IV SA/Po 273/14

PostanowienieWSA w Poznaniu2014-03-25

Skład orzekający: Referendarz sądowy Damian Mataczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże, że jej sytuacja materialna uniemożliwia opłacenie kosztów pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata został uwzględniony, ponieważ strona wykazała, że jej sytuacja materialna, uwzględniając wysokość dochodów i obciążenia, uniemożliwia jej opłacenie kosztów pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Prawo pomocy jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów przez strony, a ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
M.S. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie specjalnego zasiłku celowego. Jednocześnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, przedstawiając swoją trudną sytuację materialną wynikającą z niskich dochodów, zajęcia komorniczego i konieczności utrzymania gospodarstwa domowego. Do wniosku dołączył dokumenty potwierdzające jego sytuację.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] stycznia 2014r. nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku celowego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu M.S. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] stycznia 2014r. nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku celowego. Skarżący złożył również wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, w uzasadnieniu którego podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jego jedyny majątek stanowi dom o pow. [...] m2 a źródłem jego utrzymania jest wynagrodzenie za pracę, które przy uwzględnieniu zajęcia komorniczego wynosi [...] zł. netto oraz zasiłek stały z MOPS w kwocie [...] zł. Do wniosku skarżący załączył kopię zaświadczenia o zatrudnieniu, decyzji o przyznaniu zasiłku stałego, decyzji w sprawie podatku od nieruchomości, zajęcia komorniczego wynagrodzenia za pracę oraz faktury zakupu pieca szamotowego. W związku z powyższym stwierdzić należy, że na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej ppsa) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar dowodu wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 2 P.p.s.a. spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności. Ponadto należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, przy uwzględnieniu wysokości uzyskiwanego dochodu, stwierdzić należy, że skarżący zalicza się do osób znajdujących się w sytuacji materialnej uniemożliwiającej opłacenie kosztów pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło