IV SA/Po 159/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] sp. z o.o. w B o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] grudnia 2010r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany ostatecznej decyzji na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych postanawia odmówić przyznania prawa pomocy [...] sp. z o.o. w B wniosło skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] grudnia 2010r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany ostatecznej decyzji na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Skarżąca złożyła również wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w uzasadnieniu którego wskazano, na stratę z działalności zgodnie z bilansem. Z formularza wynika, że kapitał zakładowy spółki wynosi [...] zł, wartość środków trwałych [...] zł., zaś w ostatnim roku obrotowym spółka poniosła stratę w wysokości [...] zł. We wniosku wskazano również, iż stan konta bankowego prowadzonego w [...] S.A. na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosił [...] zł. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej ppsa) przyznanie osobie prawnej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym m. in. zwolnienie od kosztów sądowych (art. 245 § 3 ppsa) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na pokrycie pełnych kosztów postępowania. Osoba prawna, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, powinna zatem udowodnić istnienie wspomnianego faktu. Innymi słowy, na skutek wskazanych przez nią dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie ma dostatecznych środków na pokrycie pełnych kosztów postępowania. Instytucja prawa pomocy jest jednak wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 ppsa, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar dowodu wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 2 ppsa spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności. Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, stwierdzić trzeba, że z analizy sytuacji finansowej skarżącej nie wynika, że konieczność poniesienia wydatków związanych zarówno z niniejszym postępowaniem, jak i z innymi postępowaniami sądowoadministracyjnymi wywołanymi skargami na decyzje organów administracji celnej, doprowadzi do utraty przez nią płynności finansowej. Spółka posiada bowiem kapitał zakładowy w wysokości [...] zł, oraz zgromadziła środki trwałe o wartości [...] zł. Fakt osiągnięcia starty za ostatni rok obrotowy w kwocie [...] zł. nie przesądza również o braku możliwości opłacenia kosztów sądowych. Kwota środków pieniężnych zgromadzonych na koncie bankowym na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku przekracza bowiem zarówno kwotę straty za ubiegły rok obrotowy jak i wielokrotnie przekracza wysokość wpisu wynoszącego w niniejszej sprawie 200 zł. – zob. §2 ust pkt 5 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczególnych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193). Przyznanie prawa pomocy podmiotowi w tej sytuacji uznać należy więc za sprzeczne z zasadami słuszności (zob. postanowienie NSA z dnia 18 kwietnia 2007 r., sygn. akt I FZ 128/07). Należy mieć bowiem na względzie, że celem instytucji prawa pomocy jest zagwarantowanie dostępu do sądu osobom (zarówno fizycznym jak i prawnym oraz innym jednostkom organizacyjnym), których nadzwyczaj trudna sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 246 §2 pkt 2 ppsa, postanowiono więc jak w sentencji. MZ