IV SA/Po 1369/14

PostanowienieWSA w Poznaniu2015-04-14

Skład orzekający: Damian Mataczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym źródłem utrzymania jest emerytura, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, mimo braku szczegółowych dowodów na swoją sytuację finansową?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata może zostać przyznane osobie fizycznej, której jedynym źródłem utrzymania jest emerytura, jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, jednakże w sytuacji, gdy jedynym dochodem jest emerytura, a wnioskodawca przedstawia dowody podstawowych opłat, można uznać, że sytuacja finansowa uzasadnia przyznanie pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący R.P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata po tym, jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. dotyczącą dodatku mieszkaniowego. Wniosek nie zawierał szczegółowych informacji o sytuacji finansowej. Sąd wezwał skarżącego do przedłożenia dokumentów finansowych, na co skarżący odpowiedział, że jego jedynym źródłem utrzymania jest emerytura i przedstawił dowody podstawowych opłat.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2015r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] października 2014r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w dniu 4 marca 2015r. wydał wyrok oddalający skargę R.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] października 2014r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Skarżący po wydaniu wyroku złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, w którym nie wskazano żadnych informacji dotyczących sytuacji finansowej. Celem doprecyzowania sytuacji skarżącego pismem z dnia 25 marca 2015r. (doręczonym w dniu 30 marca 2015r.) wezwano go do przedłożenia wyciągów z kont bankowych oraz lokat i kart kredytowych za okres ostatnich 6 miesięcy, wykazania za pomocą kserokopii dokumentów jakiego rzędu kwoty obciążają miesięcznie budżet domowy z tytułu stałych opłat związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego, przedłożenia kopi zeznania podatkowego za 2014r., wskazania źródeł finansowania własnego utrzymania, podania informacji czy korzysta z form pomocy społecznej (jeżeli tak to należy przesłać kopie decyzji), przedłożenia zestawienia pojazdów mechanicznych użytkowanych w gospodarstwie domowym z podaniem marki pojazdu, pojemności silnika i szacunkowej wartości. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący wyjaśnił, iż nie posiada żadnych kont bankowych ani kart kredytowych a jego jedynym źródłem utrzymania jest emerytura. Do powyższego pisma wnioskodawca załączył dowód wpłaty za wodę ([...] zł.), prąd ([...] zł.) oraz zawiadomienie o wysokości opłat za mieszkanie ([...] zł.). Na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.– dalej P.p.s.a.) stwierdzić należy, że prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy jest więc wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar dowodu wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 2 P.p.s.a. spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności. Ponadto należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy stwierdzić trzeba, że sytuacja finansowa skarżącego, którego jedynym źródłem utrzymania jest emerytura, uzasadnia ocenę, że nie jest on w stanie wygospodarować środków finansowych na wynagrodzenie pełnomocnika z wyboru. Mając powyższe na uwadze zasadnym jest przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło