IV SA/Po 269/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Radzicka (spr.) Sędziowie sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak asesor sąd. Izabela Kucznerowicz Protokolant:: sekretarz sąd. Marcin Kubiak po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi A. A. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z [...] r. nr [...] /-/ I. Kucznerowicz /-/ G. Radzicka /-/ D. Rzyminiak - Owczarczak IH/ Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w R. decyzją z [...] r. nr [...], po ponownym rozpoznaniu sprawy stwierdził brak podstaw do uznania choroby zawodowej u A. A. w postaci uszkodzenia słuchu, spowodowanego hałasem, o którym to schorzeniu mowa pod poz. 15 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 1983r. nr 65, poz. 294 ze zm.) W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że analiza dokumentacji dotyczącej pomiarów czynników szkodliwych w zakładach pracy, w których był zatrudniony A. A. tj. w Przedsiębiorstwie Wielofunkcyjnym "P." sp. z o.o. w R. oraz Przedsiębiorstwie Usługowym W. W. oraz ich ocena przez Instytut Medycyny Pracy im. Prof. N. - Przychodni Chorób Zawodowych, Samodzielnej Pracowni Otolaryngologii i Audiologii Zawodowej w Ł., nie dały podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - uszkodzenia słuchu spowodowanego hałasem. W odwołaniu od decyzji A. A. zarzucił, że postępowanie w jego sprawie prowadzono przewlekle i niedbale, a wnioski jakie wyciągnął organ administracyjny z wywiadu epidemiologicznego są błędne i nie odpowiadają stanowi faktycznemu związanemu z wykonywaną pracą ślusarza-spawacza. W wyniku rozpoznania odwołania Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w P. decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję stwierdzając, że Instytut Medycyny Pracy w Ł. stwierdził w swojej opinii pozazawodową etiologię schorzenia, a organ administracyjny jest związany rozpoznaniem chorobowym zawartym w orzeczeniu upoważnionej jednostki. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. A. opisując szczegółowo tryb rozpoznawanej od 2001 r. sprawy zarzucił, że organy administracyjne prowadziły sprawę z ewidentnym pokrzywdzeniem pracownika i nie wyjaśniły powodów, dla których uznano, że utrata słuchu nie ma związku z pracą wykonywaną w hałasie. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 1 §1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. nr 153 poz. 1269 ze zm.) Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W ramach tej kontroli Sąd ocenia, czy organ administracyjny prawidłowo ustalił stan faktyczny, w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy i czy prawidłowo zastosował normy prawne. Bezsporne jest, że postępowanie w sprawie rozpoznawania i stwierdzania u skarżącego choroby zawodowej wszczęte zostało przed dniem wejścia w życie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115), a więc zgodnie z §10 wymienionego rozporządzenia postępowanie takie jest prowadzone na podstawie dotychczasowych przepisów - rozporządzenia Rady Ministrów z 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. nr 65, poz. 294 ze zm.). Obowiązująca w sprawie jest więc zawarta w §1 ust. 1 tego rozporządzenia definicja choroby zawodowej, która odwołuje się do łącznego występowania następujących elementów: - oddziaływania szkodliwego dla zdrowia czynnika występującego w środowisku pracy, - powstania schorzenia wymienionego w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do rozporządzenia, - związku przyczynowego pomiędzy oddziaływaniem szkodliwego dla zdrowia czynnika, a powstałym schorzeniem. Jak wynika z powyższego zestawienia diagnoza medyczna stwierdzająca określone schorzenie, jest tylko jednym z elementów przy ustalaniu choroby zawodowej. Pozostałe elementy jak: określenie oddziaływania czynnika szkodliwego na organizm pracownika i ustalenie związku przyczynowego leżą w gestii organu administracyjnego stwierdzającego chorobę zawodową, bądź jej brak, który jest zobowiązany, zgodnie z §1 ust. 2 przy ocenie działania czynnika szkodliwego uwzględnić rodzaj, stopień i czas narażenia zawodowego, sposób wykonywania