IV SA/Po 222/25
PostanowienieWSA w Poznaniu2025-05-30
Skład orzekający: Asesor sądowy WSA Sebastian Michalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy rozpatrująca skargę na dyrektora szkoły, która w istocie jest skargą powszechną (obywatelską) w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, podlega kontroli sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, nawet jeśli dotyczą one działalności organów administracji publicznej lub ich pracowników, a zawiadomienie o sposobie załatwienia takiej skargi przybrało formę uchwały rady gminy. Skargi te nie mieszczą się w katalogu spraw podlegających kontroli sądów administracyjnych określonym w Prawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na uchwałę Rady Gminy dotyczącą rozpatrzenia jego skargi na Dyrektora Szkoły. Skarżący wyraził niezadowolenie ze sposobu zorganizowania stołówki i pobierania opłat. Wójt Gminy wniósł o odrzucenie skargi do WSA, argumentując jej niedopuszczalność. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną i podlegającą odrzuceniu.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako niedopuszczalną.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 30 maja 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor sądowy WSA Sebastian Michalski po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2025 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. N. na uchwałę Rady Gminy z dnia 16 stycznia 2025 roku nr [...] w sprawie rozpatrzenia skargi na Dyrektora Szkoły; postanawia odrzucić skargę.
P. N. (dalej jako: "skarżący") pismem z dnia 18 lutego 2025 roku wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na Uchwałę nr [...] Rady Gminy z dnia 16 stycznia 2025 roku w sprawie rozpatrzenia skargi na Dyrektora Szkoły.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy [...], reprezentowany przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, wniósł o jej odrzucenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu.
Rozpoznając sprawę sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy przedmiot skargi mieści się w jego kognicji. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 roku poz. 935 – dalej "P.p.s.a."), zgodnie z którą sądy administracyjne w zakresie swej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej.
Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, gdyż objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie.
Zgodnie z art. 3 § 1-3 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z z wyłączeniami wskazanymi w P.p.s.a.;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Przedmiotem skargi P. N. jest Uchwała nr [...] Rady Gminy z dnia 16 stycznia 2025 roku w sprawie rozpatrzenia skargi na Dyrektora Szkoły.
W tym miejscu wskazać należy, że o ile kontroli legalności sprawowanej przez sądy administracyjne podlegają akty organów jednostek samorządu terytorialnego niebędące aktami prawa miejscowego (art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a.), to w ich kognicji nie będą się mieścić sprawy zainicjowane skargami na działalność organów, a więc takie, których przedmiotem jest krytyka nienależytego wykonywania lub organizacji zadań przez organy i ich pracowników. Skargi tego typu, zawierające zarzuty wadliwej działalności organu, wyrażające niezadowolenie z jego pracy, wytykające zaniechania i inne nieprawidłowości, należą do kategorii tzw. skarg powszechnych (obywatelskich), wymienionych w art. 227 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 roku poz. 572; dalej jako: "K.p.a."). Wnoszone są one i rozpoznawane na podstawie przepisów Działu VIII K.p.a. "Skargi i wnioski".
Z dokumentów zalegających w aktach niniejszej sprawy jasno wynika, że skarżący pismem z dnia 19 grudnia 2024 roku, skierowanym do Urzędu Gminy [...] wyraził niezadowolenie ze sposobu zorganizowania stołówki i pobierania opłat za posiłki serwowane uczniom w Szkole. Na wstępie tego pisma, jako podstawę swojego wniosku o zorganizowanie stołówki szkolnej zgodnie z przepisami obowiązującymi w tym zakresie wskazany został wspomniany wcześniej art. 227 K.p.a., co wprost kwalifikuje jego wywód jako skargę powszechną (obywatelską).
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, stronie niezadowolonej z załatwienia skargi na podstawie art. 227 K.p.a. nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych w rozumieniu działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, a więc związanych z krytyką nienależytego wykonywania zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników (art. 227 i następne Kodeksu postępowania administracyjnego), nawet jeżeli zawiadomienie o załatwieniu skargi ma formę uchwały rady gminy (miasta), ponieważ sprawy te nie zostały poddane jego kontroli na podstawie art. 3 P.p.s.a. (por. postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 25 marca 2010 roku, sygn. akt II SA/Po 30/1, LEX nr 785615; postanowienie WSA w Szczecinie z 3.03.2025 r., II SA/Sz 79/25, LEX nr 3837674; postanowienie NSA z 18.04.2023 r., I OSK 179/23, LEX nr 3556699).
Wniesiona w oparciu o art. 227 K.p.a. skarga uruchamia jednoinstancyjne postępowanie administracyjne o charakterze uproszczonym, kończące się czynnością faktyczną – zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi, o którym mowa w art. 238 K.p.a., które stanowi prawną formę działania organu administracji publicznej. Jeżeli natomiast organem właściwym do rozpoznania skargi jest organ stanowiący gminy, wówczas zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi przybiera formę uchwały. Taka forma wynika ze specyfiki działania organów kolegialnych.
Wskazać w tym miejscu należy, że zgodnie z obowiązującymi przepisami Rada Gminy powiadomiła P. N. o załatwieniu jego skargi doręczając mu odpis podjętej w tej sprawie uchwały.
W związku z powyższym skarga wniesiona w niniejszej sprawie jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 P.p.s.a., o czym Sąd orzekł w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło