IV SA/Po 132/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] grudnia 2011r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia odmówić przyznania prawo pomocy Z.P. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] grudnia 2011r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego kwocie 200 zł. skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w którym wskazał, iż prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną, a źródłem ich utrzymania jest renta chorobowa wnioskodawcy i dochód z gospodarstwa rolnego w łącznej wysokości [...] zł. Skarżący opisując swą sytuację materialną ujawnił posiadanie domu o powierzchni [...] m2 i nieruchomości rolnej o pow. [...] ha + [...] ha. Celem doprecyzowania sytuacji majątkowej wnioskodawcy, pismem z dnia 28 marca 2012r. wezwano skarżącego do przedłożenia wyciągów z kont bankowych oraz lokat i kart kredytowych za okres ostatnich 6 miesięcy, oszacowania dochodu z prowadzonego gospodarstwa rolnego ze wskazaniem rodzaju produkcji rolnej, jego skali (ilości zwierząt, powierzchni upraw w tym na nieruchomościach dzierżawionych). Wskazać należało również czy wnioskodawca korzysta z dopłat do produkcji rolnej (jeżeli tak to należy podać wysokość dofinansowania). Skarżącego wezwano również do przedstawienia dokumentacji finansowej prowadzonego gospodarstwa rolnego za 2011r., wykazania za pomocą kserokopii dokumentów (np. rachunków, faktur za media, w tym gaz, energia elektr., wodę, telefon; dokumentów potwierdzających wysokość: podatku od nieruchomości, opłat czynszowych, ubezpieczenia itp.) jakiego rzędu kwoty obciążają miesięcznie budżet domowy z tytułu stałych opłat związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego i przedłożenia zestawienia pojazdów mechanicznych użytkowanych w gospodarstwie domowym z podaniem marki pojazdu, pojemności silnika i szacunkowej wartości W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący przedłożył kopie decyzji z dnia 13.02.2012r. i z dnia 6.02.2012r. w sprawie wymiaru podatku rolnego na 2012r., faktury za energię elektryczną za okres 22.11.2011-27.01.2012, informacji z KRUS o wysokości składki na ubezpieczenie społeczne rolników, faktury za wodę wraz z upomnieniem, wyciąg z konta bankowego za okres 31.12.2010 – 31.12.2011r. oraz kopię dowodu rejestracyjnego samochodu marki Opel Vectra 1.6 kombi z 1997r. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej ppsa) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 ppsa, zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na względzie fakt, iż prawo pomocy jest formą dotowania strony przez Państwo, poprzez zapewnienie jej bezpłatnego udziału w procesie, uwzględniając nieostre kryteria sformułowane w art. 246 § 1 ppsa - konieczne jest dokładne ustalenie faktycznej kondycji finansowej wnioskodawcy (por. post. NSA z dnia 12 czerwca 2007 r., sygn. akt II FZ 214/07, niepubl.), celem stwierdzenia, czy rzeczywiście potrzebuje on wsparcia ze strony Państwa, bez którego nie mógłby korzystać ze swojego konstytucyjnego prawa do sądu. Uwzględniając wyjątkowy charakter instytucji przyznania prawa pomocy oczywistym jest, że rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy możliwa jest weryfikacja danych przedstawionych przez wnioskodawcę. Stąd też - w przypadku gdy oświadczenia zawarte we wniosku budzą wątpliwości lub okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony oraz jej stanu rodzinnego - stosownie do art. 255 ppsa., Strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Powołany przepis wprost upoważnia do żądania dokumentów lub oświadczeń, pozwalających na zbadanie oświadczeń strony w zakresie jej sytuacji materialnej. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż skarżący nie wyjaśnił w pełni sytuacji finansowej, gdyż wbrew wezwaniu nie przedłożył wyciągów z konta bankowego za okres ostatnich trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Ponadto skarżący nie wyjaśnił czy korzysta z dopłat do produkcji rolnej i nie określił rodzaju prowadzonej produkcji rolnej i jej skali, co uniemożliwia ocenę jego sytuacji finansowej. Brak odpowiedzi na wezwanie do wyjaśnienia sytuacji finansowej, oznacza, że wnioskodawca nie wywiązał się z ciążącego na nim obowiązku, w związku z czym stwierdzić należy, iż nie zachodzi obowiązek uznania przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 ppsa za uprawdopodobnione. W orzecznictwie nie budzi bowiem wątpliwości, że uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku takiego postępowania uzupełniającego należy uznać za przeszkodę wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a tym samym przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie (por. post. NSA z dnia 8 listopada 2006 r., sygn. akt II OZ 1112/06, ONSAiWSA 2007, nr 4, poz. 79). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7, art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 ppsa, postanowiono jak w sentencji. MZ