pracy a także ocenić kontakt pracownika z czynnikiem szkodliwym. W rozpatrywanej sprawie podstawę rozstrzygnięcia obu zaskarżonych decyzji stanowiła przeprowadzona ocena narażenia zawodowego stanowiska pracy skarżącego na hałas, treść orzeczeń jednostek orzeczniczych uprawnionych do zgłaszania i stwierdzania chorób zawodowych oraz wyniki badań lekarskich. Z uwagi na znaczenie dowodowe tych dokumentów zarówno opinia placówki medycznej, jak i ustalenia dokonane w ramach wywiadu epidemiologicznego są środkami dowodowymi w rozumieniu art. 75 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku z art. 84 wymienionej ustawy, a które podlegają ocenie organu orzekającego stosownie do art. 80 wymienionej ustawy. Prowadzącego postępowanie w sprawie choroby zawodowej inspektora sanitarnego obowiązują wszystkie reguły postępowania administracyjnego. Reguły te dotyczą także oceny dowodu z orzeczeń lekarskich, które nie mogą ograniczać się do ostatecznej konkluzji, ale powinny w sposób wyczerpujący wyjaśniać wszelkie występujące w sprawie wątpliwości. Orzeczenia takie muszą być zatem umotywowane w sposób zrozumiały dla stron, sanitarnych organów orzekających a także dla Sądu, który nie posiada wiedzy medycznej, a obowiązany jest ocenić, czy wydane na podstawie takich orzeczeń decyzje są zgodne z prawem ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15.04.1998 r. sygn. akt I SA 2074/97). W sprawie dwukrotnie było przeprowadzane dochodzenie epidemiologiczne: pierwszy protokół nosi datę [...] r., drugi natomiast datę [...] r. Jak wynika z pieczątek zostały sporządzone przez tą samą osobę i w odniesieniu do tego samego zakładu pracy - Przedsiębiorstwa Wielofunkcyjnego P. sp. z o.o. w R. - S.. Obydwa zostały sporządzone w sposób nieczytelny, w obydwu nie wszystkie rubryki zostały wypełnione. W piśmie Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy im. J. N. z dnia [...] r. widnieje stwierdzenie, że w przypadku skarżącego brak jest objawów klinicznych typowych dla uszkodzenia słuchu spowodowanego hałasem, uzupełniony wywiad epidemiologiczny nie potwierdził, w sposób wiarygodny wieloletniego narażenia na hałas oraz, że istnieje przypuszczenie, że skarżący mógł jedynie sporadycznie być narażony na hałas powyżej NDN, co nie stwarzało istotnego ryzyka trwałego uszkodzenia słuchu. Z kolei w aktach administracyjnych znajduje się zaświadczenie z [...] r. , że skarżący był zatrudniony, przez przeszło 5 lat, przy produkcji zbiorników na paliwa płynne, na stanowisku gdzie występowało duże natężenie hałasu, podpisane przez prezesa PW P. sp. z o.o. Tymczasem w przypadku pozytywnego ustalenia, że stwierdzona u pracownika choroba jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych i praca była wykonywana w warunkach narażających na jej powstanie, istnieje domniemanie związku przyczynowego między chorobą zawodową a warunkami narażającymi na jej powstanie (wyrok Sądu Najwyższego z 03 lutego 1999 roku sygn. III RN 110/98, Prok.i Pr. 1999/7-8/56). Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego tylko wyniki prawidłowo przeprowadzonego dochodzenia epidemiologicznego mogą zapewnić właściwe rozpoznanie przez zakład społecznej służby zdrowia u chorego pracownika choroby zawodowej (wyrok z 05 października 2001., sygn. I SA 2239/00). Za dokumenty niezbędne do ustalenia wystąpienia związku przyczynowego między rozpoznaną chorobą a narażeniem pracownika na działanie występującego w środowisku pracy czynnika szkodliwego dla zdrowia rozporządzenie uznaje dochodzenie epidemiologiczne, informacje o zagrożeniach zawodowych, dokumentację dotyczącą przebiegu zatrudnienia (§ 7 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. nr 65, poz. 294 ze zm.). Oznacza to, że te materiały dowodowe muszą być zgromadzone w postępowaniu, ale ocenione zgodnie z zasadami przewidzianymi w Kodeksie postępowania administracyjnego. Z tych też powodów uwzględniając okoliczności sprawy na zasadzie art. 145 §1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku. /-/ I. Kucznerowicz /-/ G. Radzicka /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak IH/