IV SA/Po 138/04

WyrokWSA w Poznaniu2006-01-25

Skład orzekający: Paweł Miładowski, Maciej Dybowski, Ewa Kręcichwost-Durchowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może wydać nową decyzję, uchylając lub zmieniając decyzję ostateczną, bez podstawy prawnej i bez zgody stron?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie może wydać nowej decyzji, uchylając lub zmieniając decyzję ostateczną, jeśli nie posiada ku temu wyraźnej podstawy prawnej i zgody stron. W przypadku naruszenia tej zasady, zaskarżona decyzja jest wydana z rażącym naruszeniem prawa i podlega stwierdzeniu nieważności.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na A. B. za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez posiadania dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. Organ I instancji nałożył karę 4000 zł. Organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia z powodu naruszenia KPA. Następnie organ II instancji wydał nową decyzję, nakładając karę 3000 zł, mimo że wcześniejsza decyzja stała się ostateczna. A. B. zaskarżył tę decyzję do WSA, domagając się stwierdzenia jej nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] grudnia 2003 r., określił, że decyzja nie podlega wykonaniu i zasądził od Komendanta Wojewódzkiego Policji na rzecz skarżącego zwrot kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie: sędzia WSA Maciej Dybowski sędzia WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, 2. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji na rzecz skarżącego A. B. kwotę 120 /sto dwadzieścia/ złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/M. Dybowski /-/P. Miładowski /-/E. Kręcichwost-Durchowska Komendant Miejski Policji w K. decyzją z dnia [...] lipca 2003r. nr [...], na podstawie art.93 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym ( Dz. U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.- dalej o transporcie drogowym ), nałożył na A. B., karę pieniężną w kwocie 4000 zł, za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez posiadania w pojeździe dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. W odwołaniu od decyzji A. B. podniósł, że wymierzając karę pieniężną organ nie wskazał podstawy prawnej swojego rozstrzygnięcia. Powołał się bowiem jedynie na naruszenie art. 92 ust.1 pkt 6 i art. 87 ust. 1, nie wskazując jednak jakiej ustawy. Ponadto organ nie wyjaśnił, mimo że Skarżący podnosił powyższą okoliczność, czy przewóz samochodem ciężarowo-specjalistycznym jest zwolniony z obowiązku uiszczenia opłaty. Decyzją nr [...] z dnia [...].08.2003 r. Komendant Wojewódzki Policji uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia, z uwagi na naruszenie art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej kpa ). Decyzję organu II instancji Skarżący otrzymał w dniu 4 września 2003r. i jej nie zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W dniu [...] grudnia 2003 r. Komendant Wojewódzki Policji, decyzją nr [...], na podstawie art. 138 §1 pkt 2 i art., 132 § 1 kpa: w pkt 1- decyzję nr [...] z dnia [...] lipca 2003 r. Komendanta Miejskiego Policji w K. uchylił w części podania błędnego przepisu naruszonego czynu, w pkt 2- decyzję nr [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r.Komendanta Policji uchylił w części powołania błędnie podstawy prawnej wydanej decyzji, w pkt 3- na podstawie art. 92 ust 1 ustawy o transporcie drogowym w zw. Z pozycją 1.4.1 załącznika do ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz innych ustaw ( Dz. U. Nr 149, poz. 1452 ), nałożył karę pieniężną w wysokości 3000 zł. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał m.in., że w w/w decyzjach nastąpił błąd w podstawach prawnych decyzji ponadto w czasie dokonywania dalszych czynności ustalających doszło do zmiany przepisów prawa stąd na podstawie wskazanych powyżej przepisów kpa orzeczono jak w decyzji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu A. B. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji nr [...] z uwagi na to, że została podjęta rażącym naruszeniem prawa. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że skarżący ma rację jedynie w kwestii braku wskazania w uzasadnieniu decyzji podstawy prawnej tj. pełnej nazwy ustawy, której przepis został naruszony. Pozostałe argumenty zaś nie mogą być uwzględnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu ustalił i zważył co następuje: Skarga okazała się zasadną. W postępowaniu sądowo-administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności, mająca obecnie umocowanie i określone granice w przepisach art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zgodnie z tą zasadą, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, zawartą w skardze argumentacją - zobowiązany jest natomiast do oceny praworządności zachowań organów administracji w danej sprawie. Granice rozpoznania skargi przez sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów w konkretnej i zaskarżonej sprawie, z drugiej strony przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego. Bezsporne jest i co wynika z dołączonych akt administracyjnych, że decyzja Komendanta Wojewódzki Policji z dnia [...] sierpnia 2003 r., nr [...] została doręczona stronom wraz z pouczeniem o możliwości jej zaskarżenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego, i że strony nie złożyły od tej decyzji skargi do sądu. Dlatego decyzja ta, zgodnie z treścią art. 16 § 1 kpa, stała się decyzją ostateczną tj. taką od której nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji. Tymczasem organ II instancji złamał tę zasadę, rozpoznając ponownie sprawę zakończoną decyzją ostateczną i wydając w tej samej sprawie kolejną decyzję, nr [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. Art. 132 § 1 pkt 2 kpa stanowi, że jeżeli odwołanie od decyzji wniosła jedna strona, a pozostałe strony wyraziły zgodę na uchylenie lub zmianę decyzji zgodnie z żądaniem odwołania, organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jeżeli uzna, że odwołanie zasługuje w całości na uwzględnienie, może wydać nową decyzję, w której uchyli lub zmieni zaskarżoną decyzję. Przepis ten określa granice samokontroli organu I instancji, wprowadzając wyjątek od zasady związania tego organu własna decyzją nie ostateczną. Jak z powyższego wynika, przepis ten nie mógł być podstawą decyzji nr [...] wydanej przez Komendanta Policji. Przepis ten nie ma bowiem odpowiedniego zastosowania do postępowania przed organami odwoławczymi. Wskazać także należy, że w decyzji z dnia [...] grudnia 2003 r., organ II instancji, uchylił wcześniejsze decyzje obu instancji, mimo, że nie otrzymał zgody stron i nie uznał odwołania A. B. z dnia 10 lipca 2003 r. za zasadne w całości. Uwzględniając powyższe uwagi i formułując konkluzję co do zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, Sąd uznał, że decyzja organu II instancji została wydana bez podstawy prawnej. Dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej upsa ) w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) Sąd stwierdził jej nieważność. Orzeczenie o kosztach postępowania jest uzasadnione treścią art. 200 upsa. Na podstawie art. 152 upsa określono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu bowiem nałożyła ona na skarżącego karę pieniężną w wysokości 3000 zł. /-/M. Dybowski /-/P. Miładowski /-/E. Kręcichwost-Durchowska MK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło