IV SA/Po 257/06
WyrokWSA w Poznaniu2006-07-20
Skład orzekający: Bożena Popowska, Paweł Miładowski, Maciej Dybowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przyznania zasiłku rodzinnego, opierając się wyłącznie na wieku dziecka w momencie składania wniosku, nie badając jednocześnie, czy wniosek ten stanowi kontynuację wcześniejszych świadczeń przyznawanych na podstawie przepisów obowiązujących przed zmianą ustawy?Ratio decidendi
Organy administracji publicznej naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności zasady prawdy obiektywnej i przekonywania, poprzez niewłaściwe przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego. Zaniechano zbadania, czy wniosek o zasiłek rodzinny złożony w 2005 r. stanowił kontynuację świadczeń przyznawanych na podstawie poprzedniej ustawy, co mogło skutkować zastosowaniem innych przesłanek materialnoprawnych. Uzasadnienie decyzji organu pierwszej instancji było wadliwe, nie zawierało wskazania faktów i dowodów, na których się oparło, ani przyczyn odmowy wiarygodności innym dowodom.Stan faktyczny
J.K. złożyła wniosek o zasiłek rodzinny na niepełnosprawną córkę, M.K., urodzoną w 1967 r. Kierownik GOPS odmówił przyznania zasiłku, wskazując na wiek córki w świetle ustawy o świadczeniach rodzinnych z 2003 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę, podnosząc, że niepełnosprawność córki powstała w wieku uprawniającym do zasiłku i że wcześniej otrzymywała świadczenia z KRUS. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Popowska Sędziowie NSA Paweł Miładowski (spr.) WSA Maciej Dybowski Protokolant ref.-staż. Paweł Grzęda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lipca 2006 r. sprawy ze skargi J.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie świadczenia rodzinnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy z dnia [...] nr [...] /-/ Maciej Dybowski /-/ Bożena Popowska /-/ Paweł Miładowski KB/
Dnia 21 października 2005 r. J.K. zwróciła się do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z wnioskiem o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego na córkę, M.K., urodzoną dnia [...] grudnia 1967 r., posiadającą ustaloną I grupę inwalidzką.
Decyzją z dnia [...], [...], wydaną z upoważnienia Wójta Gminy przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej, odmówiono przyznania J.K. zasiłku rodzinnego. Wskazano, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. nr 228, poz. 2255 ze zm., dalej: uśr) zasiłek rodzinny przysługuje do ukończenia przez dziecko 18. roku życia lub nauki w szkole, jednak nie dłużej niż do ukończenia 21. roku życia, albo 24. roku życia, jeżeli kontynuuje naukę w szkole lub w szkole wyższej i legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym albo znacznym stopniu niepełnosprawności.
Od decyzji odwołała się Zainteresowana, wskazując, że osobie wychowującej dziecko niepełnosprawne zasiłek przysługuje w podwójnej wysokości.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...], [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ wskazał, że M.K. urodziła się dnia [...] grudnia 1967 r., co powoduje, że nie ma podstaw do przyznanie Zainteresowanej wnioskowanego świadczenia.
Pismem z dnia 25 lutego 2006 r. J.K. wniosła skargę do sądu administracyjnego. Wskazała, że niepełnosprawność córki powstała w wieku uprawniającym do zasiłku rodzinnego. Do skargi dołączyła kserokopie decyzji Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny, dotyczących przyznania i odmowy przyznania zasiłku rodzinnego na M.K.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.
Na posiedzeniu Sądu dnia 20 lipca 2006 r. Skarżąca wskazała, że wcześniej otrzymywała zasiłki na córkę z KRUS-u.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Art. 6 ust. 1 uśr określa warunki, jakie spełniać musi dziecko, by rodzic uprawniony był do uzyskania zasiłku rodzinnego. Przepis ten rzeczywiście zakreśla górną granicę wieku dziecka legitymującego się orzeczeniem o umiarkowanym bądź znacznym stopniu niepełnosprawności na 24 lata. Jednakże, wskazać trzeba, że regulacja ta weszła w życie z dniem 1 maja 2004 r., zastępując dotychczasowe przepisy. Ustawa z dnia 1 grudnia 1994 r. o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych (tekst jedn. Dz. U. z 1998 r., nr 102, poz. 651) w art. 9 ust. 2 stanowiła, że zasiłek rodzinny przysługuje na dziecko bez względu na wiek, gdy jest ono niepełnosprawne w stopniu znacznym, jak również w przypadku gdy jest niepełnosprawne w stopniu umiarkowanym, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku uprawniającym do zasiłku rodzinnego na dziecko.
Organ prowadząc postępowanie w sprawie z wniosku Skarżącej ograniczył się jedynie do wskazania, że jej córka urodziła się w 1967 r., co w świetle obowiązujących na dzień wydania decyzji przepisów pozbawia Skarżącą możliwości uzyskania zasiłku rodzinnego. Organ nie zbadał jednak, czy złożony w 2005 r. wniosek o zasiłek rodzinny stanowi nową sprawę, czy też jest jedynie kontynuacją ciągu przyznawanych wcześniej świadczeń. Na etapie postępowania sądowoadministracyjnego Skarżąca złożyła do akt kserokopie wcześniejszych decyzji w tym przedmiocie. Nie dają one odpowiedzi na pytanie, czy rzeczywiście przedmiotowy wniosek stanowił kontynuację, jednak bez wątpienia kwestia ta winna być poddana analizie w toku postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez organ administracji publicznej. W sytuacji bowiem, gdyby miała miejsce kontynuacja, wniosek Skarżącej nie powinien być traktowany jako nowa sprawa, co obligowałoby organy do oceny stwierdzonego stanu faktycznego z uwzględnieniem przesłanek określonych w ustawie o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych.
Przytoczone wyżej okoliczności prowadzą do konkluzji, iż organy administracji publicznej prowadząc postępowanie wyjaśniające naruszyły dyspozycje art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 kpa. Zarzut naruszenia ostatniego ze wskazanych przepisów odnosi się szczególnie do uzasadnienia decyzji organu I instancji. Art. 107 § 3 kpa stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie decyzji z dnia [...] praktycznie nie zawiera uzasadnienia faktycznego, natomiast organ ograniczył się jedynie do przytoczenia treści art. 6 ust. 1 uśr, bez wskazania, który z regulujących odmienne przypadki punktów stanowi w jego ocenie przesłankę negatywną przyznania wnioskowanego świadczenia. Taka konstrukcja jest niedopuszczalna, ze względu zwłaszcza na wyrażoną w art. 11 kpa zasadę przekonywania.
Stwierdzić trzeba, że konieczne jest ponowne przeprowadzenie przez organy administracji publicznej postępowanie zmierzającego do ustalenia wszystkich okoliczności sprawy, w celu prawidłowego zastosowania właściwej normy prawa materialnego.
W takim stanie rzeczy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł, jak w sentencji.
/-/ Maciej Dybowski /-/ Bożena Popowska /-/ Paweł Miładowski
KB/
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło