakład Ubezpieczeń Społecznych przejął zadania związane z przyznawaniem i wypłatą świadczeń przedemerytalnych na mocy art. 23 ust 3 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. z 2004 nr 120 poz. 1252), organ I instancji winien zastosować art. 150 d, tym bardziej, że do rozstrzygania w sprawie doszło już po jego wejściu w życie. Należy wyraźnie podkreślić, że w niniejszej sprawie przedmiotem rozważań winno być potencjalne uprawnienie skarżącego do świadczenia przedemerytalnych i to nabytych na starych zasadach. Nie jest natomiast kwestią sporną fakt, że po wyroku sądu ubezpieczeń i przyznania skarżącemu z datą wsteczną renty z tytułu niezdolności do pracy, nie mógł on otrzymywać świadczeń z dwóch źródeł. W ocenie sądu orzekającego w niniejszej sprawie organ I instancji wadliwie przywołał w rozstrzygnięciu art. 30 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych, gdyż przepis ten reguluje kwestie prawne w sprawach wszczętych i niezakończonych, a także w przypadkach ustalenia prawa po dniu wejścia w życie ustawy- a więc po dniu 1 czerwca 2004 r., a przed przejęciem świadczeń przez ZUS. Tej kwestii organ II instancji w ogóle nie zauważył, a orzekając w dniu [...]., nie dokonał analizy przepisów obowiązujących w sprawie, w kontekście zasad obowiązujących przy rozpoznawaniu sprawy na skutek wznowienia postępowania, o których mówiono na wstępie rozważań Sądu w niniejszym uzasadnieniu. W niniejszej sprawie elementem koniecznym dla istoty sprawy jest również ustalenie , kiedy nastąpiło faktyczne przekazanie świadczeń przez Powiatowy Urząd Pracy w P. do ZUS. Ma to istotne znaczenie w kwestii zastosowania przepisów przejściowych. Jednak i ten fakt nie został przez organy administracji publicznej wyjaśniony w sprawie i z tych powodów wskazano jedynie na potrzebę zastosowania przepisów, które obowiązywały w dacie rozstrzygania sprawy, bez odniesienia się do kwestii szczegółowych, które mogą mieć zastosowanie w przypadku ustalenia odmiennego stanu faktycznego. W powyższych okolicznościach na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 a i c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm) orzeczono jak w sentencji wyroku. /-/ B. Popowska /-/ G. Radzicka /-/ P. Miładowski AT