IV SA/Po 209/15
PostanowienieWSA w Poznaniu2015-04-14
Skład orzekający: Damian Mataczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który utrzymuje się z matką z emerytury w kwocie [...] zł, posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2 i zadłużenie w kwocie [...] zł, a sam jest zarejestrowany jako bezrobotny bez prawa do zasiłku, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego?Ratio decidendi
Wnioskodawca, który utrzymuje się z matką z emerytury w kwocie [...] zł, posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2 i zadłużenie w kwocie [...] zł, a sam jest zarejestrowany jako bezrobotny bez prawa do zasiłku, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Sąd uznał, że sytuacja materialna wnioskodawcy uniemożliwia mu opłacenie pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i matki.Stan faktyczny
Wnioskodawca K.Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Wskazał, że utrzymuje się z matką z emerytury w kwocie [...] zł, posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2 i zadłużenie w kwocie [...] zł, a sam jest zarejestrowany jako bezrobotny bez prawa do zasiłku. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. odmawiającą umorzenia należności wypłaconych z funduszu alimentacyjnego.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w Poznaniu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2015r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K.Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] lutego 2015r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności wypłaconych osobie uprawnionej z funduszu alimentacyjnego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w Poznaniu
K.Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z matką a źródłem ich utrzymania jest emerytura matki w kwocie [...] zł. Z uzasadnienia wniosku wynika, iż skarżący posiada mieszkanie o pow. [...] m2 i zadłużenie w kwocie [...] zł. W załączeniu skarżący przesłał potwierdzenie wypłaty emerytury, dowody wpłaty opłat za mieszkanie i dokumentację medyczną matki oraz zaświadczenie z dnia 28.01.2014r. o zarejestrowaniu w PUP jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku.
W związku z powyższym stwierdzić należy, że na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej ppsa) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 ppsa, zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Instytucja prawa pomocy jest jednak wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 ppsa, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar dowodu wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 2 ppsa spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności.
Ponadto należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.
Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, uwzględniając fakt, że skarżący utrzymuje się matką z kwoty wynoszącej [...] zł., stwierdzić należy, że K.Z. zalicza się do osób znajdujących się w sytuacji materialnej uniemożliwiającej opłacenie pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie.
Wobec powyższego, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 ppsa, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło