IV SA/Po 1278/11
PostanowienieWSA w Poznaniu2012-03-27
Skład orzekający: Referendarz sądowy Damian Mataczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedłożyła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową pomimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Brak przedłożenia wymaganych dokumentów potwierdzających sytuację majątkową, pomimo wezwania sądu, uniemożliwił ocenę rzeczywistego stanu finansowego wnioskodawcy i tym samym nie uprawdopodobnił przesłanek do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący M.Z. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. dotyczącą środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, podając, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, nie ma majątku ani dochodu jako osoba bezrobotna. Sąd wezwał skarżącego do przedłożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową i dochodową, jednak skarżący nie odpowiedział na wezwanie.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] października 2011r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia postanawia odmówić przyznania prawo pomocy
M.Z. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] października 2011r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 200 zł. skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i nie ma żadnego majątku. Skarżący podał również, iż jako osoba bezrobotna nie ma żadnego dochodu.
Celem doprecyzowania sytuacji majątkowej pismem z dnia 16 lutego 2012r. (odebranym w dniu 21.02.2012r.) wezwano skarżącego do przedłożenia wyciągów z kont bankowych oraz lokat i kart kredytowych należących do skarżących za okres ostatnich 3 miesięcy, określenia kwoty stałych wydatków miesięcznych (np. prąd, gaz, leki itp.), tytułu prawnego do nieruchomości wskazanej jako adres zamieszkania i przedłożenie oświadczenia o źródłach utrzymania (w tym pomocy udzielanej przez rodzinę), należy również wyjaśnić czy skarżący składał wnioski o przyznanie zasiłków z pomocy społecznej.
M.Z. nie odpowiedział na powyższe wezwanie.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ppsa) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 ppsa, zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Mając na względzie fakt, iż prawo pomocy jest formą dotowania strony przez Państwo, poprzez zapewnienie jej bezpłatnego udziału w procesie, uwzględniając nieostre kryteria sformułowane w art. 246 § 1 ppsa - konieczne jest dokładne ustalenie faktycznej kondycji finansowej wnioskodawcy (por. post. NSA z dnia 12 czerwca 2007 r., sygn. akt II FZ 214/07, niepubl.), celem stwierdzenia, czy rzeczywiście potrzebuje on wsparcia ze strony Państwa, bez którego nie mógłby korzystać ze swojego konstytucyjnego prawa do sądu. Uwzględniając wyjątkowy charakter instytucji przyznania prawa pomocy oczywistym jest, że rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy możliwa jest weryfikacja danych przedstawionych przez wnioskodawcę. Stąd też - w przypadku gdy oświadczenia zawarte we wniosku budzą wątpliwości lub okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony oraz jej stanu rodzinnego - stosownie do art. 255 ppsa., Strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Powołany przepis wprost upoważnia do żądania dokumentów lub oświadczeń, pozwalających na zbadanie oświadczeń strony w zakresie jej sytuacji materialnej. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż skarżący nie wyjaśnił w pełni swej sytuacji finansowej, gdyż wbrew wezwaniu nie przedłożył żadnych dokumentów.
Brak odpowiedzi na wezwanie Sądu przez skarżącego oznacza, że nie zachodzi obowiązek uznania przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 ppsa za uprawdopodobnione. W orzecznictwie nie budzi bowiem wątpliwości, że uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania uzupełniającego należy uznać za przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie (por. post. NSA z dnia 8 listopada 2006 r., sygn. akt II OZ 1112/06, ONSAiWSA 2007, nr 4, poz. 79).
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7, art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 ppsa, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło