IV SA/Po 159/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Grażyna Radzicka po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. sp. z o.o. w B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. sp. z o.o. w B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany ostatecznej decyzji na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych postanawia oddalić wniosek Postanowieniem z dnia 15 lutego 2011 r., sygn. IV SA/Po 159/11 wydanym przez referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu odmówiono M. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w B. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując, że kwota środków pieniężnych zgromadzonych na koncie bankowym wnioskodawcy na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku przekracza zarówno kwotę straty za ubiegły rok obrotowy, jak i wielokrotnie przekracza wysokość wpisu sądowego. Postanowienie referendarza sądowego doręczono pełnomocnikowi skarżącej spółki skutecznie w dniu 23 lutego 2011 r. (k. 30). W zakreślonym ustawą terminie, sprzeciw od tego postanowienia wniosła M. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w B.. Wskazując na wadliwość orzeczenia referendarza sądowego skarżąca spółka podniosła, że postanowienie to oparte zostało wyłącznie na analizie wysokości kapitału zakładowego, środków trwałych oraz środków zgromadzonych na rachunku bankowym wnioskodawcy. Referendarz sądowy - jak podniesiono - nie wziął pod uwagę istniejących zobowiązań spółki, a dokonał jedynie wybiórczej oceny przedłożonego materiału dowodowego. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej jako: p.p.s.a.), postanowienie przeciwko, któremu wniesiono sprzeciw, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd, na posiedzeniu niejawnym. Sąd rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, nie jest związany ustaleniami dokonanymi przez referendarza sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 245 § 3 p.p.s.a. - prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Z kolei art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. stanowi, iż osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, jeżeli ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Podkreślenia wymaga, że wskazane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a., dlatego też to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż jego trudna sytuacja materialna uzasadnia wyjątkowe traktowanie. Biorąc pod uwagę całokształt stanu faktycznego sprawy oraz obowiązujący stan normatywny Sąd uznał, iż skarżąca spółka nie wykazała, iż spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy. Analiza akt sprawy i przedłożonej dokumentacji (bilans sporządzony na dzień 31.12.2009 r., rachunek zysków i strat za okres od 01.01.2009 r. do 31.12.2009 r. – k. 11-13) nie pozwala, bowiem na stwierdzenie, aby skarżąca wykazała, iż posiadane przez nią aktywa finansowe nie wystarczają na pokrycie kosztów postępowania sądowego, a po uiszczeniu określonej kwoty tytułem kosztów sądowych nie będzie w stanie utrzymać płynności finansowej. Za zasadnością wniosku skarżącej nie przemawia w szczególności wykazanie straty za 2009r. Strata z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej nie oznacza bowiem, iż podmiot traci płynność finansową i nie jest w stanie regulować własnych, wymagalnych zobowiązań. Podkreślenia wymaga, że wykazywana przez wnioskodawcę strata w zakresie prowadzonej działalności jest jedynie wynikiem bilansowym nadwyżek kosztów nad przychodami. Nie oznacza ona natomiast braku środków finansowych, a co za tym idzie, sama tylko ta okoliczność nie warunkuje potrzeby udzielenia pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych czy przyznania pełnomocnika. Zauważyć należy ponadto, że z akt sprawy nie wynika, aby skarżąca z uwagi na swoją sytuację finansową zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej bądź złożyła wniosek o ogłoszenie upadłości spółki. Oznacza to zatem, iż skarżąca nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym, co wiązać się musi z koniecznością regulowania zobowiązań natury publicznoprawnej jak i prywatnoprawnej. Tymczasem, nie może budzić wątpliwości, że własne zobowiązania wnioskodawcy nie stanowią usprawiedliwionego powodu do traktowania ich jako niezbędnych i korzystających z pierwszeństwa przed należnościami organów państwa, w tym przed wpisem sądowym. Sąd wskazuje nadto, że za zasadnością złożonego wniosku nie przemawia wartość środków trwałych oraz stan sald na rachunku bankowym spółki, jeśli zestawić go z wysokością obciążeń finansowych, jakie skarżąca musi ponieść w konkretnym postępowaniu, tj. wpis stały wynoszący w tego rodzaju sprawach 200 zł. (§2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). Wzięto przy tym pod uwagę całość kosztów związanych z tym, iż spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu 14 skarg na decyzje Dyrektora Izby Celnej w P. – a co za tym idzie łączna suma należnych wpisów wynosi 2800 zł. (stan na 7 marca 2011 r.). Nadesłany do akt sprawy materiał dowodzi, że skarżąca jako spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, posiada kapitał zakładowy w wysokości 1.000.000 zł oraz środki trwałe o wartości 5.465.522,64 zł (na dzień 31 grudnia 2009 r.). Na koniec 2010 r. posiadała środki pieniężne w kasie i na rachunku bankowym w łącznej kwocie 391.834,80 zł, saldo jej rachunku na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosiło 260.328,63 zł. Ponadto w 2009 r. skarżąca uzyskała przychód w wysokości 2.671.731 zł, który znacznie przewyższa wysokość kosztów postępowania w niniejszej sprawie. Zatem uznać należało, iż wnioskodawca w toku prowadzonego postępowania nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. W tym stanie Sąd, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 260 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. MZ